Η μεγάλη διχοτόμηση: Ο Μπαν δίνει κουράγιο στην Κύπρο, όχι όμως και λύση

04/02/2010

Η επίσκεψη του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ παρακινεί για διαδηλώσεις, χωρίς ωστόσο να υπάρξουν σημαντικές εξελίξεις στις δύσκολες συνομιλίες επανένωσης της Κύπρου.

Του Μπαρίς Γιλμάζ για τους Southeast European Times -- 04/02/10

Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Μπαν Κι-μουν επισκέπτεται το τουρκικό τμήμα της Λευκωσίας, στο σημείο διέλευσης της οδού Λήδρα. [Getty Images]

Η επίσκεψη του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ Μπαν Κι-μουν στη διχοτομημένη Κύπρο ολοκληρώθηκε την Τετάρτη (3 Φεβρουαρίου) με έκκληση προς τον Τουρκοκύπριο και τον Ελληνοκύπριο ηγέτη για επίσπευση των ειρηνευτικών συνομιλιών τους.

Η επίσκεψη, τελικά, ήταν κάτι περισσότερο από συμβολική, παρακινώντας για μποϊκοτάζ από τους Ελληνοκύπριους σε δεξίωση προς τιμήν του Μπαν. Οι διαδηλωτές είχαν αναστατωθεί για το γεγονός ότι επισκέφθηκε την έδρα της τουρκικής διοίκησης στο βορρά.

"Οι διαφορές μας παραμένουν", δήλωσε ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Μεχμέτ Αλί Ταλάτ μετά την τριήμερη επίσκεψη.

Ο Μπαν πρόσθεσε: "Δεν έχει κανένας την ψευδαίσθηση [ότι το Κυπριακό είναι εύκολο να λυθεί]. Οι ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις δεν είναι ποτέ. Ωστόσο είναι η σωστή στιγμή για να υπάρξει πρόοδος. Αποτελεί διαδικασία η οποία ακολουθεί το λαό της Κύπρου και είναι για το λαό της Κύπρου".

Η Κύπρος έχει χωριστεί κατά μήκος των συνόρων του ελληνικού και τουρκικού πληθυσμού της από το 1964. Ο Ταλάτ και ο Ελληνοκύπριος ομόλογός του -- ο Πρόεδρος Δημήτρης Χριστόφιας -- συζητούν ενώπιος ενωπίο ώστε να επιλύσουν τις διαφορές, από το Σεπτέμβριο του 2008. Πλήθος ανεπίλυτων ζητημάτων εξακολουθεί να παρακωλύει τη διαδικασία.

Σε κοινή δήλωση, Ταλάτ και Χριστόφιας τόνισαν την κοινή αποφασιστικότητά τους να επιτύχουν λύση, αναφέροντας: "Τις τελευταίες τρεις εβδομάδες, έχουμε εργαστεί...κυρίως επάνω στο Κεφάλαιο Διακυβέρνησης και Μερισμού Εξουσιών, επιτυγχάνοντας σημαντική πρόοδο".

Οι πιέσεις για σημαντική εξέλιξη κλιμακώνονται με τις επερχόμενες τουρκοκυπριακές προεδρικές εκλογές τον Απρίλιο. Ο Ταλάτ πρέπει να αντιμετωπίσει την αυξανόμενη δημοτικότητα του Ντερβίς Ερόγκλου. Σε περίπτωση νίκης του Ερόγκλου, παρατηρητές φοβούνται ότι η διαδικασία επανένωσης ενδέχεται να εκτροχιαστεί. Στην περίπτωση αυτή, η πορεία της Τουρκίας προς την ΕΕ θα πληγεί σοβαρά.

Επειδή η ελληνοκυπριακή κυβέρνηση είναι ήδη μέλος της ΕΕ, σκεπτικιστές πιστεύουν ότι το ελληνικό τμήμα χρησιμοποιεί τις συνομιλίες για να επιτύχει παραχωρήσεις από την Τουρκία, για να στηρίξει την υποψηφιότητα της Άγκυρας στην ΕΕ.

Παρά την προσωπική συμμετοχή του Μπαν και τη δέσμευση για πρόοδο -- όλες οι πλευρές υποστηρίζουν ότι είναι πιο κοντά τώρα από ότι όταν ξεκίνησαν, αν και δεν έχουν κάτι χειροπιαστό -- η επίσκεψη του επικεφαλής του ΟΗΕ προκάλεσε κύμα αντιδράσεων από τους Κύπριους.

Ο Μπαν συναντήθηκε με τον Ταλάτ στο προεδρικό γραφείο του στον τουρκοκυπριακό βορρά. Ο τόπος συνάντησης προκάλεσε την αντίδραση Ελληνοκύπριων πολιτικών ηγετών, με την κυβέρνηση να εκφράζει τη δυσαρέσκειά της.

Τα τέσσερα ελληνοκυπριακά πολιτικά κόμματα εξέφρασαν την οργή τους και μποϊκόταραν δεξίωση προς τιμήν του Μπαν στο Ledra Palace Hotel. Η κίνηση αποδοκιμάστηκε από τον Τύπο ως "περιττή επίδειξη κακής πίστης, η οποία αμφισβήτησε τη διαβεβαίωση του Μπαν ότι 'είναι πλέον η ώρα για Κυπριακή λύση'," ανέφερε άρθρο στην Cyprus-Mail.

Ο Τούρκος αρθρογράφος Γιουσούφ Κάνλι χαρακτήρισε το μποϊκοτάζ αιτία απαισιοδοξίας.

"Είναι η νοοτροπία της ελληνοκυπριακής ηγεσίας και της πολιτικής ελίτ, η οποία παρακωλύει τη διευθέτηση στο νησί εδώ και 45 χρόνια", ανέφερε ο Κάνλι στην Hurriyet Daily News.

Ο φιλελεύθερος ακαδημαϊκός και αρθρογράφος Μενσούρ Ακγκούν, ο οποίος έχει επικρίνει την έλλειψη προθυμίας από την Τουρκία ώστε να επιτευχθεί λύση στην Κύπρο, δεν βλέπει να υπάρχουν προοπτικές αυτή τη στιγμή.

"Δεν πρέπει να ξεγελάμε τον εαυτό μας. Δεν υπάρχει ούτε μια ορατή ένδειξη προόδου στις ειρηνευτικές συνομιλίες της Κύπρου", έγραψε στη φιλελεύθερη εφημερίδα Referans. "Όσο οι Ελληνοκύπριοι πιστεύουν ότι έχουν διαρπάξει την πρόοδο της Τουρκίας προς την ΕΕ, είναι αδύνατο να επιτευχθεί δίκαιη λύση στην Κύπρο".