Hırvatlar ve Sırplar, Tesla'yı anmak için farklılıkları bir tarafa bıraktılar

13/07/2006

Nikola Tesla'nın doğumunun 150. yıldönümünü kutlayan Hırvatistan ve Sırbistan, Hırvatistan doğumlu bir etnik Sırp olan büyük bilimadamı için ortak bir anma programı düzenlediler.

Southeast European Times için Zagreb'den Kristina Cuk ve Belgrad'dan Georgi Mitev-Shantek'in haberi -- 13/07/06

Bilim adamı Nikola Tesla'nın yeni dikilen heykeli Zagreb'in 200 km güneyindeki memleketi Smiljan kasabasında dururken, yüzlerce insan da yeni anıtı gezmek için bir araya geldi. [Getty Images]

UNESCO, 2006 yılını Nikola Tesla yılı ilan etmekten daha doğru bir iş yapamazdı. Bilim adamının başarılarını anmak için tüm dünyada etkinlikler düzenleniyor.

Nisan ayında, Columbia Üniversitesi bir sempozyum düzenledi. BM, Tesla'nın 1875'ten 1878'e kadar çalışmalarını sürdürdüğü Graz'da Haziran ayında bir serginin sponsorluğunu üstlendi. Aynı ay, batı Avustralya'daki her eve telefon faturasının yanında Nikola Tesla hakkında bir mektup gönderildi. Daha yakın tarihte, 9 Temmuz'da, bilim adamının ünlü hidroelektrik santralini inşa ettiği Niagara Şelaleleri'nde bir Nikola Tesla Anıtı faaliyete girdi.

Hırvatistan ve Sırbistan da geri kalmamak için Tesla'nın memleketi olan Smiljan'da ortak bir anma töreni düzenlediler. Yüzlerce Sırp ve Hırvat geçmişi bir kenara bırakarak, bu büyük adamı anmak için bir araya geldi. Kutlamalar arasında, ziyaretçilere Tesla'nın bilimsel çalışmaları ve patentlerini görme olanağı sunulan yeni inşa edilmiş bir multimedya merkezinin açılışı da yer aldı.

Hırvatistan Cumhurbaşkanı Stipe Mesiç, Başbakan İvo Sanader, Sırbistan Cumhurbaşkanı Boris Tadiç ve ABD'nin Hırvatistan Büyükelçisi Robert Bradtke, merkezin açılışına katılan çok sayıda yetkili arasında yer aldılar.

"Tesla, etnik ihtilaf çıkmasını istemeyen Hırvatistan doğumlu bir Sırp olarak ortak mirasımızdır." diyen Tadiç şöyle devam etti: "Ancak geçmişimiz her zaman parlak olmadı. Bugün, vatandaşlarımıza yeni bir vizyon sunmak gibi ortak bir sorumluluğa sahibiz."

Mesiç, "Tesla, ışığın 150 yıl önce Smiljan'da yanmaya başladığı ve sınırların ve zamanın ötesinde bugün de tüm dünyada yanmaya devam ettiği bir deniz feneridir." şeklinde konuştu.

Bu şekilde gerek Hırvatistan gerekse Sırbistan, sanayii devrimi yüzyılını vurgulayan ve dehanın din ve milliyetin çok ötesine uzandığını gösteren bir mucidi andı.

Kutlamalar kapsamında, Sırbistan merkez bankası olayın anısına özel sikkeler ve posta pulları çıkardı ve Belgrad havaalanının adı bazılarının deyişiyle "20. yüzyılı icat eden adamın" onuruna değiştirildi.

Tesla'nın (1856-1943) adı, döner manyetik alan ilkesi, endüksiyon motorları, telsiz iletişim, floresan lambalar ve 700'ün üzerinde patentle anılıyor. Tesla, adı uluslararası ölçüm sisteminde bir birim olarak kullanılan Balkan kökenli tek bilim adamı olma özelliğini taşıyor.

Tesla yüz yılı aşkın bir süre önce bir gazeteciye verdiği demeçte, yakın gelecekte herkesin herhangi bir başkasıyla iletişim kurmasını sağlayan küçük bir kutuya sahip olacağını söylediğinde, kendisiyle alay edilmişti.

Bugün, iş adamlarından lise öğrencilerine kadar herkesin karmaşık cep telefonu teknolojisini kullandığı düşünülürse, kehaneti tutmuş oluyor.