Rice'tan, Türkiye'nin laik demokrasisine saygı çağrısı

17/04/2008

ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice, iktidar partisini kapatma amaçlı tartışmalı dava ışığında Türkiye'nin "laik demokrasi ilkelerine" saygı gösterme çağrısında bulundu.

Southeast European Times için Ayhan Şimşek'in haberi -- 17/04/08

ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice 15 Nisan Salı günü, ABD'nin Türkiye'de iktidardaki AKP'yi kapatma çabalarıyla ilgili hukuki süreci yakından izlediğini söyledi. [Getty Images]

ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice 15 Nisan Salı günü Washington'da düzenlenen 27. Amerikan-Türk Konseyi (ATC) toplantısında yaptığı konuşmada, Washnigton'un iktidardaki İslamcı kökenli Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) aleyhindeki davayı yakından takip ettiğini söyledi. Rice, "Bu davaya Türkiye'nin laik demokratik bağlamı ve laik demokrasi ilkeleri kapsamında karar verileceğine inanıyor ve bunu umuyoruz." dedi.

Türkiye başsavcısı geçtiğimiz ay AKP'yi "laiklik karşıtı faaliyetlerin odak noktası" olmakla suçlamış ve Başbakan Recep Tayyip Erdoğan da dahil olmak üzere önde gelen üyelerinin siyasetten men edilmelerini istemişti. Avrupa Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso davayı eleştirmiş ve Türkiye'nin en yüksek mahkemesini hüküm verirken Avrupa standartlarını göz önünde bulundurmaya çağırmıştı. Ancak Rice, daha ihtiyatlı bir yaklaşık benimsedi. Türkiye'nin demokrasisine duyduğu güveni dile getiren bakan, halkın özgür iradesinin yanı sıra laiklik ilkelerini de vurguladı.

Rice, "Türk halkı, Türk seçmenleri, önlerindeki sorunları laik demokratik bağlamda çözeceklerdir." dedi.

Rice ayrıca Ankara'yı, savcıların Nobel ödüllü yazar Orhan Pamuk da dahil olmak üzere düzinelerce aydın aleyhinde kullandıkları "Türklüğe hakaretle" bir yasa olan 301. Maddeyi değiştirmeye de çağırdı. Bakan, "Türkiye'yi, Ekümenik Patrik'in Halki seminerinin meslek okulu olarak yeniden açılması gibi bütün dini ve etnik grupların sivil haklarını tanıma ve koruma yönünde teşvik etmeye devam ediyoruz." dedi.

İki ülkenin önde gelen forumlarından biri olan ATC, ticari, askeri, teknolojik ve kültürel ilişkileri ilerletmek yoluyla Türk-Amerikan ilişkilerini güçlendirmeyi amaçlıyor. Foruma Türkiye Savunma Bakanı Vecdi Gönül, Türk Silahlı Kuvvetleri'nden Korgeneral Hilmi Akın Zorlu ve ABD'li Korgeneral John Sattler da katıldı.

Türkiye'nin terörist Kürdistan İşçi Partisi'ne (PKK) karşı sürdürdüğü mücadeleye destek tazeleyen Rice, ABD ve Avrupalı ortaklarının terör örgütünün kuzey Irak'taki güvenli bölgesini ortadan kaldırmak ve Avrupa'daki suç ve maddi destek ağlarını kesmek için çalıştıklarını vurguladı.

Sattler Türk karar verici makamlarını PKK'ya karşı sadece askeri yollara başvurmaktan fazlasını yapmaya ve "daha kapsamlı bir yaklaşık geliştirerek Kürt nüfusa yardım etmeye " çağırdı. Korgeneral, PKK'ya genel af çıkarılmasını değil, daha çok radikal üyelerini huzurlu yaşamlarına dönebilecek üyelerden ayırma amaçlı bir stratejiyi savunduğunu söyledi.

Üç günlük konferansta ikili ekonomik ilişkiler üzerinde de duruldu. Türkiye Dış Ticaretten Sorumlu Devlet Bakanı Kürşad Tüzmen, her iki ülkenin firmalarına yönelik fırsatların umut verici olduğunu ve giderek daha fazla ABD'li firmanın bölge merkezlerini Türkiye'ye taşıdığını söyledi.

Tüzmen'e göre, bu tür 834 firma Türkiye'ye 5,8 milyar avroluk yatırım yaptı.