Piran Koyu anlaşmazlığı Hırvat-Sloven ilişkilerini zedelemeye devam ediyor

06/03/2006

Hırvatistan ve Slovenya hala Piran Koyu'ndaki tartışmalı deniz sınırı meselesi üzerinde anlaşma sağlamaya çalışıyor. Doğrudan müzakerelerde sonuca varılamazsa, mesele uluslararası mahkemeye götürülebilir.

Southeast European Times için Zagreb'den Kristina Cuk'un haberi -- 06/03/06

Başbakan İvo Sanader, "Hırvatistan Slovenya ile iyi ve dengeli ilişkiler kurmak için gerekli şartları bulmak zorunda. Uluslararası bir çözüm talep etmek büyük olasılıkla en iyi yol," dedi. [Getty Images]

Aradan on yıldan uzun bir süre geçmesine rağmen, Hırvatistan ve Slovenya Adriyatik Denizi'nin her iki ülkeyi de bağlayan bölümü üzerindeki anlaşmazlığa çözüm bulmuş değiller. Hırvatlar tarafından Savudria Koyu olarak bilinen Piran Koyu'ndaki deniz sınırı hâlâ belirlenemedi ve balıkçılık hakları konusunda sürekli tartışmalar çıkıyor.

Bu sorun, deniz sınırının asla net bir şekilde çizilmediği Yugoslav döneminden miras kaldı. Hırvat ve Sloven liderler 2001 yılında bir anlaşma imzalamalarına karşın, Hırvat kamuoyu buna itiraz etti ve belge meclisten asla onay alamadı.

Geçen sonbaharda Sloven hükümetinin kendi kıyısının açıklarında bir ekolojik bölge kurması sonucunda, Zagreb egemenliğinin ihlal edildiği yönünde şikayette bulundu. Slovenya Başbakanı Janez Jansa'ya göre, ülkesinin kıta sahanlığını kendi kıyısından 12 mil açığa kadar uzatma ve uluslararası sulara sınırsız ulaşım hakkı bulunuyor.

Ancak Zagreb bu iddiayı sert bir şekilde reddetti. "Sloven balıkçıların Piran Koyu'nun Hırvat kesiminde avlanmalarına izin vermeyeceğiz," diyen Başbakan İvo Sanader, hükümetinin "olay çıkmasını engellemek için herşeyi" yapacağını da sözlerine ekledi.

Hırvatistan ya uluslararası hakemlik yoluna gideceğini ya da davayı Lahey'deki Uluslararası Adalet Divanı veya Hamburg'daki Deniz Yasaları Mahkemesine götüreceğini söyledi.

Sanader, "Slovenya Hırvatistan'ın düşmanı olmaz; tam tersine Slovenya doğal bir müttefiktir, zira her iki ülke de Yugoslavya'dan çıkmıştır. Hırvatistan Slovenya ile iyi ve dengeli ilişkiler kurmak için gerekli şartları bulmak zorundadır ve uluslararası bir çözümün büyük olasılıkla en iyi yol olduğunu talep etmektedir," şeklinde konuştu.

Slovenya Cumhurbaşkanı Janez Drnovsek her iki tarafın da doğruda müzakere yoluyla anlaşma sağlaması, ancak bu süreç başarısız olursa uluslararası yolu seçmesi gerektiğini söyledi. Drnovsek, bu sorunun Slovenya'nın 2008'de AB dönem başkanlığını devralmasından önce çözülmesi gerektiğini belirtti.

Slovenya'nın AB üyesi, Hırvatistan'ın ise üyelik adayı olması ise tartışmaya yeni bir boyut kazandırıyor. Zagreb'in komşusunun desteğine ihtiyacı olduğunu ima eden Sloven yetkililer, Piran Koyu'ndaki balıkçılık haklarının AB kurallarına bağlı olduğunu öne sürerek Hırvatistan'ı bu alandaki AB şartlarını yerine getirmede ayak sürümekle suçladılar.

Sanader, "Hırvat-Sloven ilişkileri Hırvatistan'ın AB müzakerelerini zedeleyemez," şeklinde ısrar etti.

AB'nin Genişlemeden Sorumlu Üyesi Olli Rehn Şubat ayında yaptığı açıklamada, soruna çözüm bulmanın Brüksel'in değil iki ülkenin işi olduğunu söyledi. Rehn, Avrupa Komisyonu (AK) müzakere sürecine yardımcı olamamakla birlikte, çözüm hakkında ne bir görüşü olduğunu ne de konu hakkında yargıda bulunabileceğini belirtti.

Komiser sözlerini şöyle sürdürdü: "Düzgün işleyen bir balıkçılık rejiminin olay sayısını ciddi ölçüde azaltacağından eminiz. Ancak ülkelerin çözümü birlikte aramaları gerekiyor."