Зграпчување на енергијата: Албанија размислува за нуклеарна енергија

09/03/2010

Албанскиот премиер вети дека ќе ја трансформира државата во регионална енергетска суперсила, при што водечка ќе биде нуклеарната енергија.

Од Мањола Хала за Southeast European Times во Тирана -- 09/03/10

Албанија сака да ги прошири енергетските извори преку нуклеарната енергија. [Getty Images]

Албанија се доближува до изградба на нуклеарна централа. Владата ја покажа својата политичка волја воспоставувајќи Национална нуклеарна агенција во јануари, задолжена за развојот на Албанската програма за нуклеарна енергија.

„Производството на нуклеарна енергија во Албанија претставува реална можност, иако ние сме во раната фаза на процесот“, рече Мило Кунешка, координатор на Албанската програма за нуклеарна енергија. „Нашиот прв фокус е да воспоставиме правна рамка и во исто време да работиме и на друг план за забрзување на процесот.“

Албанија предвидува употребата на четвртата генерација енергетски реактори, најновата технологија, да биде на располагање до 2020 година.

Премиерот Сали Бериша најпрво ја спомена целта на Албанија за производство на нуклеарна енергија во текот на зимата во 2007 година, кога државата се соочи со тешки недостатоци на стуја. Во тоа време Министерството за надворешни работи ја извести Меѓународната агенција за атомска енергија (ИАЕА) за намерата на Албанија да произведува нуклеарна енергија.

Оттогаш државата се позиционира себеси како „отворена за партнерство“ со секоја влада заинтересирана за иницијативата. Тирана јасно стави до знаење дека нема пари да го отпочне проектот сама. Досега одреден интерес покажаа Италија и Хрватска.

„Албанија ќе ги прими сите понуди“, рече Кунешка, истакнувајќи дека Италија има претпријатија со искуство во нуклеарниот сектор. Албанскиот сосед на север има забрана за изградба нуклеарни централи на сопствена почва од референдумот во 1987 година. Хрватска е под слична забрана од 2028 година.

Критичарите на албанскиот план прашуваат дали нацијата треба да ризикува со опасностите од нуклеарната енергија пред да побара енергија од хидроцентралите и од ветровата и соларната енергија.

„Не се сомневам дека нуклеарната енергија е чиста енергија, а нам ни треба енергија, но сум против производството на истата од еколошки и безбедносни причини“, рече Бесмир Гезиќи од Албанската зелена партија. „Сигурен сум дека потенцијалот за алтернативна енергија во Албанија е доволен за потребите на државата и за извозот.“