Sırbistan çocuklara dayak cezasını yasaklamak istiyor

26/12/2008

UNICEF'e göre Sırbistan'da çocukların yaklaşık %70'i ev içi fiziksel veya psikolojik şiddete maruz kalırken, en çok tehlike altındaki kategoriyi fakir Roman ailelerinin çocukları oluşturuyor.

Southeast European Times için Belgrad'dan Boyana Milovanoviç'in haberi -- 26/12/08

Sırp makamları daha iyi ebeveynlik stratejilerini yayma amaçlı tedbirler planladıklarını söylüyorlar. [Nikola Barbutov]

Sırp sosyal görevlilerinin aile içinde çocuğa yönelik şiddetin arttığı yönündeki uyarıları üzerine, devlet yetkilileri ve STK'lar çocuklarına dayak atan ebeveynlere ceza verilmesi konulu bir tartışma başlattılar.

Sırbistan'da dayak cezası okullarda yasadışı olmasına karşı evlerde değil.

İşleri çocuklara yönelik her türlü bildirilmiş şiddet olayına tepki göstermek olan sosyal görevliler, bu sorunun son birkaç yıl içinde arttığına işaret ediyorlar. En sık rastlanan istismarı çocuğun temel ihtiyaçlarının gözardı edilmesi oluştururken, onu sözlü tehdit ve en şiddetlisi olarak da fiziksel istismar takip ediyor.

Roman ailelerinde fiziksel cezaya daha sık rastlanıyor ve istismar riski de daha yüksek. UNICEF, Roman ebeveynlerinin %80'inin çocuklarını kabahatlerinden ötürü ya fiziksel ya da psikolojik yollardan cezalandırarak, Sırp çocukları geneline ilişkin %70 oranını aştıklarını rapor ediyor. Roman annelerinin üçte birden fazlası -%35'i- çocuklarına tokat atıyor.

Şaplak atmak 16 Avrupa ülkesi, Kanada ve Yeni Zelanda'da yasalarla yasaklanmış durumda. Eski Yugoslav cumhuriyetlerinden Hırvatistan, Slovenya ve Makedonya bu maddeyi medeni kanunlarına eklediler.

İlk olarak bir grup çocuk tokata hayır girişiminin bir kopyasını yaklaşık bir ay önce Sırp ombudsmanına sunarak bu konuda kamuoyunda geniş bir tartışma başlattı.

Ombudsman Sasa Jankoviç, çocuklarını fiziksel yollardan cezalandıran ebeveynlere yasal yaptırımlar uygulanmasının son derece hassas bir konu olduğunu, zira kuşkucu kimselerin bu gibi cezaları "aile ilişkilerine müdahale" olarak yorumlayabileceklerini söyledi.

Jankoviç, "Çocuk istismarıyla sadece yasalar ve yönetmeliklerle mücadele edilmemeli, ebeveynlerin bilinci de değiştirilmelidir." dedi.

Sosyal Politika Bakanlığı üst düzey yetkilisi Ljiljana Luciç, bakanlığın aile yasasında çocuk yetiştirme konusunda bir tedbir olarak fiziksel cezayı yasaklayan değişiklikler önereceğini duyurdu.

Luciç, "Pozitif ebeveynlik tedbirleri desteklenmeli ve bir disiplin biçimi olarak tokat atmanın kökü kazınmalıdır." dedi.

Luciç'e göre hükümet, sorunun kapsamını tam olarak belirlemek için çocuklara yönelik şiddeti daha iyi izleme amaçlı ulusal bir stratejiyi yakında kabul edecek. Devlet, yerel seviyede yürüteceği eğitim kampanyaları yoluyla fiziksel cezalar yerine pozitif disiplin tedbirlerini desteklemeyi de planlıyor.

Psikolog Zarko Trebjesanin, bir çocuğu disipline etme yolu olarak fiziksel cezanın Sırp geleneklerinde köklü bir uygulama olduğunu vurguluyor.

Trebjesanin, çocukları disipline etmek için tokat yöntemini kullanmanın, çocukların saldırganlığı bir davranış modeli olarak kabul edebilmeleri nedeniyle pozitiften çok negatif sonuçlara yol açabileceğini de ekliyor.