AB: Demokrasi refomları Türkiye'nin istikrarı için şart

07/05/2008

AB Türkiye'yi reform sürecini hızlandırmaya ve uzlaşmaya dayalı yeni bir siyasi diyalog inşa etmeye çağırıyor.

Southeast European Times için Ayhan Şimşek'in haberi -- 07/05/08

AB'nin Genişlemeden Sorumlu Komisyon Üyesi Olli Rehn, "Bütün sorunlar demokratik süreçler yoluyla çözülmelidir. Türkiye'nin ilerlemesinin tek yolu budur." dedi. [Getty Images]

AB yetkilileri 6 Mayıs Salı günü Ankara'da yaptıkları bir toplantıda Türkiye'nin üyeliğinin iç politika ve reformlarına bağlı olduğunu söylediler. AB'nin Genişlemeden Sorumlu Komisyon Üyesi Olli Rehn, "İktidardaki Adalet ve Kalkınma Partisi'ni (AKP) kapatma davası demokrasi ve hukukun üstünlüğü ilkelerine uygun şekilde çözülmelidir, bu önemlidir." dedi.

Toplantıya AB troykası -AB başkanı Slovenya, bir sonraki dönem başkanı Fransa ve Avrupa Komisyonu'ndan oluşan-, AB yetkilileri ve Türk liderler katıldı.

Önemli toplantı, kökleri İslamcılığa dayanan iktidardaki AKP partisinin ülkenin laik düzenini baltaladığı iddiasıyla kapatma davasıyla karşı karşıya olduğu, Türkiye'nin iç politikası açısından kritik bir dönemde gerçekleşti.

AKP, geçen Temmuz ayındaki seçim zaferinden bu yana AB'ye karşı soğuk tavırlar sergiliyordu. Ancak kapatma davasıyla AKP hükümeti bir kez daha yüzünü Avrupa'ya döndü ve "Türklüğe hakareti" suç sayan tartışmalı bir yasada uzun zamandır yapılması beklenen bir değişikliği geçtiğimiz ay gerçekleştirdi. Rehn, ceza kanununun 301. maddesinde yapılan değişikliğin yanı sıra gayrımüslim toplumların mülk edinme haklarını artıran yeni bir yasayı memnuniyetle karşıladı. Ancak komiser bir kez daha, değişiklikleri yerinde uygulama gereğini vurguladı.

Toplantının ana başlıklarından birisi polisin İstanbul'un merkezinde düzenlenen 1 Mayıs gösterilerinde aşırı güç kullanmasıydı. Emniyet güçleri geçtiğimiz hafta tazyikli su ve göz yaşartıcı gaz kullanmış ve 500'den fazla kişiyi gözaltına almıştı. 1977 yılında polisle meydana gelen kanlı bir çatışmaya sahne olan meydanda, 1980 yılından beri sendikaların gösteri düzenlenmesi yasak.

"Komisyon üyeleri olarak bizler, geçtiğimiz hafta 1 Mayıs'ta meydana gelen bu orantısız güç kullanımını kınıyoruz." diyen Rehn, AB'nin bir soruşturma beklediğini de ekledi.

Rehn ayrıca Türkiye'yi yargı sektöründe bağımsızlığı güvence altına alacak ek reformlar yapmaya da çağırdı. Yetkili, laiklikle ilgili süregelen tartışmalarda gerginliğin azaltılmasına yardımcı olabilecek bir ombudsmanlık kurulması gereğini de vurguladı.

AB dönem başkanı Slovenya Birliğin Türkiye'nin üyelik müzakerelerinde iki fasıl daha açmaya hazır olduğunu belirtti. Türk kaynaklarına göre, söz konusu fasıllar Fikir Eserleri Kanunu ve Şirketler Kanunu konularında olacak.

Türkiye AB üyelik müzakerelerine 2005 yılında başlamasına karşın son üç yıl içinde gerekli 35 fasıldan yalnızca altısı açılabildi. On yıllardır devam eden Kıbrıs Sorunu ve Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy'nin itirazları sekiz önemli faslın açılmasını askıya aldı.

Ancak Fransa'nın Avrupa İşlerinden Sorumlu Bakanı Jean-Pierre Jouyet Salı günü yaptığı açıklamada, ülkesinin Temmuz ayında AB dönem başkanlığını devraldığında Türkiye'nin üyelik müzakerelerini sabote etmeyeceğini söyledi. Jouyet, "Endişelenmeye gerek yok. Fransa'nın Türkiye'nin devam etmekte olan müzakere sürecini durdurmaya niyeti yoktur. Fransız başkanlığı tarafsız, adil ve objektif olacaktır." dedi.

Ancak bakan, Türkiye'nin reformları AB üyeliğinden çok kendi çıkarı için devam ettirmesi gerektiğini de sözlerine ekledi.

Türkiye Dışişleri Bakanı Ali Babacan, "Türkiye'nin tam teşeküllü AB üyeliği perspektifini korumak şart" diyerek hükümetinin gerekli reformları sürdürmedeki kararlılığını belirtti.