Festivali i Galiçnikut, në Maqedoni, ruan traditën

17/07/2008

Ky vit shënon 45-vjetorin e Festivalit të Dasmave të Galiçnikut në një fshat në jugperëndim të Shkupit. Festivali kremton një kohë kur punëtorët emigrantë ktheheshin në shtëpi për t'u martuar në një ceremoni tradicionale maqedonase.

Nga Marina Stojanovska për Southeast European Times në Shkup --17/07/08

Burrat kërcejnë një valle folklorike përpara kishës së Shënjtëve Pjetër e Pal, gjatë një dasme në Galiçinik, 150 km në jugperëndim të Shkupit. ëGetty Imagesç

Festivali vjetor maqedonas në fshatin Galiçnik, pranë qytetit të Dibrës, ndodh në ditën e Shën Pjetrit, kur një çift i zgjedhur ka një dasmë tradicionale. Ngjarja e 12 korrikut është një pjesë e folklorit maqedonas që pasqyron kohrat kur deri në 30 dasma nëheshin njëherësh në Galiçnik. Punëtorët e migruar kthyer me shumicë në rajonin e Galiçnikut rezultonin në dasma masive. Emigrantët do të ktheheshin në fshatin e tyre përpara ditës të Shën Pjetrit (Petrovden) dhe niseshin për në punë në Mitrovden (8 nëntor).

Këtë vit një çift i ri, Igor Bundaleski dhe Dafina Grozdanovska gëzuan një dasmë tradicionale të Galiçnikut. Festimet nisën të shtunën në mëngjes kur dhëndëri i ardhshëm zbukuroi vendin e dasmës me lule dhe dha një të shtënë me çifte.

Në përputhje me traditën, vjehrra pret të afërmit me bukë dhe një gjym me ujë dhe kërcen "vallen e vjehrrës". Dhëndëri sipas traditës, ttuhet, që simbolizon fundin e beqarisë.

Pjesa kryesore e dasmës ndodh të dielën kur dasmorët vizitojnë nusen që arrin hipur mbi kalë. Nuni sjell një djalë të vogël me vete. Djali ulet me partinë e nuses, duke simbolizuar aftësinë e saj për të patur një djalë.

Në shtëpinë e saj, nuni dhuron një flamur të zbukuruar dhe nusja shërben dasmorët me verë e raki, një pije lokale. Dasmorët pastaj drejtohen për te burimi i fshatit ku nusja, për herë të fundit si vajzë e pamartuar, mbush gjymat me ujë. Në sheshin qendror të fshatit, burrat kërcejnë teskot, një valle tradicionale maqedonase që përfaqëson vështrirësitë e punëtorëve emigrantë maqedonas nëpër shekuj.

Ngjarja përfundon me ceremoninë e dasmës të dielën pasdite në kishën e Shenjtëve Pjetër e Pal. Për të qënë më autentike, nusja, dhëndëri dhe dasmorët veshin veshjen fshatare të Galiçnikut, që qëndisur me mëndafsh e ar është një nga shembujt e veshjeve më shumëngjyrëshe maqedonase. Vetëm kostumi i nuses peshon rreth 40 kg.

Këtë vit, siu çdo vit, shumë vetë ndoqën kremtimet dasmore të Galiçnikut. Turistët e dëshmojnë tërheqjen e madhe lokale me foto dhe video.