NATO'dan Enyeart: BH'nin MAP'i seçim engeline takıldı

28/07/2010

NATO'nun Saraybosna Karargâhı'nın yeni komutanı SETimes'a NATO üyeliğine giden yol hakkında konuştu.

Southeast European Times için Saraybosna'dan Vlado Kos'un haberi – 28/07/10

ABD'li Tuğgeneral David Enyeart. [NATO]

ABD Ordusu'na bağlı Korgeneral David Enyeart, NATO'nun dışişleri bakanlarının Bosna-Hersek'in (BH) Üyelik Eylem Planı'na (MAP) şartlı onay vermesinden sadece iki ay sonra İttifakın Saraybosna'daki karargâhının komutasını devraldı.

Ancak BH'nin ilk önce çeşitli savunma mallarının iki taraf arasında paylaştırılması sorununu çözmesi gerekiyor. Enyeart SETimes muhabiri Vlado Kos ile oturdu ve ülkenin bu hedef nasıl ulaşabileceğini değerlendirdi.

SETimes: BH'nin şartlı MAP'sinin onaylanması sonrasında ülkedeki siyasi ortamı nasıl görüyorsunuz? Taşınmaz ordu malları konusunda anlaşmaya varmaya yetecek kadar iyi mi?

Tuğgeneral David Enyeart: BH yıllardır NATO üyeliği için çalışıyor. Bu da gereken uzun vadeli siyasi bağlılık ve uzlaşmanın tüm ülkede var olmadığını gösteriyor. BH'deki siyasi ortam şimdi yaklaşmakta olan Ekim seçimlerinin etkisi altında. MAP'nin son şartını yerine getirme gereği seçimlerin gölgesinde kaldı ve savunma mallarının iyeliği artık siyasi bir mesele haline geldi.

Ancak bu, BH'nin MAP içinde zaten faal olduğu şeklindeki yanlış bir inançla ileri yöndeki hareketi kaybetme zamanı değil. MAP bünyesindeki faaliyetler Yıllık Ulusal Programa (ANP) dayanıyor ve NATO savunma malları sorunu çözülene kadar BH'nin birinci ANP'sine başlayamayacağını belirtti. BH NATO'nun uyguladığı bir şartı yerine getirebilir, ancak sorumluluk BH'li siyasi liderlerindir.

SETimes: MAP ile ilgili tartışmalar neredeyse yok gibi. Bu konuda neden bu kadar az şey söylendiğini açıklayabilir misiniz?

Enyeart: Kamuoyunda az tartışılmış olabilir, fakat hükümet içinde bir ANP hazırlanması yönünde kesinlikle çalışmalar yapılıyor. Bunlar BH Bakanlar Kurulu'nun NATO Koordinasyon Ekibi tarafından yürütülüyor. BH'nin üzerinde çalışmakta olduğu NATO programlarıyla ANP arasında belirgin bir örtüşme var.

Özellikle de, herhangi bir olası ANP'nin içeriği Bireysel Ortaklık Eylem Planı (IPAP) kapsamında şu anda yapılmakta olan çalışmalara son derece benziyor. Savunma malları meselesi Eylül ayında bir sonraki IPAP döngüsü başlamadan önce çözülmediği takdirde, BH IPAP kapsamında çalışmaya devam etmeye hazırlıklı olmalı.

SETimes: NATO'nun Saraybosna Karargâhı taşınmaz ordu mallarıyla ilgili görüşmelerin kolaylaştırılmasında nasıl bir rol oynayacak?

Enyeart: NATO'nun Saraybosna Karargâhı bu sorunun çözümüne yardımcı olmak için Savunma Bakanlığı ve diğer taraflarla birlikte çalışmaktadır ve bu çabaları desteklemeye hazır olmaya devam ediyoruz. Malları hükümet veya taraflara hukuki iadeye hazırlama amaçlı unvan ve bürokratik işlem araştırmasında yardım ediyoruz. Ayrıca, BH'nin MAP'yi yürürlüğe koyabilmesi için bu son adımı çözmede yardımcı olma amaçlı hükümetler arası bir taslak anlaşma da hazırladık.

SETimes: Saraybosna'daki NATO karargâhının komutasını başka bir ABD'li subaydan devraldınız. ABD'li bir NATO Karargâhı komutanının varlığının sürmesi, NATO'nun BH'nin istikrarına olan bağlılığının geleceği hakkında ne ifade ediyor?

Enyeart: Askeri kaynaklarımızın dev bir baskı altında olduğu bir dönemde ABD'nin NATO'nun Saraybosna Karargâhı'ndaki rolünün devam etmesi, Batı Balkanlar ve Bosna-Hersek'in istikrarına Avrupa'nın güvenliğinin önemli unsurları olarak ne kadar çok önem verdiğimizi gösteriyor.

Fakat açık konuşalım, bu bir ABD misyonu değil. NATO'nun benzersiz karakteri Avrupa ve Kuzey Amerika'yı birleştirme becerisinden kaynaklanıyor ve Saraybosna'daki karargâhımız da bu ortak vizyonun mükemmel bir örneği.

SETimes: Sırp Cumhuriyeti (SC) BH'nin NATO üyeliğini neden memnuniyetle karşılamalı?

Enyeart: NATO'ya katılmanın faydaları ulusal ve bölgesel güvenliğin artması, istikrar, ekonomik kalkınma, daha profesyonel ve ekonomik bir ordu, daha güçlü demokrasi kurumları ve AB üyeliğine yaklaşmaktır. Bu faydalar 60 yıldan uzun süredir ve 28 farklı ülke tarafından kanıtlandı. SC'de yaşayan insanlar da yaşam standartlarında aynı iyileşmeleri bekleyebilir.