BM başkanı: Güvenlik Konseyi'nin Kosova'yla ilgili 1999 tarihli kararı hâlâ yürürlükte

02/04/2008

BM Genel Sekreteri Ban Ki-moon Kosova konulu son raporunda, UNMIK'in Kosova'nın bağımsızlık ilanından bu yana yaşadığı zorluklar göz önüne alındığında, örgütün operasyonlarını ülkedeki yeni realiteye göre ayarlaması gerekebileceğini söyledi.

(BM Haber Merkezi, Balkan Insight, Beta, B92 - 01/04/08; AFP - 31/03/08)

BM Genel Sekreteri Ban Ki-moon. [Getty Images]

BM Genel Sekreteri Ban Ki-moon 1 Nisan Salı günü yayınladığı yeni bir raporda, BM Güvenlik Konseyi'nin 1244 sayılı Kararının Kosova'nın bağımsızlık ilanına rağmen yürürlükte olduğunu söyledi.

Ban, Kosova'da 16 Aralık 2007 ile 1 Mart 2008 arası yaşanan gelişmeleri kapsayan raporunda, BM misyonunun "Güvenlik Konseyi aksi yönde bir karar almadıkça" Haziran 1999 yılında kabul edilen belgenin hükümlerine uygun şekilde görevini ifa etmeyi sürdüreceğini de belirtti.

Bu, Kosova'nın Belgrad ve Kosovalı Sırpların muhalefetine rağmen Sırbistan'dan bağımsızlık ilan ettiği dönemdi. Ban'ın Pazartesi günü geç saatlerde Güvenlik Konseyi'ne sunduğu rapora göre, 17 Şubat'taki bağımsızlık ilanı ve onu izleyen olaylar "UNMIK'in idari otoritesini ifa etme becerisine önemli güçlükler" oluşturdu.

"Bu zorluklarla mücadele etmek için UNMIK, Kosova'da barış ve güvenliği sağlamaya ilişkin zorunlu ihtiyaç önderliğinde, değişen şartlar ışığında gerçekçi ve pratik bir tutumla hareket etmiştir ve etmeye de devam edecektir."

Ancak BM başkanı, değişen realitenin UNMIK'e fonksiyonlarını yeni şartlara uygun şekilde yerine getirmesine olanak sağlayacak değişiklikler gerektirebileceğini de belirtti.

Ban, "Güvenlik Konseyi'nin rehberliği beklenirken, UNMIK'in operasyonel görevini 1244 sayılı Karar altında belirlenmiş operasyon çerçevesine uygun bir şekilde mevcut gelişme ve değişikliklere göre ayarlamasına gerek olabilir." dedi.

Raporun kapsadığı dönemde Kosova'da bir takım ciddi olayların yaşandığını belirten genel sekreter, genel güvenlik durumunun "sakin fakat gergin" kaldığına da dikkat çekti.

Bağımsızlık ilanı başta ülkenin kuzey kesiminde olmak üzere Kosovalı Sırpların bir dizi protesto gösterisine neden oldu. Gösteriler büyük oranda sakin geçmesine karşın, 17 Şubat civarında pek çok olay meydana geldi.

Kosovalı Sırp göstericilerin Kosova'nın Sırbistan sınırındaki Yerince ve Brnjak sınır kapılarındaki gümrük noktalarını imha ettiği 19 Şubat saldırılarına değinen Ban, UNMIK personeli veya tesislerine yönelik veya Kosova'daki toplumların herhangi birine yönelik her türlü şiddet olayının kabul edilemez ve hoşgörülemez olduğunu vurguladı.

Şiddet olaylarının en kötüsü, 17 Mart'ta Mitroviça'da UNMIK polisi ve KFOR askerlerinin etnik açıdan bölünmüş durumdaki kentin BM kontrolündeki mahkeme binasını etnik Sırplar tarafından işgal edildikten üç gün sonra geri almaya çalışırken saldırıya uğramalarıyla patlak verdi. Olaylarda bir UNMIK polis memuru hayatını kaybetti ve gerek uluslararası güçler gerekse Sırp protestoculardan 100'den fazla insan yaralandı. Raporda bu olaya değinilmemesine rağmen -ki incelenen dönemden sonra meydana gelmişti- Ban ilgili tüm taraflara kendini tutma çağrısında bulundu.

BM başkanı, UNMIK'in çabalarının amacının Kosova ve daha geniş bölgedeki siyasi ve güvenlik durumunun istikrarını sürdürmesi ve nüfusun güvenlik ve emniyetinin korunmasını sağlamak olduğunu da kaydetti.