CEFTA ülkeleri Hırvatistan'ın AB üyeliğine geçişinin zorlu olacağını düşünüyor

07/03/2012

Hırvatistan AB'ye katıldığında, ülkenin Makedonya'ya olan ihracatının maliyetinin iki katına, Sırbistan ve Bosna-Hersek'e olanın ise üç katına çıkması bekleniyor.

Southeast European Times için Üsküp'ten Klaudija Lutovska'nın haberi -- 07/03/12

photo

Hırvatistan Tütün Fabrikası, ülkenin değişen pazar koşulları nedeniyle sigaraya daha yüksek bir oranda vergi verecek. [Petar Kos/SETimes]

AB'ye katıldıktan ve Orta Avrupa Serbest Ticaret Anlaşması'ndan (CEFTA) -AB üyeliğine hazırlanan AB dışı ülkelerin yer aldığı Orta ve Güneydoğu Avrupa ortak pazarı- ayrıldıktan sonra, Hırvatistan'ın ürünleri bölgede daha pahalı hale gelirken, geleneksel olarak tanınan, yerel markalar daha ucuz markaların serbest pazar rekabetine kolayca yenilebilir.

Hırvat ürünleri Avrupa'da bilinmiyor ve ülke AB pazarına katıldığında rekabet açısından hemen güçlü olmayacak. Birliğin mal ihracat ve ithalatına uyguladığı gümrüksüz mal vergisi Hırvat ihracat ürünleri için de geçerli olacak.

Hırvat şirketleri rekabet avantajını kaybetmekten korkuyor ve hükümet de anlaşmanın her üyesiyle, Hırvatistan'ın CEFTA'ya olan ihracatının mevcut faydalarının nasıl korunacağı konusunda ayrı görüşmelerde bulunuyor.

Adris Group sözcülerinden Christina Miljevac SETimes'a yaptığı açıklamada, "CEFTA'dan ayrılıp AB pazarına katıldıktan sonra, Hırvat Tütün Fabrikası'nın Adris Group'u Hırvatistan'da üretilen sigaralara daha yüksek bir vergi ödeyecek - Sırbistan'da %15'ten %57'ye, Bosna-Hersek'te (BH) %0'dan %15'e, Makedonya'da %27'den %42'ye, Kosova'da ise %0'dan %10'a." dedi.

Ancak Hırvatistan, CEFTA'daki mevcut yaklaşık 27 milyon tüketici yerine AB pazarındaki 500 milyon tüketicinin Hırvat işadamlarına açılmasından fayda görecek.

Ticaret konulu Hırvat web sitesi Poslovni.hr'nin Ticaret Politikası Başkanı Denniz Cajo SETimes'a verdiği demeçte, "Gerçek şu ki, Hırvatistan 1 Temmuz 2013'ten itibaren AB yönetmeliklerine uygun şekilde ihracat yapacak. Fakat biz, CEFTA İstikrar ve Ortaklık Anlaşması'nın sunulan şartların yumuşatılması ve yüksek oranların düşürülmesine ilişkin 7. Maddesinde düzeltmeler bekliyoruz." dedi.

Borçlar, gerek mikro gerekse makroekonomik düzeyde Hırvatistan'ın ekonomik istikrarını halen bozmakta iken, ülkenin bütün bankaları yabancı bankalara satılıyor ve ülkenin parasal istikrarı dış etkilere karşı savunmasız durumda.

Diğer bir olumsuzluk da, Hırvatistan'ın AB'ye katıldıktan sonra, bir süre Avro Bölgesi'ne katılamayacak ve ulusal para birimi olan Kuna'yı kullanmaya devam edecek olması. Hırvatistan Merkez Bankasının eski bir üyesi olan Damir Novotny Poslovni.hr'ye verdiği demeçte, ülkenin Avro Bölgesi'ne katılımının 2016 veya 2017 yılından önce beklenemeyeceğini söyledi.

Tam teşekküllü Avro Bölgesi üyeliği için, iki temel Maastricht kriterinin uygulanması gerekiyor: mali açık GSYİH'nın %3'ünü geçmemeli ve kamu borcu GSYİH'nın %60'ını aşmamalı.

Novotny, hükümet açığı kapatıp gereken kriterleri karşılamadığı takdirde, Hırvatistan'ın, avroya geçiş öncesi iki yıllık bir hazırlık dönemi olan RM-2 Modeline gireceğini belirtti.

AB pazarına girdikten sonra Hırvatistan, ürünlerine Avrupa pazarı fiyatlarını uygulayacak ve fiyat rekabeti nedeniyle CEFTA ürünlerinin Hırvat pazarlarına ihracat hakkı kazanması gerekecek.

Örneğin, Hırvatistan'da AB yönetmelikleri uyarınca sigara vergisi 1.000 parça için 90 avroya ulaşırken, bu vergi şu anda Hırvatistan'da 60 avro, Makedonya'da 16 avro, Karadağ ve Kosova'da 23 avro, Sırbistan'da ise 25 avro.

Capital gazetesinin Üsküp editörü Spasijka Jovanova SETimes'a verdiği demeçte, "Bu, Makedon firmalarının iç piyasadaki pazar paylarını ve Makedonya'da Hırvat firmalarının aktarımlarına olan yatırımlarını artırmaları için bir şans. Slovenya AB üyesi olduğunda Sloven firmalarında bu oldu." dedi.

