Opozita dhe partitë e vogla u shpërblyen në zgjedhje

09/06/2009

Votuesit ballkanikë prapsën partitë në pushtet në një zgjedhje të njollosur nga pjesëmarrja e ulët rekord.

Nga Svetlla Dimitrova në Sofje, Paul Kiokoiu në Bukuresht dhe Kristos Ringas në Athinë për Southeast European Times -- 09/06/09

Votuesit europianë zgjodhën 736 deputetët e rinj të PE. [PE]

Pavarësisht prej përpjekjeve për të rritur interesin, pjesëmarrja për zgjedhjet e këtij viti për në Parlamentin Europian (PE) arriti një rekord të ulët. Vetëm 43% nga 375 milionë votues europianë morën pjesë në votimet që ishin nga e enjtja (4 qershor) deri të dielën.

PE ka ndërmarrë një numër hapash për të përmirësuar këto shifra, duke përfshirë fushatat e reklamave dhe marrëveshjet me transmetuesit. Pavarësisht slloganeve që u kërkojnë atyre "përdorni votën tuaj", megjithatë shumë zgjodhën të rrinë në shtëpi.

"Ka një prirje të përgjithëshme mospjesëmarrjeje anembanë Europës," citoi media vendase një votues të ri në Rumani, ku pjesëmarrja ishte më e ulta, 27.6%. "Nuk janë vetëm shtetasit rumunë që nuk shkojnë në votim."

Midis vendeve të Ballkanit, pjesëmarrja ishte e lartë në Qipro, ku votuesit përcaktuan prirjen tërësore europiane. Gati 60% e tyre dolën për votimin e dytë të vendit për PE, duke zgjedhur gjashtë deputetë.

Me një diferencë të vogël, ata mbështetën Partinë e qendrës së djathtë të Tubimit Demokratik, që më 2004 mbrojti planin Anan për ribashkimin e Qipros. Partia mori 35.6% të votave dhe do të ketë dy vende në parlament.

Jo shumë larg prapa ishte partia e majtë AKEL e Presidentit Demetris Kristofias, i cili është ndërkohë në bisedime të ribashkimit me kreun turk qipriot Mehmet Ali Talat. Me 34.9% të votave, AKEL ka gjithashtu dy vende.

Në përgjithësi, partitë e opozitës në Ballkan dolën më mirë në votime. Social demokratët e Rumanisë, për shembull dolën të parët me 31% të votave, duke fituar 11 vende, ndërsa Liberal Demokratët e Presidentit Traian Bashesku përfunduan të dytët me 29.7%.

Po ashtu, votuesit grekë i dhanë avantazh PASOK-ut të majtë, që fitoi 36.6% të votave krahasuar me 32% për partinë të Demokracisë së RE në pushtet. Të dy partitë, megjithatë do të kenë një numër të barabartë vendesh, nga tetë, në parlamentin e ri.

Rezulati, humbja e parë në zgjedhje e ND që nga 2004, tregoi dëmin e shkaktuar nga rënia globale ekonomike dhe një seri skandalesh politikë. Për kreun e PASOK Jorgos Papandreu, dalë keq në dy zgjedhje kombëtare me rradhë dhe nën presionin nga fraksionet brenda partisë së vet, kjo ishte një shenjë e mirëpritur rikthimi.

Në Bullgari, votuesit i dhanë një qortim Partisë Socialiste të Kryeministrit Sergej Stanishev, duke u dhënë fitoren të djathtës, Qytetarëve për Zhvillimin Europian të Bullgarisë (GERB).

GERB, kryesuar nga kryebashkiaku i Sofjes Bojko Borisov fitoi 24.5% të votave krahasuar me 18.6% të Socialistëve. Lëvizja Kombëtare për të Drejta e Liri, që përfaqëson kryesisht pakicën turke të vendit, ishte e treta me 14%. Pjesëmarrja në 37.5% ishte nën mesataren europiane, por më e lartë se 29% të rregjistruar në zgjedhjet e fundit të Bullgarisë më 2007.

Zgjedhjet e PE ishin përgjithësisht një përfitim për partitë e vogla, shumë nga të cilat bënë përparime të mëdha apo forcuan pozitat e tyre. Partia e Rumanisë së Madhe për shembull, arriti të marrë 8.6% të votave dhe të fitojë tre vende në PE. Herën e fundit, ajo ishte lënë jashtë.

Tubimi djathtist Popullor Ortodoks i Greqisë tejkaloi parashikimet dhe përfundoi në vendin e katërt me 7% ndërsa Ekologjistët-të Gjelbërit ishin të aftë të fitonin një vend. Në Bullgari, partia ultranacionaliste Sulmi mblodhi 12% të votave.