Eski generallerin yargılandığı davanın Hırvat yargısı için sınav olması bekleniyor

09/05/2007

İki emekli general -Mirko Norac ve Rahim Ademi- önümüzdeki ay savaş suçlarından mahkemeye çıkacak.

Southeast European Times için Zagreb'den Natasa Radiç'in haberi – 09/05/07

Eski Hırvat General Rahim Ademi. [AFP]

İki emekli Hırvat generalin -52 yaşındaki Rahim Ademi ve 40 yaşındaki Mirko Norac- davası 18 Haziran'da başlayacak. Dava pek çok kişi tarafından Hırvat yargı sisteminin bugüne kadar karşılaştığı en büyük sınav olarak görülüyor.

Zagreb İl Mahkemesi sözcüsü Kresimir Devciç, "Davada yaz tatilinden önce dokuz duruşma yapılacak." diyerek şöyle devam etti: "İlk duruşmalara yalnızca iddia makamı ve generallerin savunma ekipleri katılırken, tanık ifadeleri yazdan sonra dinlenecek."

Eylül 1993'te sözde Medak Çukuru'nda gerçekleştirilen operasyon sırasında işlendiği iddia edilen savaş suçlarının yer aldığı dava ilk olarak Lahey'deki BM savaş suçları mahkemesi tarafından soruşturulmuş, ancak daha sonra Hırvat yargısına devredilmişti.

Zagreb'deki Avrupa Komisyonu yetkilisi, "Bu, Lahey'in Hırvat yargısına devrettiği ilk davadır ve bizim tarafımızdan ilgiyle izlenecektir. Yargı sisteminin yeterince olgunlaşıp olgunlaşmadığına dair yeni bir sınavdır." diyerek şöyle devam etti: "Geçmiştekinin aksine, bu sefer sağ gruplar veya savaş gazileri tarafından yapılacak hiçbir gösteri beklemiyoruz ve bu da iyiye işaret."

AB üyelik adayı olan Hırvatistan savaş suçlarının kovuşturulması söz konusu olduğunda geçmişte kötü bir sicile sahip. Yargı sistemi, Ademi-Norac davasıyla bu gibi davaları görebilecek kadar olgunlaştığını göstermek için bir şansa sahip.

Duruşmaları BM mahkemesinden savcılar izliyor olacak. Herhangi bir noktada davanın uygun şekilde görülmediğine karar verirlerse, davayı Lahey'e geri gönderme yetkisine sahipler.

İddianameye göre, Ademi ve Norac "Medak Çukuru'ndaki Sırp sivillere ırksal, siyasi veya dini nedenlerle uygulanan zulmün planlanması, hazırlanması veya ifasını planlamış, kışkırtmış, emretmiş, gerçekleştirmiş veya bir başka şekilde yardım ve yataklık etmişler."

Hırvat ordusunun 9 Eylül'de düzenlediği saldırı öncesinde bölgede yaklaşık 400 sırp sivil yaşıyordu. İddianameye göre, operasyon sonucunda "Medak Çukuru yaşanmaz hale geldi."

Belgede, "Çukur'daki kasabalar tamamen yakıp yıkılarak Sırp sivil nüfus evlerinden ve rızklarından yoksun bırakılmıştır." ifadesi yer alıyor.

İddianamede, Ademi ve Norac'ın rütbeleri nedeniyle "Medak Çukuru operasyonu sırasında meydana gelen ciddi uluslararası insani yasa ihlallerini önleyecek veya cezalandıracak güce, yetkiye ve sorumluluğa sahip oldukları" şeklinde suçlamada bulunuluyor.

Norac şu anda Sırp sivillere yönelik savaş suçlarından çarptırıldığı 12 yıl hapis cezasını çekiyor. Eski generalin 2001 yılında tutuklanıp yargılanışı hükümet aleyhtarı gösterilere yol açmıştı.

Lahey'e kendi rızasıyla teslim olan Ademi'nin ise mahkeme tarihine kadar ikametgah adresini terk etmesi veya basına konuşması yasak.