Η σύλληψη στο Κοσσυφοπέδιο εφιστά εκ νέου την προσοχή στη διαφθορά στα Βαλκάνια

13/04/2012

Η πρόσφατη σύλληψη του επικεφαλής της ομάδας δράσης καταπολέμησης της διαφθοράς του Κοσσυφοπεδίου επισημαίνει πρακτικές που χρησιμοποιούνται από δημόσιους υπαλλήλους σε ολοκληρη την περιοχή.

Της Λίντα Καραντάκου για τους Southeast European Times στην Πρίστινα -- 13/04/12

Ο ΟΗΕ αναφέρει ότι η διαφθορά αποτελεί μέρος της ζωής για πολλούς στα Δυτικά Βαλκάνια, καθώς κάθε χρόνο ένα στα έξι άτομα πληρώνει κάποιο ποσό ως δωροδοκία προς δημόσιους υπαλλήλους. [Reuters]

Η σύλληψη του επικεφαλής της ομάδας δράσης καταπολέμησης της διαφθοράς του Κοσσυφοπεδίου με κατηγορίες διαφθοράς ανανέωσε το ενδιαφέρον για το φαινόμενο της κατάχρησης και δωροδοκίας μεταξύ των δημοσίων υπαλλήλων -- ένα θέμα που μαστίζει τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων εδώ και πολλά χρόνια.

Αν και η σύλληψη του ειδικού εισαγγελέα Ναζμί Μουστάφι με κατηγορίες διαφθοράς είναι το πιο γνωστό παράδειγμα, το Κοσσυφοπέδιο δεν είναι η μόνη χώρα που αντιμετωπίζει αυτό το πρόβλημα. Νωρίτερα αυτό το μήνα στη Ρουμανία, ο Λάζλο Μπόρμπελι παραιτήθηκε από υπουργός περιβάλλοντος μετά από προσπάθεια της εισαγγελίας να άρει την ασυλία του, προκειμένου να ξεκινήσει ποινική δίωξη για διαφθορά. Τα μέσα μαζικής ενημέρωσης αναφέρουν οτι υπάρχουν υποψίες πως ο Μπόρμπελι παραχώρησε αρκετές συμβάσεις σε μια εταιρεία, χωρίς δημόσιους διαγωνισμούς για το έργο της ανακαίνισης του προσωπικού του διαμερίσματος. Έχει αρνηθεί τις κατηγορίες.

Και στην Κροατία, εισαγγελείς στις 4 Απριλίου κατηγόρισαν τον πρώην υπουργό Εσωτερικών Ίβιτσα Κίριν για διαφθορά, η οποία λένε ότι κόστισε στη χώρα πάνω από 2,5 εκατομμύρια ευρώ, σύμφωνα με το AFP.

Η διαφθορά είναι ένα φυσιολογικό μέρος της ζωής για πολλούς στην περιοχή, σύμφωνα με τον ΟΗΕ. Σε έκθεση του οργανισμού που δημοσίευτηκε το 2011 αναφέρεται πως ένας στους έξι πολίτες της περιοχής έχει άμεση ή έμμεση έκθεση στη δωροδοκία δημοσίου υπαλλήλου σε ετήσια βάση.

"Για τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, η δωροδοκία είναι ένα ζήτημα που προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία, λόγω των καταστροφικών επιπτώσεών της στην κοινωνική και οικονομική τους ανάπτυξη", δήλωσε σε έκθεσή του το Γραφείο των Ηνωμένων Εθνών για τον 'Ελεγχο των Ναρκωτικών και την Πρόληψη του Εγκλήματος. "Η διαφθορά είναι μια σημαντική ανησυχία των απλών πολιτών στην περιοχή".

Η σύλληψη του Μουστάφι φέρνει την Πρίστινα σε ιδιαίτερα δύσκολη θέση, γιατί ήταν το πρόσωπο -- διορισμένο από τον Πρωθυπουργό Χασίμ Θάτσι το 2010 -- που είχε ως αποστολή να θέσει τέλος στη διαφθορά. Αντ' αυτού, σύμφωνα με τους εισαγγελείς, επωφελήθηκε από αυτή.