Makedonya Ekonomi Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, şarap, et, şeker ve balık dışında, ülkenin 2013 yılında Hırvatistan'a belli bir kotada ihracat yapacağı ve diğer tarım ürünlerinin AB İstikrar ve Ortaklık anlaşması kapsamında gümrüksüz olacağı belirtildi.

Sırbistan Ticaret Odası'nın Bölgesel İşbirliği Bürosu direktörü Milivoje Miletiç SETimes'a verdiği demeçte, "Bu, şu anda Hırvat firmalarının kontrolündeki en büyük mal satış pazarı olan BH'ye yönelik Sırp ürünleri ihracatını artırmak için bir şans." dedi.

BH Federasyonu Ekonomi Odası Başkan Yardımcısı Jago Lasiç, iki ülke arasındaki pazar dengesini korumak için Hırvatistan Ticaret Odası Başkanı Nadan Vidoseviç ile ilişkileri sıkı tutuyor.

Lasiç, "BH pazarındaki tüketiciler, yerel laboratuvarlardan kalite güvencesi ve sertifikası olan, çoğunluğu gıda olmak üzere yılda 360 milyon avro hacmindeki Hırvat ürünlerini tanıyor ve tercih ediyor." dedi.

Karadağ'daki Hırvat inşaat firmaları yeni ticaret koşullarının gelmesinden endişelenmemekle birlikte, emtia fiyatlarının yükselmesini bekliyor.

Split merkezli Cemeх, bölgedeki en büyük çimento üreticilerinden birisi. Şirket, ülkenin CEFTA'dan çıkmasından herhangi bir olumsuz etki beklememekle birlikte, pazardaki konumunu koruması gerektiğini söylüyor.

Cemex Satış ve Lojistik Müdürü Velimir Viloviç SETimes'a verdiği demeçte, "Sadece AB'ye gireceğimiz için değil, üretim maliyetlerinin de artması nedeniyle çimento fiyatlarının yükselmesini bekliyoruz." dedi.

İlgili Makaleler

Loading

Tüm bölge ülkeleri içinde Hırvatistan, geçen yıl yaklaşık 50 milyonluk mal ihraç edip yedi milyon ithal ettiği Karadağ ile en düşük ticaret hacmine sahip ülke.

Ticaret Odası'na göre, CEFTA ülkelerine yapılan mevcut ihracat, Hırvatistan'ın toplam ihracatının %20'sini meydana getiriyor. Geçen yıl ülke, CEFTA'dan Hırvatistan'a yapılan ithalatın iki katı olan 1,66 milyar avroluk ürün ihraç etti.

Hırvatistan 2011 yılında AB'den 9 milyar avroluk mal ithal etti ve AB'ye 5,4 milyar avroluk ihracat gerçekleştirdi.

Bu haber, SETimes muhabirleri Saraybosna'dan Bedrana Kaletoviç, Belgrad'dan Biljana Pekusiç ve Zagrep'ten Drazen Remikoviç'in katkılarıyla hazırlandı.

Bu içerik SETimes.com için hazırlanmıştır.
Loading
Oy Ver
 
 

SETimes’da yayınlanan makalelerle ilgili yorumlarınızı kabul ediyoruz.

Bu forumu kullanarak Güneydoğu Avrupa’daki diğer okurlarla etkileşime geçmenizi umut ediyoruz. Bu deneyimi ilginç tutmak için, sizlerden yorum politikasında sıralanmış kurallara uymanızı rica ediyoruz. Yorum göndererek, bu kuralları kabul etmiş sayılıyorsunuz. SETimes.com hassas konular da dahil olmak üzere bütün konularda tartışmayı teşvik etmekle birlikte, yayınlanan yorumlar sadece onları gönderenlerin görüşlerinden ibarettir. SETimes bu yorumlarda dile getirilen fikir veya görüşleri onaylamak veya kabul etmek zorunda değildir. SETimes.com yapıcı tartışmaları memnuniyetle karşılamakla birlikte, kopyalanıp yapıştırılmış materyaller, karşılıksız bağlantılar ve tek satırlık sloganların kullanımını teşvik etmemektedir. Bu, moderatörlü bir forumdur. Kötü amaçlı, saldırgan olduğu görülen veya küfür içeren yorumlar yayınlanmayabilir.

SETimes'ın Yorum Politikası

Röportaj

Balkan ülkelerinden AB güvenlik ve savunmasına katkı taahhüdüBalkan ülkelerinden AB güvenlik ve savunmasına katkı taahhüdü

Bölge ülkelerinin AB kriz yönetimi misyonlarına, Avrupa Güvenlik ve Savunma Koleji eğitim programlarına ve gizli bilgilerin karşılıklı paylaşım anlaşmalarına katılımı küresel barış ve istikrara destek vermelerine yardımcı oluyor.

SETimes logo

En Popüler

Loading
Loading
Loading

Anket

Avrupa Birliği, Suriye'ye savaşmaya gidenlerin ülkelerine döndüklerinde radikalleşmiş olma ve terörist eylemler gerçekleştirme ihtimallerinin daha yüksek olduğuna inanıyor. Katılıyor musunuz?

Evet
Hayır
Bilmiyorum