Sırbistan, Kosova'nın nihai bağımsızlığına tepki olarak alınacak tedbirleri onayladı

15/01/2008

Sırp hükümeti, Kosova'nın tek taraflı bağımsızlık ilan etmesi halinde ülke kurumları tarafından atılacak adımların sıralandığı "çok gizli" bir eylem planını Pazartesi günü kabul etti.

(Blic - 15/01/08; Reuters, AP, AFP, Euronews, Balkan Insight, Beta, B92, Sırp hükümeti - 14/01/08)

Priştine'de bir Kosovalı Arnavut seyyar satıcı görülüyor. Kosova bağımsızlık ilan etmeye hazırlanıyor. [Getty Images]

Sırp hükümeti, Kosova'nın tek taraflı bağımsızlık ilan etmesi halinde ülke daire ve kurumlarının alacağı tedbirleri sıralayan bir eylem planını 14 Ocak Pazartesi günü kabul etti.

Sırbistan'ın Kosova Bakanı Slobodan Samarciç gazetecilere verdiği demeçte, çok gizli olduğu için planın içeriğini açıklayamayacağını söyledi.

Hükümetten yapılan açıklamada, Pazartesi günü düzenlenen olağanüstü kabine toplantısında kabul edilen eylem planının, Kosova'nın tek taraflı bağımsızlık ilan etmesi halinde Sırbistan'ın "egemenlik, toprak bütünlüğü ve anayasal düzeninin korunması" konulu yakın tarihli bir meclis kararına uygun olduğu belirtildi.

Söz konusu belgede, "Sırbistan'ın ayrılmaz bir parçası olarak Kosova'nın" savunulması, uzlaşmalı bir çözüme ulaşılana dek devlet kurumlarının başlıca önceliği olarak belirtiliyor. Kararda, anlaşma sağlama amaçlı müzakerelerin devamını sağlama amaçlı çabaların sürdürülmesi yönünde çağrıda da bulunuluyor.

Kosova'nın nihai statüsünü belirlemek amacıyla uluslararası toplum nezaretinde 18 ay boyunca sürdürülen müzakerelerin Belgrad ile Priştine'nin tutumları arasındaki uçurumu kapatamaması sonucunda, Rusya dışındaki hiçbir büyük güç Sırbistan'ın müzakerelerin devamı yönündeki ısrarını desteklemiyor.

Kosova'nın %90'lık etnik Arnavut çoğunluğunun tam bağımsızlık talebini geri çeviren ve onun yerine eyalete bir nevi devletlik verilmesini öngören Sırbistan, kabul edebileceği tek sonucun kendi sınırları dahilinde geniş bir özerklik olduğunu defalarca belirtmiş durumda bulunuyor.

Şimdi Kosova meclisinden, Sırbistan'da yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimleri sonrasında tek taraflı bağımsızlık ilan etmesi yönünde geniş bir beklenti var. İlk tur seçimler Pazar günü, büyük olasılıkla ikinci tur oylamalar da 3 Şubat'ta yapılacak.

ABD ve AB ülkelerinin çoğu, BM onayı olmasa dahi bağımsız bir Kosova'yı tanıyacaklarını ileri sürmüş durumdalar.

Sırp yetkililer, ülkelerinin böyle bir hamlede bulunacak ülkelerle diplomatik ilişkileri indirgeyebileceğini veya kesebileceğini belirttiler.

Başbakan Vojislav Kostunica ve lideri olduğu Sırbistan Demokrat Partisi'nden (DSS) diğer yetkililer, ülkenin AB üyelik sürecini durdurmak için bastırabileceklerini ileri sürdüler.

Eylem planında yer alan tedbirler hakkında ayrıntılı bilgi verilmemekle birlikte, son aylarda dışarıya sızan bilgiler düşünülmekte olan olası başka misilleyici adımlara biraz olsun ışık tuttu.

Bir hükümet kaynağı ismi gizli kalmak koşuluyla Pazartesi günü Reuters'e verdiği bilgilerde, planda her bir bakanlığın olası bir Kosovalı Sırp göçmen akınına yönelik düzenlemeler de dahil olmak üzere atacağı adımların belirtildiğini söyledi.

Adı açıklanmayan yetkili, "Bu daha çok bir tavır, bir kararlılık gösterisidir, bu tedbirlerin herhangi birinin uygulanacağı anlamına gelmemektedir." dedi.

İçişleri Bakanı Dragan Jociç bakanlığının görevinin "Sırbistan toprakları içinde herhangi bir ayaklanma veya terör olayını" önlemek olduğunu söyledi.

Medyada çıkan haberlerde sıralanan diğer olası tedbirler arasında, Kosovalı Arnavutlara ticaret ve mal ambargosu ve seyahat kısıtlaması uygulanması ve Batı Avrupa ülkelerine gitmek için alternatif ve daha uzun rotalar bulmak zorunda bırakılmaları yer alıyor. Kosova'nın Enerji Kuruluşunun elektrik ithal ettiği tek rota olan Sırbistan, eyaletin elektriğini kesmeye de karar verebilir.