01/05/2012
Μια πολιτογραφημένη πολίτης των ΗΠΑ έγινε η πρώτη γυναίκα που καταδικάστηκε στη Β-Ε για έγκλημα πολέμου.
Του Ντράζεν Ρεμίκοβιτς για τους Southeast European Times στο Σεράγεβο -- 01/05/12
![]() Η Ρασέμα Χαντάνοβιτς συμφώνησε να καταθέσει εναντίον μελών του στρατού της Β-Ε σε αντάλλαγμα για την ποινή φυλάκισής της. [Reuters] |
Για πρώτη φορά, μια γυναίκα καταδικάστηκε για εγκλήματα πολέμου στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη (Β-Ε), για τις δολοφονίες Κροατών αμάχων και αιχμαλώτων πολέμου κατά τη διάρκεια μιας επίθεσης στο χωριό Τρουσίνα, που βρίσκεται στα νότια της χώρας, τον Απρίλιο του 1993.
Η Ρασέμα Χαντάνοβιτς καταδικάστηκε τη Δευτέρα (30 Απριλίου) σε πεντέμισι χρόνια φυλάκισης και σε αντάλλαγμα συμφώνησε να καταθέσει εναντίον έξι άλλων μελών της Ζουλφικάρ, της ειδικής μονάδας του στρατού της Β-Ε που πραγματοποίησε την επίθεση.
Η Χαντάνοβιτς, 39 ετών, είναι πολιτογραφημένη πολίτης των ΗΠΑ. Συνελήφθη στο Όρεγκον και εκδόθηκε στη Β-Ε προκειμένου να λογοδοτήσει για τα εγκλήματα. Συνολικά, 18 Κροάτες πολίτες και τέσσερις αιχμάλωτοι πολέμου σκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια της επίθεσης, στην οποία η Χαντάνοβιτς είχε κατηγορηθεί πως συμμετείχε. Τα θύματα της επίθεσης εκτελέστηκαν σαν από εκτελεστικό απόσπασμα.
Η καταδίκη της ρίχνει νέο φως στο ρόλο των γυναικών στη σύγκρουση. Ο Μίρκο Ζελένικα, πρόεδρος του Συλλόγου των Κροατών αιχμαλώτων πολέμου, είπε στους SETimes ότι με την απόφαση αυτή γίνεται ένα βήμα μπροστά στην αποκάλυψη όλης της αλήθειας για το τι συνέβη κατά τη διάρκεια του πολέμου στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη.
"Είναι θετικό στοιχείο η εμφάνιση αυτού του συνεργάσιμου μάρτυρα, που θα βοηθήσει, έτσι ώστε να καταστεί δυνατή η καταδίκη όλων των υπόλοιπων εγκληματιών, αλλά δεν είναι καλό το ότι [η διαδικασία] περίμενε για 18 χρόνια. Η ομάδα που είχε κατηγορηθεί για την Τρουσίνα ήταν υπεύθυνη για όλα τα στρατόπεδα συγκέντρωσης στην Ερζεγοβίνη, μέσω των οποίων πέρασαν πάνω από 3.500 Κροάτες πολίτες κατά τη διάρκεια του πολέμου.
"Ήμουν φυλακισμένος για δύο χρόνια και έβλεπα αυτή τη γυναίκα και τους συνεργάτες της κάθε μέρα", είπε ο Ζελένικα. "Λάβαμε επιβεβαίωση από το Γραφείο του Εισαγγελέα της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης ότι η καταδίκη αυτή θα διευρυνθεί για να καλύψει όλα τα εγκλήματα πολέμου που διαπράχθηκαν σε στρατόπεδα συγκέντρωσης".
Μια άλλη γυναίκα που ήταν ύποπτη για εγκλήματα πολέμου κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1990 στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, η Άζρα Μπάσιτς, συνελήφθη επίσης στις ΗΠΑ. Το δικαστικό σύστημα της Β-Ε την κατηγόρησε για διάπραξη εγκλημάτων πολέμου εναντίον Σέρβων πολιτών που βρίσκονταν φυλακισμένοι σε στρατόπεδο συγκέντρωσης κοντά στην πόλη Ντερβέντα. Η Μπάσιτς δήλωσε μπροστά από το ανώτατο δικαστήριο του Κεντάκι -- όπου συνελήφθη τον Μάρτιο του 2011 -- ότι δε θέλει να δικαστεί στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη.