"Η σύλληψη του Μουστάφι σήμανε συναγερμό για όλους μας", δήλωσε στους SETimes ο Χασάν Πρετένι, διευθυντής της Υπηρεσίας καταπολέμησης της διαφθοράς του Κοσσυφοπεδίου, έναν ανεξάρτητο οργανισμό που εφαρμόζει την κρατική πολιτική για την καταπολέμηση και πρόληψη της διαφθοράς, δήλωσε στους SETimes.

Σε δελτίο τύπου που εξέδωσε η κυβέρνηση του Κοσσυφοπεδίου, δήλωσε ότι το δικαστικό σύστημα είναι ανεξάρτητο από την κυβέρνηση. "Η κυβέρνηση της Δημοκρατίας του Κοσσυφοπεδίου δεν έχει ορίσει τη σύνθεση [της ομάδας δράσης] των εισαγγελέων, αλλά υποστήριξε την ίδρυση και τη λειτουργία της για την καταπολέμηση της διαφθοράς".

Η πειθαρχική επιτροπή του Εισαγγελικού Συμβουλίου του Κοσσυφοπεδίου έθεσε σε διαθεσιμότητα τον Μουστάφι στις 4 Απριλίου αφού διατάχθηκε να περάσει 30 ημέρες στο κρατητήριο.

Ο Πρετένι θεωρεί ότι δεν υπάρχει εκτεταμένη διαφθορά στο Κοσσυφοπέδιο, αλλά ότι υπάρχει "διαφθορά στα ανώτατα επίπεδα, όπου υπάρχει το μεγαλύτερο μέρος του προϋπολογισμού, οι κεφαλαιουχικές επενδύσεις, και άπληστοι άνθρωποι".

"Πρόκειται για διαφθορά ή για οργανωμένο έγκλημα; Νομίζω ότι θα πρέπει να το θεωρήσουμε περισσότερο ως οργανωμένο έγκλημα. Κανείς υπάλληλος δεν μπορεί να εμπλέκεται σε υποθέσεις διαφθοράς, χωρίς συνεργούς. Απαιτούνται αρκετοί αξιωματούχοι για τη διαδικασία κάποιου διαγωνισμού", δήλωσε ο Πρετένι.

Η έκθεση του ΟΗΕ, όμως, δείχνει το αντίθετο. Η επιστημονική μελέτη του δείχνει ότι περίπου το 11,1% του πληθυσμού του Κοσσυφοπεδίου είχε λάβει κάποιου είδους δωροδοκία κατά τους τελευταίους 12 μήνες πριν από την έκθεση. Η δωροδοκία είναι πιο διαδεδομένη στην Αλβανία (19,3% του πληθυσμού έχει δωροδοκηθεί), στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη (20,7%) και στην Κροατία (11,2%). Λιγότερες δωροδοκίες λαμβάνονται στο Μαυροβούνιο (9,7%), στη Σερβία (9,3%) και στην πΓΔΜ (6,2%).

Σχετικά Δημοσιεύματα

Ο Ντρίτον Ζογκιάνι, από την Πρίστινα, δήλωσε ότι η σύλληψη του Μουστάφι κάνει τους ανθρώπους να υποψιάζονται πως ολόκληρο το σύστημα είναι διεφθαρμένο. "Όταν ο επικεφαλής της ομάδας δράσης καταπολέμησης της διαφθοράς είναι διεφθαρμένος, τι θα είναι οι υπόλοιποι άραγε;" είπε ο Ζογκιάνι στους SETimes.

Ο Ραμίζ Οσάι, επίσης πολίτης της Πρίστινα, λέει ότι είναι απογοητευμένος και πως η σύλληψη έχει κλονίσει την εμπιστοσύνη του στους θεσμούς της χώρας.

"Φαίνεται ότι ο καθένας που αναλαμβάνει την εξουσία, διαφθείρεται αργά ή γρήγορα. Είναι προσεκτικοί στην αρχή, αλλά στη συνέχεια το πράγμα χειροτερεύει. Υπάρχουν άνθρωποι, υπάλληλοι, που δε διαφθείρονται, αλλά πρόκειται για σπάνιες περιπτώσεις", δήλωσε ο Οσάι στους SETimes.

"Η διαφθορά επηρεάζει κάθε τομέα. Ένας από τους μεγαλύτερους κινδύνους είναι ότι οι πολίτες χάνουν την εμπιστοσύνη τους στους θεσμούς", δήλωσε ο Πρετένι.

Το παρόν περιεχόμενο ανατέθηκε για τους SETimes.com.