18/04/2008
Bosna-Hersek'in 14. yüzyıldan kalma Fojnica Manastırı tarihin ve günümüz BH'sindeki dini hoşgörünün bir anıtı.
Southeast European Times için Saraybosna'dan Yusuf Ramazanoviç'in haberi – 18/04/08
![]() Fojnica arma koleksiyonundan bir detay. [Yusuf Ramazanoviç] |
Bosna-Hersek'in (BH) orta kesiminde yer alan küçük, pitoresk bir kasaba olan Fojnica, ülkenin kültür mirasının önemli bir kısmını barındıran Kutsal Ruh Fransisken Manastırıyla ünlü. Manastırın kuruluş tarihi belirsiz olmakla birlikte, tarihçiler 14. yüzyılın ilk yarısına dayandığından oldukça eminler. Osmanlı belgeleri, "Fojnica, Bosna krallarının zamanı kadar öncesinde hem kilise hem de manastıra sahipti." diyorlar.
Manastırın müze koleksiyonlarında, Fatih Sultan Mehmet'in Fransiskenlere güvenlik ve özgürlük teminatı veren Ahdnamesi bulunuyor. Bu belge, zamanın Fransiskenlerine BH'deki Katolikler arasında özgürce ibadet etme özgürlüğü vererek, bunun sonucunda da Bosna Katolikliğinin yüzyıllar boyunca korunmasına olanak sağlamıştır.
Müzedede, büyük olasılıkla bölgedeki en eski kitaplardan biri olan ve bazı Balkan ülkeleri ve zamanın önde gelen Bosnalı ailelerinin tarhi armalarının yer aldığı 1304 yılından kalma bir Arma Kitabı da bulunuyor. Nadir bir sikke koleksiyonu da sergileniyor.
Manastır şu anda elden geçiriliyor. Manastırın küratörü Mirko Maydanciç, avlu için bir taverna planlandığını söylüyor. Tavernada müzisyenler için bir köşe olacak ve yalnızca ekşi krema, reçeller, meyve suları, çeşitli ev yapımı turtalar ve nefis Fojnica patatesi gibi ekolojik gıdalar servis edilecek. Yakınlardaki bir tarım kooperatifinde yılda yaklaşık 20 ton patates yetiştiriliyor.
Taverna ve müzenin dışında, manasatırda yaklaşık 50 bin kitaplık bir de kütühane bulunuyor. Eserlerin çoğu, 16. ve 19. yıllar ve arasında basılmış felsefe ve tanrıbilimle ilgili kitaplar. Kütüphanenin arşivinde Osmanlı İmparatorluğu'ndan kalma 3 binden fazla belge korunurken, bunların 13 tanesinin geçmişi 1481 yılına dayanıyor.
Bugün manastır Fojnica'yı hem süslüyor hem de simgeliyor. Yapı, Fojnica'nın geçmişi ve geleceğinin koruyucusu olarak kabul ediliyor.
Bosnalı Fransiskenler, kendilerinin Bosna'nın ortaçağ ve çağdaş devletinin ayrılmaz bir parçası olduklarına inanan Bosnalı Müslümanlar tarafından yurtseverliklerinden ötürü büyük saygı görüyorlar. Fransiskenler kendilerini Tanrı'ya ve Bosna'ya adadıklarını söylemeyi seviyorlar.