Makedonya'daki kampanya, halkı ateş etmenin tehlikelerine karşı uyandırdı

27/01/2006

Makedonya ve diğer Balkan ülkelerinde yapılan kutlamalar, havaya ateş etme geleneğinin yaygın olması nedeniyle bazen tradejiyle sonuçlanabiliyor. UNDP sponsorluğundaki bir kampanyada da anlatıldığı gibi, havaya atılan kurşun yere inmek zorunda.

Southeast European Times için Üsküp'ten Marina Stojanovska'nın haberi -- 27/01/06

Halka kutlamalar sırasında havaya ateş etmemeleri yönünde çağrıda bulunuluyor. [Tomislav Georgiev]

Her yılbaşı insanlar geleneksel olarak bazı kararlar alırlar. Bu yıl, Makedon halkından almaları istenen bir karar da havaya ateş ederek kutlama yapmaktan kaçınmaları oldu.

İçişleri bakanlığının UNDP'nin Güneydoğu Avrupa Küçük ve Hafif Silah Denetim Takas Odası (SEESAC) işbirliğiyle başlattığı beş haftalık kampanyanın sloganı "Kurşunlar Tebrik Kartı Değil -- Silahsız Kutlayın" idi. Radyo ve televizyon spotları, broşürler, poster ve el ilanlarının kullanıldığı kampanyada kamuoyunun kutlama amaçlı ateş etme uygulamasının içerdiği tehlikeler hakkındaki bilinci artırılmaya amaçlanıyordu. Organizatörler, yukarı atılan bir kurşunun yere de inmesi gerektiğini söylüyorlar.

UNDP'nin Makedonya'daki daimi temsilci yardımcısı Norimasa Shimomura, her yıl kutlamaların bazı kişilerin "kurşunlarının neler yapabileceğini hiç düşünmemeleri" yüzünden trajedilerle gölgelendiğini belirtiyor.

Özellikle dikkat çeken bir olayda, Üsküp şehir merkezindeki 2005 Yeni Yıl kutlamaları sırasında bir genç kız serseri kurşunla yaralanmış, iki gün sonra ölmüştü.

İçişleri bakanlığının verilerine göre 31 aralık 2004 ile 2 Ocak 2005 arasındaki dönemde silahların rol oynadığı 16'dan fazla olay rapor edildi.

Halkı bilinçlendirme amaçlı en son kampanya, içişleri bakanlığının ülkedeki yasadışı silahlarla sürmekte olan mücadele çalışmaları kapsamında gerçekleşti. İçişleri Bakanı Tomislav Nikolovski, "Silah kullanımı yılbaşı döneminde arttığı için kampanya için bu zamanı seçtik," dedi.

Nikolovski, hükümetin vatandaşları yasadışı silahları teslim etmeye ikna çabalarında ilerleme kaydettiğini söylüyor. Yeni silah yasasında yasadışı silah bulundurmaya verilen cezalar artırılıyor. Kutlamalar sırasında silah ateşlemekten suçlu bulunan bir kişi 10 yıla kadar hapis cezasıyla karşı karşıya kalıyor.

Bakan, "Cezaların ağır olması sonuç vermeleri içindir," şeklinde konuştu.

Uzmanlar, sorunun Makedonya ile sınırlı olmadığına işaret ediyorlar. Arnavutluk, Bosna-Hersek ve Sırbistan-Karadağ'da da silah bulundurma oranı hâlâ yüksek -- dört ülkede sivillerin elinde toplam 3,1 milyon ila 3,9 milyon adet silah bulunduğu tahmin ediliyor. SEESAC'ye göre bunların yalnızca 1,7 milyonu ruhsatlı. Makedonya'dakine benzer kampanyalar, yılbaşı dışında Noel ve Kurban Bayramı dönemlerine de denk gelecek şekilde tüm bölgede başlatıldı.