Dhoma e krimeve të luftës e BiH do të marrë raste këtë javë

08/02/2005

Dorëzimi i një ndërtese me një sallë të sigurtë gjyqi është hapi i fundit që kompletoi projektin 15-muajsh për të proceduar rastet e krimeve të luftës në BiH.

Nga Beth Kampschror për Southeast European Times në Sarajevë - 08/02/05

Rasti i parë duhet të dëgjohet në sallën e re të gjyqit nga mesi i muajit, tha Ministri i Drejtësisë i BiH, Slobodan Kovaç. [Beth Kampschror]

Një godinë e sapolyer me një sallë të re të sigurt gjyqi ju dorëzua zyrtarëve gjyqësorë në Bosnjë dhe Herzegovinë (BiH) në 26 janar, duke hapur udhën për dhomën shtetërore të krimeve të luftës të fillojë të marrë raste këtë muaj.

"Kjo godinë do të shërbejë gjithashtu për ndjekjen e krimeve të luftës, duke lehtësuar ndërtimin e një paqeje të gjatë e të qëndrueshme në këtë vend," tha kreu i delegacionit të Komisionit Europian (KE) në BiH, Majkëll Hamfris.

Rinovimi prej 2.2 milion euro i kompleksit të gjykatës shtetërore në Sarajevë është pjesa e fundit që u vu në vend teksa dhoma e krimeve të luftës e BiH përgatitet të procedojë raste nga konflikti i viteve 1992-1995.

Plani për të krijuar një dhomë të krimeve të luftës brenda gjykatës shtetërore të BiH, e cila filloi në vjeshtën e vitit 2003, u shty nga presioni ndaj Gjykatës Penale Ndërkombëtare për ish Jugosllavinë (ICTY) për të mbyllur punën deri në 2010.

Strategjia e gjykatës përfshin vazhdimin e procedimeve të ushtarakëve të lartë dhe krerëve politikë, ndërsa dhoma e BiH do të ndjekë raste të mesme e të ulta. Përveç rasteve të marra nga ICTY, prokurorët e dhomës së BiH do të japin edhe padi të tyre të dala nga hetimet e veta.

Deri në tetë gjykatës ndërkombëtarë dhe pesë prokurorë ndërkombëtarë do të punojnë së bashku me gjykatësit dhe prokurorët e BiH për periudhën tranzitore disa-vjeçare. Janë në proces propozimet e gjyqësorit.

Sa për rastet vetë, zyra e prokurorëve e BiH po rishqyrton dosjet e dërguara nga ICTY dhe po i ndan ato në kategori "delikate" e "shumë delikate" sipas kritereve të vendosura nga një konsorcium profesionistësh nga sistemi ligjor i BiH, ICTY dhe Zyra e Përfaqësuesit të Lartë. Rastet tepër delikate, për shembull, genocidi, torturat, vrasjet e shumëfishta dhe përdhunimet e shumëfishta, do të shkojnë në dhomën shtetërore. Dosjet delikate do t'u jepen gjykatave të njësisë, kantonit apo komunës.

Rasti i parë duhet të dëgjohet në sallën e re të gjyqit nga mesi i muajit, tha Ministri i Drejtësisë i BiH, Slobodan Kovaç.

"Ka një problem të vogël rreth njësisë së mbajtjes dhe burgimit, por pas logjistikave të tjera [që po kryhen] ky problem do të zgjidhet," tha ai.

Projekti i dhomës për krimet e luftës së pari propozoi ngritjen e një burgu të ri nën përkujdesin e qeverisë qendrore pasi burgjet e BiH janë aktualisht nën përkujdesin e të dy njësive. Pasi kjo doli të ishte e shtrenjtë, planifikuesit ]nxituan të ndërtojnë një qendër ndalimi të përkohshme prej 21 shtretërish në kompleksin gjyqësor, e cila është gati në përfundim. Ajo do të jetë gati në kohën kur dhoma të fillojë punën.

Duke konsideruar se dhoma e krimeve të luftës është përuruar tamam një vit më parë, Kovaç tha se projekti kishte lëvizur me shpejtësi. Ndihma financiare e teknike nga komuniteti ndërkombëtar ishte thelbësore, tha ai.

"Kjo është krejtësisht një situatë e re dhe unë jam i habitur me përparimin që është bërë në një kohë të tillë të shkurtër lidhur me kushtet materiale dhe proceduriale për procesimin e rasteve," tha ai.