Yunan seçmenler tasarruf yüzünden iktidar partilerini cezalandırdı

07/05/2012

Yeni koalisyon şansı düşük ve başka bir seçim yapılma olasılığı artıyor.

Southeast European Times için Atina'dan Andy Dabilis'in haberi -- 07/05/12

Yunanistan'ın borsa gösterge endeksi, ülkenin önde gelen partilerinin 6 Mayıs Pazar günkü seçimlerde bir iktidar koalisyonu kurmaya yetecek kadar oy kazanamaması sonrasında, Pazartesi günü erken saatlerde ani bir düşüş yaşadı.

Uluslararası alacaklıların ülkenin zor durumdaki ekonomisini kurtarma amaçlı 239 milyar avroluk kurtarma kredisi karşılığında talep ettiği maaş kesintileri, vergi zamları ve emekli aylığı kesintilerine kızan Yunan seçmenler, 40 yıldır ülke siyaseti üzerinde hakimiyet kurmuş iki partiye sıkı bir ders verdi.

Yeni Demokrasili Muhafazakârların sadece %18,88 oy oranı alarak kazandığı 6 Mayıs Pazar günkü seçimlerde, 300 üyeli parlamentoda yedi parti sandalye kazandı. Muhafazakârların ezeli rakibi olan PASOK'lu Sosyalistler ise, partinin 2009'da aldığı %44'ten akıl almaz bir düşüşle sadece %13,1 oy alabildi.

Yeni Demokrasi'ye seçimleri birinci sırada tamamladığı için verilen 50 sandalyelik ikramiyeyle bile, iki parti sadece 149 sandalye kazanarak başka bir koalisyon kurma şanslarını kaybetti. Bu da, yeni bir hükümetin kurulup kurulmayacağı ve Yunanistan'ın AB-IMF-ECB Troykası tarafından dayatılan tasarruf tedbirlerine sadık mı kalacağı, yoksa ülkenin iflas ederek Avro Bölgesi'nden atılıp atılmayacağı konusunda bir belirsizlik dalgasına yol açtı.

Kurtarma kredisinin büyük kısmını sağlayan Almanya'nın Maliye Bakanı Wolfgang Schaeuble oylamadan önce yaptığı açıklamada, Yunanistan'ın yeni hükümeti sözlerinden döndüğü takdirde ülkenin "bunun sonuçlarına katlanacağı" konusunda uyardı.

Artan öfkeye rağmen, sonuçlar pek çok kişiyi şaşırttı. Konstantinos Karamanlis Demokrasi Enstitüsü Araştırma Bölüm Başkanı Antonis Klapsis SETimes'a verdiği demeçte, "Halkın ve siyasi liderlerin çoğu şu anda şokta." diyerek şöyle devam ediyor: "Bu, tasarruf tedbirlerine karşı duyulan öfkeyi temsil ediyor."

Seçmenlerin Pazar günü tasarruf tedbirleri yüzünden Sarkozy'yi görevden aldığı yine AB üyesi Fransa'da olduğu gibi, öfkeli Yunanlılar da geleneksel yöneticilerinden intikam alırken yeni liderlik için yüzünü başka taraflara çevirdi.

Eski bir Komünist Gençlik lideri olan 38 yaşındaki Alexis Tsipras'ın liderliğindeki sol görüşlü SYRIZA partisi, %16,7 oyla seçimleri az farkla ikinci sırada tamamlayarak herkesi hayretler içinde bıraktı. Tsipras, "İki yıllık barbarlık sonrasında, yurda demokrasi geliyor." dedi.

Buna, iki yıl önce aldığı %0,29'dan Pazar günü neredeyse %7'ye fırlayan oy oranıyla seçimleri altıncı sırada tamamlayan -ve bütün göçmenlerin ülkeden atılmasını isteyen- neo-Nazi Altın Şafak partisi de dahil.

Yeni Demokrasi'den ayrılan tasarruf karşıtı Panos Kammenos'un kurduğu yeni Bağımsız Yunanlılar partisi, %10,5 oy alarak dördüncü oldu. Komünistler %8,47 oyla beşinci, Demokratik Sol ise %6,1 ile yedinci sırada tamamladı seçimleri.

Koalisyonda kısa süreli hizmet vermiş olan sağ görüşlü LAOS partisi, bu hareketinin bedelini, parlamentoya girmek için gereken %3 barajını aşamamakla ödedi.

