Rumen parlamentosu, rüşvet skandalı üzerine mahremiyet yasasını geçirdi

19/11/2007

İnsan hakları örgütleri, Cumhurbaşkanı Traian Basescu'yu bazılarına göre yetkilileri araştırmacı gazetecilerden korumayı amaçlayan yeni mahremiyet yasasını veto etmeye çağırıyorlar.

Southeast European Times için Bükreş'ten Calin Cosmaciuc'un haberi -- 19/11/07

Romanya Tarım Bakanı Decebal Traian Remes geçtiğimiz ay istifa etti. [AFP]

Romanya parlamentosu, bazılarının yolsuzlukla mücadele çabalarını bastıracağını söylediği yeni bir mahremiyet yasasını geçtiğimiz günlerde kabul etti. Tasarıda, dinlenen konuşmaların içeriğini yayınlayanlara hapis cezaları öngörülüyor. Aralarında Helsinki Komitesi'nin de yer aldığı hak savunucu grupları, tasarının "medyayı büyük bir baskı altına soktuğu" konusunda uyarıyor ve Cumhurbaşkanı Traian Basescu'yu veto yetkisini kullanmaya çağırıyorlar.

Milletvekilleri, Rumen devlet televizyonunun (TVR) Tarım Bakanı Decebal Traian Remes'in rüşvet kabul ederken görüntülendiği bir videoyu yayınlamasından yalnızca haftalar sonra tasarıyı kabul ettiler. Bazıları, ülkedeki siyasi liderlerin yolsuzlukla mücadele etmek yerine araştırmacı gazetecileri cezalandırmaya daha hevesli göründüklerini söylüyorlar.

Ülkede yaşanan en büyük skandallardan biri olan Remes skandalı bakanın istifasıyla sonuçlandı. Videoda, eski Tarım Bakanı İoan Muresan ve yerel işadamı Gheorghe Ciorba'nın da adı geçiyor.

Remes ve Muresan arasında Bükreş'teki bir kafeteryada gerçekleşen ve Muresan'ın Remes'e bir zarf verdiği görüşme gizli kamerayla kaydedildi. TVR yayınında, Ciorba ile yapılan ve işadamının Remes'in eşgüdümü altındaki kurumlarda milyonlarca avro değerinde ihaleler kazanmak istediği şeklindeki sözlerinin duyulduğu kayıtlı telefon görüşmeleri de yer alıyor.

Telefon görüşmelerinde, Ciorba Muresan'a Remes ile arasında arabuluculuk yapması karşılığında 15 bin avro, geleneksel sosis ve yeni bir araba teklif ediyor.

Kayıtlar yayınlandıktan sonra, Başbakan Calin Popescu Tariceanu Remes'ten istifasını isterken yetkililer de hikayenin kaynağını araştırmaya başladılar. Tariceanu, "Görüntülerin, olayı soruşturmakta olan örgüt tarafından üretildiği görülüyor." dedi.

Rumen halkının çoğu için, kayıtlar şüphelerini haklı çıkarır nitelikte. Köstenceli genç bir doktor olan Adrian Barbu Southeast European Times'e verdiği demeçte, "Burada işler böyle yürüyor. Bakan parayı reddetseydi şaşırırdım." diyerek şöyle devam etti: "Önemliydi çünkü herkes oy verdiği insanların gerçek yüzünü gördü."

Medya analisti Iulian Comanescu, "TVR'nin kasedi yayınlaması normaldi." diyerek sözlerini şöyle sürdürdü: "Fakat önce hikayeyi dengeleyip sonra halka göstermeleri gerekirdi. Onun yerine bir bomba koydular."

Geçtiğimiz hafta Bükreş'te düzenlenen bir STK konferansında, ABD'nin Romanya Büyükelçisi Nicholas Taubman da tartışmaya katıldı. "Geçtiğimiz günlerde bir televizyon kanalının resmi yolsuzluk iddialarıyla ilgili bir araştırmacı gazetecilik hikayesini yayınlamasına, bazı insanların medyanın gözler önüne serdiği ciddi iddialara odaklanmak yerine medya kuruluşu ve haberi hazırlayan gazetecilere saldırarak tepki vermesi beni şok etti." dedi.

Taubman, parlamentoyu bağımsız medyayı "sindirmemeye" veya gazetecilerin çabalarını "suç gibi görmemeye" çağırdı.

Romanya Vekiller Meclisi Başkanı Bogdan Oltenau, basın özgürlüğünü koruyan yasalar sayesinde gazetecilerin yargılanmaktan muaf kalmaya devam edeceğinde ısrar ediyor. Oltenau, yeni yasanın vatandaşlarla ilgili özel bilgileri sızdıran devlet yetkililerini cezalandırma amaçlı olduğunu söylüyor.