Διεθνής Διαφάνεια: Βουλγαρία, Ελλάδα και Ρουμανία τα πιο διεφθαρμένα κράτη της ΕΕ

18/11/2009

Σύμφωνα με νέα μελέτη, υπάρχει περιθώριο βελτίωσης σε πολλές χώρες των Βαλκανίων.

(Nine O'clock, Καθημερινή, Reuters - 18/11/09, Διεθνής Διαφάνεια, Reuters, RFE/RL, IPS, Euobserver, Deutsche Welle, Romanian Times, HotNews.ro, Sofia Echo, Dnevnik.bg, Makfax, B92, Hurriyet - 17/11/09)

Η Ελλάδα πρέπει να καταβάλει "άμεσες και επίμονες προσπάθειες" για να καταπολεμήσει τη διαφθορά, σύμφωνα με τη Διεθνή Διαφάνεια. [Αρχείο]

Η Αθήνα πρέπει να προβεί σε άμεσα μέτρα για να πατάξει τον χρηματισμό, ανέφερε η Διεθνής Διαφάνεια (ΔΔ) σε νέα έρευνα που δημοσίευσε την Τρίτη (17 Νοεμβρίου). Κατέταξε την Ελλάδα ως το πιο διεφθαρμένο μέλος της ΕΕ, μαζί με τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία.

Τα τρία έθνη, μαζί με την υποψήφια της ΕΕ την πΓΔΜ, μοιράζονται την 71η θέση στον ετήσιο Δείκτη Διαπιστούμενης Δωροδοκίας (CPI) της διεθνούς επιτροπής επαγρύπνησης του Βερολίνο, η οποία καλύπτει 180 χώρες και επικράτειες. Κάθε μια από τις τέσσερις έλαβε βαθμολογία 3,8 σε κλίμακα από μηδέν (εξαιρετικά διεφθαρμένη) έως 10 (χαμηλά επίπεδα χρηματισμού).

ΠΓΔΜ και Βουλγαρία, οι οποίες επισημάνθηκαν ως οι πιο διεφθαρμένες χώρες στην ΕΕ το προηγούμενο έτος, έχουν αμφότερες βελτιώσει την κατάταξή τους κατά 0,2 βαθμούς τους τελευταίους 12 μήνες. Αντιθέτως, η Ελλάδα έχασε 0,9 βαθμούς από 4,7 που ήταν το 2008, όταν είχε καταταχθεί 57η σε παγκόσμιο επίπεδο. Ειδικοί κατηγορούν τις "συστηματικές αδυναμίες" που δεν έχει καταφέρει να επιλύσει η χώρα.

"Η κακή βαθμολογία της Ελλάδος δείχνει ότι η ένταξη στην ΕΕ δεν μεταφράζεται αυτόματα σε μείωση της διαφθοράς", ανέφερε η ΔΔ. "Απαιτούνται άμεσες και επίμονες προσπάθειες για να εξασφαλιστεί ότι η χώρα ζει υπό αποδεκτά επίπεδα διαφάνειας και ευθύνης".

Αυτό το έτος, η Ρουμανία έλαβε ξανά 3,8, αλλά έπεσε μια θέση, στην 71η, στον παγκόσμιο πίνακα. Η αγγλόφωνη εφημερίδα του Βουκουρεστίου Nine o'Clock επικαλέστηκε δήλωση του Βίκτορ Αλιστάρ, επικεφαλής της ΔΔ Ρουμανίας, ο οποίος ανέφερε ότι το 2009 είναι η πρώτη χρονιά εδώ και επτά χρόνια που το Βουκουρέστι δεν έχει σημειώσει πρόοδο στην καταπολέμηση της διαφθοράς.

"Η αποτελμάτωση αυτή είναι αποτέλεσμα της έλλειψης στρατηγικού συντονισμού σχετικά με τα νομικά και θεσμικά μέτρα, τα οποία οδήγησαν σε υπερβολική τρωτότητα όλων των στυλοβατών ακεραιότητας και κατέστρεψαν την αξιοπιστία των μεταρρυθμίσεων και της Ρουμανίας εν γένει", δήλωσε ο Αλιστάρ.

Βάσει 13 διαφορετικών ειδικών και επιχειρηματικών ερευνών, ο CPI μετρά τα επίπεδα διαφθοράς στη δημόσιο τομέα μιας συγκεκριμένης χώρας ή επικράτειας. Μόνο 49 από τις 180 χώρες που συμπεριλήφθηκαν αυτό το έτος πέτυχαν βαθμολογία 5,0 ή υψηλότερη, από 52 το προηγούμενο έτος. Η ΔΔ προειδοποίησε ότι τα υψηλά επίπεδα διαφθοράς σε κάποιες χώρες δύναται να οδηγήσουν σε επιβράδυνση των διεθνών προσπαθειών ώστε να τα βοηθήσουν να επιλύσουν τον αντίκτυπο της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης.