Atina'daki Ulusal Toplumsal Araştırmalar Merkezi Siyasi Sosyoloji Enstitüsü araştırma görevlisi Alex Afouksenidis, SETimes'a "Halk, tasarruf tedbirlerine karşı duygularını yüksek ve net bir sesle dile getirdi." diyerek şöyle devam ediyor: "Sonuçlar, 1981 yılından beri ülkeyi neredeyse sürekli olarak yöneten PASOK'un tamamen bir kargaşa içinde olmasıyla Yunan siyasetinde büyük bir değişime işaret ediyor. Yeni seçimleri yaklaşık bir ay içinde bekleyebilirsiniz."

Eski PASOK lideri Yorgo Papandreu altı ay önce görevinden istifa etmeden başbakanlık yaparken tasarruf tedbirlerine karşı çıkan Antonis Samaras'ın, hükümeti kurmak için üç günü olmasına karşın, teklif götüreceği neredeyse hiçbir yer yok.

Samaras, "Halkın öfkesini anlıyorum, fakat partimiz Yunanistan'ı yönetimsiz bırakmayacaktır." diyor. Lider artık tasarruf tedbirlerini desteklemekle birlikte, Troyka'nın reformları kurcalamaya yönelik her türlü girişimin 139 milyar avroluk ikinci kurtarma kredisinin durdurulmasına yol açabileceği yönündeki uyarılarına rağmen, şartları yeniden görüşmek istediğini söylüyor. Yunanistan, 109 milyar avroluk ilk kurtarma kredisi paketiyle ayakta duruyor.

Samaras, Avrupa yanlısı bir hükümet kurmak için bir ortak arayacağını söylemesine karşın, Tsipras bir antikapitalist ve tasarruf tedbirlerine şiddetle karşı çıkıyor.

Yunanistan seçim yasasına göre, parlamentoda hiçbir partinin salt çoğunluğu sağlayamaması halinde, birinci partinin hükümeti kurmak için üç günü bulunuyor ve bunu daha sonra ikinci ve üçüncü parti izliyor. Üçü de hükümeti kuramadığı takdirde, Yunanistan siyasi kaosa daha fazla batabilir ve yeni seçimlerin yapılması gerekir.

Yunan medyasında, yeni seçimlerin 17 Haziran'da yapılacağına dair spekülasyonlar başladı bile.

Samaras, ülkeyi Avro Bölgesi'nde tutmak için bir "ulusal kurtuluş hükümeti" kurmaya çalışacağını söylüyor. Lider, seçim sonuçlarının "Yunan halkının, sınırlarını zorlayan çıkmaz politikalardan uğradığı hayal kırıklığını" gösterdiğini belirtiyor.

Yunanistan Avrupa ve Dış Politika Vakfı araştırma görevlisi Yorgo Tzogopouloas SETimes'a verdiği demeçte, "Samaras'ın tasarruf tedbirlerine karşı bir siyasi liderle işbirliği yapmasını düşünemiyorum. Garip görünüyor." diyor.

İlgili Makaleler

Tzogopoulos, seçim sonuçlarının "sadece tasarruf karşıtı olmadığını, aynı zamanda Yunanistan'ı iflasa sürükleyen siyasileri de cezalandırmakta olduğunu" kaydediyor. "Halk, tasarruf tedbirlerinin gerekli olduğunu biliyordu, fakat krizin yükünün adil şekilde dağıtılmasını istedi ve bu da olmadı."

Anketler, Yunan halkının %70 kadarının Avro Bölgesi'nde kalmak istediğini, fakat bir bu kadarının da tasarruf tedbirlerine karşı olduğunu gösteriyor.

Ulusal Toplumsal Araştırmalar Merkezi Müdürü Thomas Maloutas, SETimes'a sonuçların hayret verici olduğunu söylüyor.

"Birkaç ay öncesine kadar hayal bile edilemezdi." diyen Maloutas, iki partili sistemin çöktüğünü söylüyor. "Bu kesinlikle bir dönemin sona ermesidir, fakat bir belirsizlik dönemine girecek olursak, korkarım eski rejimin geri gelmesi uzun sürmeyebilir."

Bu içerik SETimes.com için hazırlanmıştır.