Zirvede Balkanlar'ın Avrupa yolu görüşüldü

09/01/2006

Avrupa Komisyonunun Genişlemeden Sorumlu Üyesi Olli Rehn geçen ay düzenlenen Balkanlar konulu üst düzey zirve toplantısında, Kosova sorununa işaret ederek Batı Balkanlar'ın kritik bir döneme girdiğini söyledi.

Southeast European Times için Antonela Arhin'in haberi – 01/09/06

Avrupa Komisyonunun Genişlemeden Sorumlu Üyesi Olli Rehn (sağda) ile Karadağ Başbakanı Milo Cukanoviç 8 Aralık 2005'te Brüksel'de basın toplantısı düzenlediler. [AFP]

Balkanlar'ın geleceği, AB politika belirleyicileri, hükümet yetkilileri, şirket patronları, STK temsilcileri, akademisyenler ve uluslararası basın mensuplarının katılımıyla Aralık ayında düzenlenen üst düzey uluslararası bir zirvenin konusuydu. "Balkanlar'ı Avrupa'nın Göbeğine Taşımak" başlıklı etkinlik Brüksel'deki Egmont Sarayı'nda gerçekleşti.

Zirvede üç ana soru üzerinde duruldu: 1) Balkanlar Avrupa ekonomisinin bir parçası haline geliyor mu, 2) Hangi Balkan ülkeleri AB üyeliğine gidiyor? ve 3) Balkanlar'da yeniden yapılanma ve kalkınmada yapılması ve yapılmaması gerekenler nelerdir?

AB Genişlemeden Sorumlu Üyesi Olli Rehn zirveye hitaben yaptığı konuşmada, Batı Balkanlar'ın başta Kosova'nın statüsünü belirlemeye yönelik görüşmelerin başlaması nedeniyle kritik bir dönemden geçmekte olduğunu söyledi.

Genişleme sürecine de değinen Rehn, bunu AB'nin dış ve güvenlik politikasının temel direklerinden biri olarak nitelendirdi. Komiser, kısmen blokta yaşanan bütçe ve anayasa sorunlarının neden olduğu yavaşlamaya rağmen, AB'nin bölge ülkelerinin istikrar, refah ve gelecekteki AB üyeliği konusundaki kararlılığını sürdürdüğünü vurguladı.

Rehn, 2006 yılının bu ülkeler açısından önemli olacağını söyledi. Hırvat savaş suçları zanlısı Ante Gotovina'nın yakın tarihte tutuklanması hakkındaki sözlerinde Rehn, Hırvatistan'ın Lahey ile işbirliği konusunda bir örnek, Sırbistan-Karadağ ve Bosna-Hersek'in de izlemeleri gereken bir örnek olduğunu belirtti.

Karadağ Başbakanı Milo Cukanoviç de aynı fikirde olduğunu belirterek Belgrad'ı buna uygun davranmaya çağırdı. Bölgedeki ekonomik durumu değerlendiren sözlerinde Cukanoviç, Batı Balkanlar'daki DDY seviyesinin potansiyelinin altında seyrettiğini kaydetti. Başbakan, bunun en büyük nedeninin çözülmemiş siyasi süreçler olduğunu savundu.

Cukanoviç, Batı Balkan ülkelerine bölgesel işbirliğinin AB bünyesinde işleyen ticaret ilkelerini benimseme yolunda atılmış evrimsel bir adım olarak taşıdığı önemi anladıkları için övgüde bulundu. Lider bunlara örnek olarak Güneydoğu Avrupa'da devam etmekte olan serbest ticaret bölgesi kurma sürecini, OECD ile İstikrar Paktı arasındaki yatırım anlaşması çerçevesinde yer alan faaliyetleri, yolsuzluk ve organize suçla mücadele amaçlı ortak çabaları ve yakın tarihte Atina'da imzalanan Enerji Toplumu anlaşmasını gösterdi.

Sırbistan Cumhurbaşkanı Boris Tadiç de zirveye hitaben bir konuşma yaptı. Kosova için "Avrupalı bir çözüm" için çağrıda bulunan Tadiç, bunu eyaletin üzerindeki Sırp egemenliğini ihlal etmeyecek bir kendi kendini idare biçimi olarak tanımladı ve Kosova'daki Sırp azınlığın korunmasını sağlayacak tedbirler alınması yönünde çağrıda bulundu.

Zirve, Brüksel merkezli düşünce merkezi Friends of Europe ile ortaklaşa olarak Konrad-Adenauer-Stiftung, Konstantin Karamanlis Demokrasi Enstitüsü ve Güneydoğu Avrupa İstikrar Paktı tarafından düzenlendi.