Brammertz: Sırbistan'ın son dönemdeki işbirliğinden memnunum

20/11/2008

Lahey mahkemesi başsavcısı Serge Brammertz bu hafta Sırbistan'ın savaş suçları konusundaki işbirliği seviyesinden memnun olduğunu belirtmesine karşın, Belgradlı yetkililer Avrupa entegrasyonunun kaçak Ratko Mladiç yakalanıp iade edilmeden devam edebileceğinden kuşku duyuyorlar.

Southeast European Times için Belgrad'dan İgor Jovanoviç'in haberi – 20/11/08

Sırbistan Cumhurbaşkanı Boris Tadiç (sağda) BM savaş suçları mahkemesi başsavcısı Serge Brammertz (solda) ile 18 Kasım Salı günü Belgrad'da bir araya geldi. [Getty Images]

BM savaş suçları mahkemesi başsavcısı Serge Brammertz, bu hafta başında iki gün boyunca Belgrad'ı ziyaret ederek bir sonraki raporu için bilgi topladı. BM Güvenlik Konseyi'nin 12 Aralık gündeminde yer alacak olan bulgular, Sırbistan'ın Avrupa entegrasyon sürecinin devamı açısından önemli olabilir.

Brammertz Belgrad'ın son birkaç aydır sergilediği işbirliğinden duyduğu memnuniyeti dile getirmesine karşın, az sayıda Sırp yetkili entegrasyonun Bosna-Hersek'te soykırımla suçlanan eski General Ratko Mladiç tutuklanıp iade edilmeden de devam edeceğine inanıyor.

27 AB üye ülkesinden sadece ikisi, Hollanda ve Belçika, Eylül ayında Belgrad ile imzalanan geçici ticaret anlaşmasının uygulanmasına engel oldu. Söz konusu anlaşma, AB'nin Belgrad'la 29 Nisan'da imzaladığı İstikrar ve Ortaklık Anlaşması'nın ekonomik bölümünü oluşturuyor. Aynı gün, anlaşma Sırbistan Lahey mahkemesiyle tam işbirliği yapana kadar askıya alındı.

Avrupa Komisyonu Sırbistan'ı anlaşmayı tek taraflı olarka uygulamaya başlamaya teşvik etti. Belgrad, bunu 1 Ocak 2009 tarihinden itibaren, AB'den ithal edilen mallara uygulanan belli gümrük vergilerini azaltarak yapacağını söyledi.

Brammertz 18 Kasım Salı günü Belgrad'da Cumhurbaşkanı Boris Tadiç ve Başbakan Mirko Zvetkoviç de dahil olmak üzere yetkililerle bir araya geldi.

Brammertz bu ziyareti sırasında medyaya konuşmamasına karşın, başbakanlıktan yapılan bir basın açıklamasında başsavcının mahkemeyle Sırbistan arasında son birkaç aydır sergilenen işbirliğini çok iyi olarak nitelendirdiği belirtildi.

Zvetkoviç, Brammertz'in 12 Aralık'ta BM Güvenlik Konseyi'ne sunacağı raporun olumlu olmasını beklediğini söyledi.

Tadiç, Sırbistan'ın geri kalan zanlıları gayretle aradığını ve BM mahkemesiyle işbirliğini başarılı bir şekilde tamamlamak için uğraştığını savunuyor. Cumhurbaşkanı, Radovan Karaciç'in 21 Temmuz'da Belgrad yakınlarında tutuklanmasının da açıkça ortaya koyduğu gibi, "Sırp devlet organlarının mahkemeyle tam işbirliği yaptıklarını" da sözlerine ekledi.

Ancak mahkemeyle işbirliğinden sorumlu ulusal konsey başkanı Rasim Ljajiç, Hollanda'nın yine de Mladiç'in tutuklanmasında ısrar edeceğini tahmin ediyor.

Sırp yetkililer Brammertz'e, 1999 yılındaki ihtilaf sırasında yakalanan Kosovalı Sırplardan çıkarılan organların yasadışı ticareti yapıldığı yönündeki iddialarla ilgili soruşturma konusunda da bilgi verdiler. Sırp müfettişler, Sırpları kaçıran kişilerin onları Arnavutluk'un kuzeyine götürdüklerinden şüphelenerek geçtiğimiz günlerde aynı kanıtları Tiran'a da sundular.

Tiran'ın kendisi de bir soruşturma açmayı reddetmesi üzerine Sırbistan savaş suçları savcısı Arnavutluk Başbakanı Sali Berişa ve eski Kosova Başbakanı Ramuş Haradinay'ı bu davada kanıtların yok edilmesini seyretmekle suçladı.