Kosova Standartlarının Uygulaması Bu Yaz Gözden Geçirilmeye Başlayacak

02/06/2005

UNMIK başkanı Soren Jessen-Petersen BM Güvenlik Konseyi'ne Kosova'daki gelişmeler üzerine verdiği brifingde, eyaletin BM tarafından belirlenmiş standartları yerine getirmede kaydettiği ilerleme üzerinde yapılacak gözden geçirmenin bu yaz başlatılacağını söyledi.

Southeast European Times için Saraybosna'dan Svetla Dimitrova'nın haberi – 02/06/05

UNMIK başkanı Soren Jessen-Petersen, statü sorununun çözülmesinin Kosova'nın çeşitli alanlardaki ilerlemesini hızlandıracağını ve bölgesel diyalog ve işbirliği açısından yararlı olacağını söyledi. [Laura Hasani]

UNMIK başkanı Soren Jessen-Petersen geçtiğimiz hafta yaptığı açıklamada Kosova'nın BM tarafından belirlenmiş demokrasi standartlarını hayata geçirmede kaydettiği ilerlemenin kapsamlı bir gözden geçirmesinin bu yaz başlatılacağını söyledi. Olumlu bir değerlendirme büyük olasılıkla eyaletin nihai statüsünü belirleme müzakerelerinin önümüzdeki aylarda başlatılmasını sağlayacak.

Jessen-Petersen, BM Genel Sekreteri Kofi Annan'ın 1 Şubat - 30 Nisan arası dönemde Kosova'da meydana gelen gelişmeleri konu alan son raporu hakkında 27 Mayıs Cuma günü Güvenlik Konseyi'ne verdiği brifingde, statü sorununun çözülmesinin bir takım alanlardaki ilerlemeyi hızlandıracağını ve bölgesel diyalog ve işbirliği açısından yararlı olacağını söyledi.

UNMIK başkanı, raporun kapsadığı dönemde yaşanan bazı sorunlara rağmen Kosova'nın öncelikli alanların çoğunda standartları uygulamada ilerlemeyi sürdürdüğünü belirtti. Bu alanlar arasında demokrasi kurumları, hukukun üstünlüğü, mülteci dönüşleri, etnik diyalog ve ekonomik büyüme yer alıyor.

Jessen-Petersen, ülkenin yaşadığı en zorlu anlardan birinin Mart ayı başında eski Başbakan Ramuş Haradinay'ın hakkındaki savaş suçları iddianamesi nedeniyle Lahey'deki BM mahkemesine çıkmak için istifa etmesi olduğunu söyledi.

"Bu zor günler ve haftalar boyunca, siyasi liderler ve Kosova halkı son derece olağandışı bir durumu olgunlukla ve hiçbir düzen ve istikrar kaybı yaşamadan atlatmayı başarmıştır," diyen yetkili şöyle devam etti. "Yeni hükümet aynı kararlılığı standartları sürdürme konusunda göstermiş ve Nisan ve Mayıs aylarında da programında ilerlemeye devam etmiştir."

Jessen-Petersen güvenliğin arttığını ve Belgrad-Priştine diyalogu alanında "olumlu gelişmeler" kaydedildiğini, bunun yanı sıra da hayal kırıklığı yaratacak kadar düşük sayılarda olmasına rağmen mülteci dönüşlerinde de bir miktar ilerleme sağlandığını kaydetti. UNMIK başkanı aynı zamanda Belgrad'ı, Kosovalı Sırplar'ı eyalet kurumlarına katılmamaya çağırması yüzünden de eleştirdi.

"Etnik gruplardan biri siyasi, ekonomik ve toplumsal süreçlerin dışında kalmaya zorlandıkğı sürece tam anlamıyla etnik çeşitlilikte bir Kosova meydana getirme ve bütün toplumları kaynaştırma alanında sınırlı ilerleme kaydedilecektir," diyen Jessen-Petersen sözlerini şöyle sürdürdü: "Belgrad, ketumluk ve geciktirmeden bağlılık ve katılıma geçerek hem Sırp toplumuna hem de kendine yardım etmiş olacaktır."

Sırbistan'ın Kosova Koordinasyon Merkezi başkanı Nebojsa Coviç UNMIK başkanının yorumlarını "yanlış ve adaletsiz" olarak nitelendirdi.

Basın mensuplarına konuşan Coviç, "Sırplar katılıma karşı değiller, fakat lütfen onlardan temel prensibe dayanmayan bir şeye, Kosova'nın bağımsızlığına giden ilkesiz bir yaklaşıma katılmalarını istemeyin," dedi.

Güvenlik Konseyi Başkanı Danimarka Dışişleri Bakanı Per Stig Moller yaklaşmakta olan gözden geçirme hakkındaki iyimserliğini dile getirmekle birlikte, sonucun önceden belirlenmiş bir karar olmadığını söyledi. Moller, Kosova'nın statüsünün çözümsüz kalmasının siyasi güvensizlik yarattığını, dönüşlere olumsuz etki yaptığını, aşırılık yanlısı eğilimleri beslediğini, dış yatırımı kaçırdığını ve sürdürülebilirlik sağlamadığını söyledi. Konsey başkanı, gözden geçirme sonrasında statü müzakerelerini başlatma kararı alındığı takdirde, bunun sonucunun önceden belirlenmiş olmaması gerektiğini vurguladı.