Tarihi savaş suçları davası Sırbistan'da devam ediyor

28/12/2005

Bosna'nın Zvornik kasabasında 1992 yılında işlenmiş olan savaş suçlarıyla suçlanan altı adamın davası, BM mahkemesinin bir Sırp mahkemesine devrettiği ilk dava olma özelliğini taşıyor.

Southeast European Times için Belgrad'dan Davor Konjikusiç'in haberi – 28/12/05

Zvornik davası Lahey'den Belgrad'daki özel savaş suçları mahkemesine devredildi. [Arşiv]

BM savaş suçları mahkemesinden bir Sırp mahkemesine devredilen ilk dava Kasım ayı sonlarında başladı. Pek çok kişinin Sırp yargısının savaş suçları davalarını görme becerisi açısından bir sınav olarak gördüğü davada altı kişi yargılanıyor.

Bosna'nın kuzeydoğusundaki Zvornik kasabasının 61 yaşındaki eski belediye başkanı Branko Grujiç, 1992 yılında en az 22 Müslüman'ın öldürülmesi ve 1.822 başkasının sınırdışı edilmesiyle ilgili olarak suçlanıyor. Grujiç'in yanı sıra eski kara savunma komutanı Branko Popoviç (57) ve Sarı Eşekarıları adlı milis çetesinin dört üyesi -- Dragan Slavkoviç (43), İvan Koraç (33), Sinisa Filipoviç (31) ve Dragutin Dragiceviç (35) de yargılanıyor. Sanıkların tümü suçlamaları reddetti.

İddianameye göre, Grujiç ve Popoviç Sarı Eşekarılarının Sırp güçlerinin Nisan 1992'de karışık etnik karaktere sahip Zvornik'i işgal etmesinin ardından Müslüman sivillere yönelik sürdürdükleri cinayet, tecavüz ve diğer kötü muamele kampanyasını engellemekte başarısız oldular. Yerel Sırp Demokrat Parti yönetimi, milislerin de yardımıyla, kasabanın yanı sıra çevre köylerde yaşayan Müslüman nüfusa yönelik sistematik bir sınırdışı etme ve mallara el koyma kampanyası yürüttü.

Zvornik'teki etnik temizlik sonrasında bir zamanlar gazetecilere verdiği demeçte "kasabada hiçbir zaman cami olmadığını" söyleyen Grujiç, kötü muameleden haberi olmadığı şeklinde ifade verdi. Grujiç, geçici ilçe yönetiminin başkanı olarak adamların seçildiğini ancak iki veya üç gün sonra öğrendiğini ve Zvornik polisinin kendisine zanlıların Sırbistan'a gitmek üzere serbest bırakılacağını söylediğini belirtti.

Davanın tanıkları Lahey mahkemesinin şartları uyarınca koruma altında tutuluyorlar. Bazılarının kimlikleri duruşmalar süresince gizli tutulacak ve isimleri yerine adlarının baş harfleri kullanılacak. Bu, Sırbistan'da ilk defa uygulanan bir yöntem. Mahkemeyi endişelendiren tek şeyse, yakın tarihte Hırvatistan'da olduğu gibi gazetecilerin tanıkların kimliklerini ifşa etmeleri olasılığı. Bunu yapanlara verilecek cezalar belirlendi.

Slobodna Bosna gazetesi muhabirlerinden Mehmed Pragan Sırp basınına yansıyan sözlerinde, "Bosna-Hersek'teki (BH) durum hâlâ oldukça ciddi ve gergin. Bildikleri hakkında ifade verenlerin BH'ye dönüp burada serbestçe dolaşabilmelerini beklemek zor," dedi.