"Μια εποχή όπου σε όλο τον κόσμο εφαρμόζονται πακέτα μαζικών κινήτρων, γρήγορες εκταμιεύσεις δημοσίων κονδυλίων και απόπειρες εξασφάλισης της ειρήνης, είναι καίριο να αναγνωρίσουμε τα σημεία που η διαφθορά παρεμποδίζει την καλή διακυβέρνηση και την ευθύνη, ώστε να σπάσουμε αυτόν τον αποσαθρωτικό κύκλο", δήλωσε η Επικεφαλής της ΔΔ Ιγκέτ Λαμπέλ την Τρίτη στο Βερολίνο.

Με 9,4, η Νέα Ζηλανδία σκόραρε πρώτη στο φετινό CPI, ενώ ακολούθησε η Δανία με 9,3 και η Σιγκαπούρη και η Σουηδία με 9,2 έκαστη. Η Ελβετία ήταν 5η με 9,0.

Με 1,1, η Σομαλία ήρθε τελευταία, ως η πιο διεφθαρμένη χώρα στον κόσμο, ενώ ακολούθησε το Αφγανιστάν με 1,3, η Μιανμάρ με 1,4 και το Σουδάν με το Ιράκ με 1,5.

Με 6,6 αυτό το έτος, από 6,4 στον CPI 2008 και 5,6 το προηγούμενο έτος, η Κύπρος βρέθηκε στην 27η θέση μαζί με Εσθονία και Σλοβενία. Η Μεσογειακή νήσος αναδείχθηκε για μια ακόμη φορά ως η λιγότερο διεφθαρμένη χώρα της Νοτιοανατολικής Ευρώπης (ΝΑΕ).

Ωστόσο, η Βοσνία και Ερζεγοβίνη (Β-Ε) έπεσε και άλλο στην κλίμακα και παρέμεινε η πιο διεφθαρμένη χώρα στην περιοχή. Βάσει του φετινού σκορ της, 3,2, από 3,0 το 2008, η Β-Ε μοιράζεται την 99η θέση με Δομινικανή Δημοκρατία, Τζαμάικα, Μαδαγασκάρη, Σενεγάλη, Τόνγκα και Ζάμπια.

"Η Βοσνία και Ερζεγοβίνη έχει εισέλθει σε περίοδο επικίνδυνης αβεβαιότητας και η διαφθορά έχει αποτελέσει κυρίαρχο πρόβλημα, το οποίο θέτει σε κίνδυνο την εφαρμογή γενικών μεταρρυθμίσεων στη χώρα", δήλωσε ο Εμίρ Ντίκιτς, πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΔΔ-Β-Ε την Τρίτη. "Είναι σημαντικό να εφαρμόσουμε απαραίτητους νόμους κατά της διαφθοράς το συντομότερο δυνατόν".

Το Μαυροβούνιο σημείωσε τη μεγαλύτερη πρόοδο μεταξύ των χωρών της ΝΑΕ, βελτιώνοντας τη βαθμολογία του 0,5 από έτος σε έτος. Με 3,9, η χώρα ταξινομείται 69η στον κόσμο αυτό το έτος, από 85η το 2008.

Με ελάχιστη αύξηση μόλις 0,1, η Σερβία πέτυχε 3,5 αυτό το έτος, στην 83η θέση της παγκόσμιας κλίμακας.

Η Αλβανία και οι υποψήφιες της ΕΕ Κροατία και Τουρκία έχασαν έδαφος. Η βαθμολογία της Τουρκίας, 4,4, έπεσε από 4,6 το προηγούμενο έτος, κι έτσι φέτος είναι 61η στον κόσμο, μαζί με την Κούβα, μπροστά από την Κροατία, η οποία κατέλαβε την 66η θέση μαζί με Γεωργία και Κουβέιτ, με 4,1. Η Αλβανία έχασε 0,2 από 3,4 πέρυσι, πέφτοντας δέκα θέσεις στην 95η στο CPI του 2009.

Τα ευρήματα για την Ελλάδα συμφωνούν με ειδική έκθεση που δημοσιεύθηκε τον Ιούλιο από το γενικό επιθεωρητή δημόσιας διοίκησης της Ελλάδος, η οποία αποφάνθηκε ότι ο δημόσιος τομέας μαστίζεται από διαφθορά. Το μεγαλύτερο πρόβλημα εντοπίζεται στις πολεοδομίες, τα κρατικά νοσοκομεία και τα δημαρχία.

Αν και η ΕΕ διαθέτει ειδικό ελεγκτικό μηχανισμό για τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία, δεν διαθέτει κάτι αντίστοιχο για να επηρεάσει την κακή απόδοση της Ελλάδος στην αντιμετώπιση της διαφθοράς και στην επίσπευση παρατεταμένων δικών.

Πρόταση προτεραιοτήτων της ΕΕ, γνωστή ως Πρόγραμμα Στοκχόλμης, ζητά από την Επιτροπή της ΕΕ να θεσπίσει ειδικό ελεγκτικό σύστημα για όλα τα κράτη μέλη και να αναπτύξει "περιεκτική πολιτική κατά της διαφθοράς". Το πρόγραμμα θα πρέπει να εγκριθεί σε σύνοδο της ΕΕ τον επόμενο μήνα, ωστόσο η Ελλάδα -- ο μεγαλύτερος αποδέκτης κονδυλίων της ΕΕ το 2008 -- σύμφωνα με πληροφορίες εναντιώνεται σε αυτό.