Законот не успева да ги одвлече албанските пушачи

12/11/2007

Во теорија, албанскиот закон против пушењето е помеѓу најстрогите во Европа. Но, повеќето Албанци се чувствуваат слободни да го игнорираат.

Од Сами Неза за Southeast European Times во Тирана - 12/11/07

Многумина го игнорираат законот за забрана на пушењето на јавни места. [Архива]

Албанците претежно ја игнорираат забраната за пушење на јавни места поради тоа што не се спроведуваат казните, вели организацијата „Албанија без пушење“.

Законот, кој стапи на сила во мај, забранува пушење во кафулиња, ресторани, владини канцеларии и други јавни места. Во теорија албанскиот закон против пушењето е помеѓу најстрогите во Европа, но активистите велат дека спроведувањето е далеку од соодветно.

„Луѓето се казнуваат парично, но казните не се наплаќаат. Нема еднаквост во спроведувањето на овој закон“, рече Џовани Шити од „Албанија без пушење“. „Некои кафеани го забрануваат пушењето, но други не го забрануваат.“

Еден сопственик на кафуле, кој бара да не биде идентификуван, објасни дека го прифаќа ризикот да биде парично казнет. „Ако го забранам пушењето во моето кафуле, ќе загубам клиенти и мојот бизнис ќе пропадне“, рече тој.

Дури и во луксузните „Кули близначки“ во Тирана -- кој се наоѓа на само неколку метри од премиерската канцеларија -- луѓето отворено пушат. Во кулите се наоѓаат голем број кафулиња и ресторани.

Во изминатите четири месеци, Министерството за здравство провери повеќе од 5.000 места и издаде 1.500 парични казни -- ниту една од нив досега не е наплатена.

Едмонд Стојку, висок претставник на Министерството, вели дека проблемот е лошата координација помеѓу инспекторите за здравство и општинската полиција.

„Можеме да ги казниме прекршителите, но не можеме да ги наплатиме казните“, објасни тој.

Албанија ја има една од највисоките стапки на пушење во Европа. Според националните статистички податоци, 40 отсто од Албанците редовно пушат. Резултатите од анкетата минатата година на студентите по медицина на Универзитетот во Тирана, открија дека до петтата година, 90 отсто се редовни пушачи.

Според податоците на Министерството за здравство, пушењето се зголеми по 1990 година. Пред тоа, не повеќе од 20 отсто од Албанците беа пушачи. Најголем пораст се случи кај младата популација и кај девојчињата.

Новиот закон -- кој, исто така, ги забранува рекламите кои го промовираат пушењето во медиумите -- беше успешен во забраната на рекламите. Тие во голема мера се отстранети од весниците, телевизиските програми и билбордите.

Казните, сепак, се чини дека немаа позначително влијание врз општата јавност во земјата, каде што децата честопати може да се видат како продаваат цигари на улиците.