Романија ќе ги зајакне сеизмолошки несигурните згради

13/05/2005

Романија има висока изложеност на сеизмолошка активност, но голем дел од нејзините урбани градби не би можеле да издржат силен земјотрес. Со помош на Светската банка, властите се надеваат дека ќе го решат овој проблем пред евентуални катастрофални потреси.

Од Разван Амариеи за Southeast European Times во Букурешт – 13/05/05

Четириесет блокови и јавни институции ќе бидат зацврстени оваа година во центарот на Букурешт. [AФП]

Помеѓу 1992 и 2000 година, повеќе од 3.400 згради низ цела Романија беа испитани од страна на градежни експерти, при што беше проценета нивната подготвеност да издржат земјотреси. Експертите ставија вкупно 578 згради во највисока категорија на сеизмички ризик, што значи дека тие би можеле да се срушат во случај на земјотрес посилен од 6 степени според Рихтеровата скала.

Поголем број згради со висок ризик се станбени блокови, додека некои се ресторани, театри и продавници. Покрај тоа, не помалку од 67 болници во 55 градови - помеѓу нив три од вкупно четири болници за итна помош во Букурешт - се наоѓаат на оваа листа. Поради тоа многумина се прашуваат каде би биле лекувани жртвите во случај на голема катастрофа. Во Тимисоара, еден од најголемите романски градови, помеѓу потенцијално загрозените згради се не само пет болници туку и централната пожарникарска станица и инспекторатот за вонредни состојби.

Чувствителноста на Романија на сеизмичка активност го прави овој проблем особено итен. „Според нашите прогнози, следниот голем земјотрес - со јачина од 6,5 степени - ќе се случи во Романија во следните две или три години“, рече Георге Мармуреану, шеф на Институтот за земјотресна физика во Магуреле. Весникот Гардианул, пак, го цитира експертот на Светската банка Габриел Јонита дека Букурешт е „европски главен град најподложен на сеизмичка штета и еден од десетте градови во светот со најголема загрозеност од земјотреси“.

Повеќе од 1.000 луѓе загинаа во главниот град за време на земјотресот во 1977 година, кога се срушија десетици блокови изградени пред Втората светска војна. Специјалистите сметаат дека околу 17.000 луѓе што живеат во згради таканаречените „црвен круг“ - наречени поради ознаката што порано била ставана на градбите подложни на паѓање - се изложени на ризик.

Изминативе 13 години владата ветуваше дека ќе преземе дејства. Но, досега само 26 високоризички згради се засилени - помалку од една на дваесет. Оваа година властите одвоија пари потребни за уште 47 зајакнувања, меѓу кои и 40 во центарот на Букурешт. До крајот на следната година треба да започне работата на преостанатите 500 згради, вели владата.

„За зајакнувањето на сите згради на листата се потребни околу 150 милиони евра“, рече министерот за јавни работи Лазло Борбели. Заемот во висина од 155 милиони евра од Светската банка се очекува да покрие поголем дел од трошоците.

Сепак, сопствениците на загрозените згради, исто така, се очекува да вложат пари. Според законот, јавниот буџет може да обезбеди помош за семејствата со месечни приходи помали од 165 евра. Другите мора да го платат својот дел во текот на следните 25 години, на рати без камата. Многумина се двоумат за плаќањето и покрај постојаната опасност со која живеат.