Sırbistan imar kargaşasıyla boğuşuyor

10/03/2011

Hükümet bir kez daha gayrımenkul imar kargaşasına düzen getirmeye çalışıyor.

Southeast European Times için Belgrad'dan İgor Jovanoviç'in haberi – 10/03/11

Belgrade'ın Kaluceritsa semtindeki konutlar. [Nikola Barbutov/SETimes]

1976 yılında, Mijatoviç ailesi Avrupa'daki en büyük kaçak yerleşimlerden birisi olan Belgrad'daki Kaluceritsa semtinde bir ev inşa etmiş. SETimes'a konuşan Stanka Mijatoviç, "Bir ev inşa etmek zorundaydık; işlerimizin olduğu Belgrad'da bir daire edinmenin başka yolu yoktu. Bizim evimiz, Kaluceritsa'da az sayıdaki mevcut evden biriydi, bu yüzden de elektrik ve su bağlatmak için kendi cebimizden para ödemek zorunda kaldık." dedi.

Ancak aile uzun süre yalnız kalmadı. 1990'ların başlarında, Kaluceristsa genişlemeye başladı. Savaşlar yüzünden Hırvatistan, Bosna-Hersek ve Kosova'yı terk etmek zorunda kalan Sırplar, Belgrad'ın bu kesiminde evler inşa ettiler. On binlerce kaçak yapı, Kaluceritsa'nın yanı sıra başkentin bazı başka kesimlerinde imar kaosuna yol açtı.

O dönemde, yetkililer barışı korumak adına kaçak yapılaşmayı tolere ettiler. Ancak sorun çığ gibi büyüdü ve şu anda Sırbistan'da mevcut yapıları yasallaştırmak için 780 bin talep var. Sorun o kadar yaygın ki, uzmanlar Sırbistan'daki yasal ve yasadışı bina sayısını aşağı yukarı eşit tahmin ediyorlar.

2003, 2006 ve 2009 yıllarındaki toplu af girişimleri başarısızlıkla sonuçlandı. Mijatoviç, "Evimizde 30 yıldır yaşıyoruz ve devlete vergi ödüyoruz, ama satmak istesek de satamıyoruz çünkü tapusu yok." dedi.

Ancak 10 Şubat'ta hükümet, İmar ve İnşaat Kanunu'nda mevcut binalarını yasallaştırmak isteyenlere büyük indirimler öngören ve gerekli belge sayısını azaltan değişiklikleri kabul etti. Yasaya uymayanları ise ağır cezalar bekliyor.

Çevre ve Mekansal Planlama Bakanı Oliver Duliç, "Artık kimse oturduğu evi yasallaştırmaya yeterli parası olmadığını söyleyemeyecek. Aylık taksitler sadece birkaç avro tutuyor." dedi.

Hükümet durumun karışık olduğunu kabul ediyor. [Nikola Barbutov/SETimes]

En büyük indirimler en yoksullara, aile ferdi başına 25 metrekarelik bir evi olan ve başka malı olmayanlara uygulanacak. Bu kesime yapılan indirim %99'u bulabilecek. Bu şekilde, örneğin 100 metrekarelik bir evde oturan dört kişilik bir aile, taksitlendirme planı seçeneğiyle birlikte 1100 avro yerine sadece 250 avro ödeyecek.

İndirim herkes için geçerli olmayacak.

Belgrad imar dairesi üyesi Predrag Vuciç SETimes'a verdiği demeçte, kentin merkezindeki değerli bölgelerde kaçak inşa edilmiş yapıları olanların muaf tutulacağını söyledi. Vuciç, "Belgrad şehir merkezinde, banliyölerde veya Sırbistan'ın başka yoksul bir bölgesinde bina inşa edilmiş olması fark etmez." dedi.

Yetkili, sadece Belgrad'da 243 bin civarında talep olduğu üzere, yasallaştırma sürecinin yıllar sürebileceğini tahmin ediyor.

İlgili Makaleler

Önerilen çözümlerden herkes memnun değil. Daha yüksek fiyatlardan yasallaştırma ücreti ödemiş olanlar paralarını geri alamayacak.

Sırbistan'ın güneyindeki Kursumlija kasabasında yaşayan Milorad Cvejiç, "Bütün belgeleri kendimiz toplayıp para ödediğimiz için aptal durumuna düştük. Yasallaştırma bize binlerce avroya mal olurken, şimdi bunu yüzlerce avroya halledebilirdik." dedi.

Bir de yolsuzluk potansiyeli var. Demokrasi için Avukatlar derneği başkanı Stevan Liliç Belgrad medyasına verdiği demeçte, yerel idarelerin şahıslar için belgeleri toplayıp onlarla yasallaştırma anlaşmalarını sonradan yapabilecekleri göz önüne alındığında, bu olasılığın mevcut olduğunu söyledi.

Kaygılara rağmen, hükümet bu kez başarmaya kararlı. Duliç, "Bu kargaşaya bir düzen getirmeliyiz, yasallaştırmanın bu kez başarısız olmasına izin veremeyiz." dedi.

Bu içerik SETimes.com için hazırlanmıştır.