Δύο άλλες γυναίκες βρίσκονται επί του παρόντος σε δίκη ενώπιον δικαστηρίου εγκλημάτων πολέμου της Β-Ε στο Σεράγεβο. Η Αλμπίνα Τέρζιτς, 40 ετών, και η Μαρίνα Γκρούμπιστς-Φέιζιτς, 44 ετών. Και οι δύο είναι πρώην μέλη των κροατικών δυνάμεων.
Στη Σερβία, ένα τοπικό δικαστήριο του Βελιγραδίου καταδίκασε τη Νάντα Καλάμπα σε εννέα χρόνια φυλάκισης, το 2009, για τη συμμετοχή της στη σφαγή του 1991 στην κροατική πόλη Βούκοβαρ που βρίσκεται στα ανατολικά.
Ο Μπράνκο Τοντόροβιτς, πρόεδρος της Επιτροπής του Ελσίνκι της ΔΣ, δήλωσε ότι η καταδίκη της Χαντάνοβιτς είναι απόδειξη ότι κάθε κοινωνική ομάδα έχει διαπράξει φοβερά εγκλήματα στον πόλεμο της Β-Ε.
"Η φρίκη αυτού του πολέμου αντανακλάται ακριβώς στο γεγονός ότι τα εγκλήματα διαπράχθηκαν από όλους. Επιτρέψτε μου να σας θυμίσω την περίπτωση της Μόνικα Σιμόνοβιτς, η οποία συνελήφθη πρόσφατα για εγκλήματα πολέμου [που φέρεται ότι διέπραξε όταν] ήταν 15 ετών. Αυτό σημαίνει πως ακόμη και ανήλικα άτομα διέπραξαν εγκλήματα πολέμου. Ως εκ τούτου, κατά τη γνώμη μου, αυτός ήταν ο πλέον επαίσχυντος πόλεμος της πρόσφατης ιστορίας", δήλωσε ο Τοντόροβιτς στους SETimes.
Η μόνη άλλη γυναίκα από τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη που καταδικάστηκε για εγκλήματα πολέμου κατά τη διάρκεια του πολέμου ήταν η Μπιλιάνα Πλάβσιτς, πρώην πρόεδρος της Δημοκρατίας Σέρπσκα, η οποία κρίθηκε ένοχη για διώξεις και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας από το Δικαστήριο του ΟΗΕ για εγκλήματα πολέμου στην πρώην Γιουγκοσλαβία που βρίσκεται στη Χάγη.
Η Πλάβσιτς καταδικάστηκε το 2003 σε 11 χρόνια φυλάκισης και απελευθερώθηκε αφού έκτισε τα δυο-τρίτα της θητείας της.
Καλωσορίζουμε τα σχόλιά σας για τα άρθρα των SETimes.
Ελπίζουμε ότι θα χρησιμοποιήσετε το φόρουμ αυτό για να αλληλεπιδράσετε με άλλους αναγνώστες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Για να καταστήσουμε την εμπειρία αυτή ενδιαφέρουσα, σας ζητάμε να ακολουθήσετε τους κανόνες που επισημαίνονται στην πολιτική σχολίων. Υποβάλλοντας σχόλια, συμφωνείτε στους κανόνες αυτούς. Αν και ο δικτυακός τόπος SETimes.com ενθαρρύνει τη συζήτηση όλων των θεμάτων, συμπεριλαμβανομένων των ευαίσθητων, τα σχόλια που δημοσιεύονται αποτελούν αποκλειστικά τις απόψεις όσων τα καταχωρούν. Ο δικτυακός τόπος SETimes.com δεν είναι απαραίτητο ότι επιδοκιμάζει ή συμφωνεί με τις ιδέες, θέσεις ή απόψεις που εκφράζονται στα σχόλια αυτά. Οι SETimes.com καλωσορίζουν τις εποικοδομητικές συζητήσεις ωστόσο αποθαρρύνουν τη χρήση υλικού που έχει αντιγραφεί και επικολληθεί από άλλες πηγές, μη συνοδευόμενους συνδέσμους και συνθήματα μιας γραμμής. Το φόρουμ διαθέτει διαχειριστή. Σχόλια που κρίνονται υβριστικά, προσβλητικά ή ότι περιλαμβάνουν βωμολοχίες ενδέχεται να μη δημοσιευθούν.
Πολιτική Σχολίων των SETimes