Το Βελιγράδι καλεί για εθνική διχοτόμηση στο Κοσσυφοπέδιο

25/03/2008

Νέα συμφωνία που προτάθηκε από Σέρβους αξιωματούχους στην UNMIK θα δημιουργήσει "λειτουργική διχοτόμηση" μεταξύ Σέρβων και Αλβανών στο Κοσσυφοπέδιο. Το σχέδιο έχει ήδη απορριφθεί από την Πρίστινα, ενώ οι Σέρβοι του Κοσσυφοπεδίου είναι διχασμένοι σε ό,τι αφορά στην πρόταση.

Του Ιγκόρ Ιοβάνοβιτς για τους Southeast European Times στο Βελιγράδι -- 25/03/08

Γάλλοι στρατιώτες της KFOR περιπολούν γέφυρα η οποία συνδέει τη νότια και τη βόρεια Μιτροβίτσα. Στο βόρειο τμήμα της πόλης σημειώθηκαν επεισόδια στις 17 Μαρτίου, όταν ντόπιοι Σέρβοι επιτέθηκαν στην αστυνομία της UNMIK. [Getty Images]

Η Σερβία πρότεινε επίσημα διχοτόμηση του Κοσσυφοπεδίου κατά μήκος εθνικών γραμμών και ζήτησε από τον ΟΗΕ να εξασφαλίσει ότι το Βελιγράδι μπορεί να ελέγξει καίριους θεσμούς και λειτουργίες σε περιοχές με Σερβική πλειονότητα.

Σε έγγραφο που εστάλη στον ΟΗΕ την προηγούμενη βδομάδα -- και δημοσιεύθηκε από ΜΜΕ Σερβίας και Κοσσυφοπεδίου τη Δευτέρα (24 Μαρτίου) -- Το Βελιγράδι επιμένει ότι πρέπει να δοθεί στη Σερβία η ευκαιρία να αναλάβει την ευθύνη της αστυνομίας, των δικαστηρίων, του δικαστικού σώματος και των τελωνείων στη Μιτροβίτσα και γύρω απ' αυτή, καθώς επίσης σε άλλα Σερβικά θυλάκια.

Έχοντας χαρακτηριστεί σχέδιο για τη "λειτουργική διχοτόμηση των Σέρβων και Αλβανών του Κοσσυφοπεδίου" από τον υπουργό της Σερβίας για το Κοσσυφοπέδιο Σλόμπονταν Σάμαρντζιτς, η πρόταση είναι η μοναδική της Σερβίας που καλεί ανοικτά για διχοτόμηση.

Η συμφωνία, η οποία συντάχθηκε από το υπουργείο Εξωτερικών και το υπουργείο για το Κοσσυφοπέδιο, είναι μέρος του σχεδίου δράσης της Σερβικής κυβέρνησης, το οποίο ενεργοποιήθηκε μετά τη διακήρυξη ανεξαρτησίας του Κοσσυφοπεδίου.

Αν και το σχέδιο δεν έχει δημοσιοποιηθεί επίσημα, δημοσιεύματα ΜΜΕ σε Βελιγράδι και Πρίστινα δεν έχουν διαψευστεί από τη Σερβική κυβέρνηση ή τη UNMIK.

Σύμφωνα με τα άρθρα αυτά, μια από τις βασικές διατάξεις προβλέπει ότι οι Σέρβοι αστυνομικοί στο Κοσσυφοπέδιο θα αναφέρονται στις τοπικές Σερβικές αρχές και θα υπηρετούν υπό τη διοίκηση της αστυνομίας της UNMIK, όχι την Αστυνομική Υπηρεσία του Κοσσυφοπεδίου.

Οι Σέρβοι του Κοσσυφοπεδίου θα έχουν το δικαίωμα να "επιλύουν τις δικαστικές υποθέσεις τους, λαμβανομένου υπόψη ότι οι διεθνείς δικαστές της UNMIK θα είναι υπεύθυνοι για υποθέσεις στις οποίες εμπλέκονται μέλη διαφορετικών εθνικών κοινοτήτων".

Σύμφωνα με πληροφορίες, το Βελιγράδι προτείνει επίσης μεγαλύτερη συνεργασία μεταξύ Σερβίας και UNMIK σε πολλούς τομείς, όπως η αστυνομία, το δικαστικό σώμα, τα τελωνεία, οι μεταφορές, ο έλεγχος των συνοριακών διαβάσεων και η προστασία της θρησκευτικής, ιστορικής και πολιτιστικής κληρονομιάς. Το σχέδιο καλεί για ανάπτυξη ελεύθερου εμπορίου μεταξύ Κοσσυφοπεδίου και Σερβίας, τερματίζοντας τις τρέχουσες τελωνειακές διαδικασίες.

Όπως ήταν αναμενόμενο, η κυβέρνηση στην Πρίστινα έχει απορρίψει το σχέδιο. "Αποτελεί συνέχεια της ηγεμονικής αρχής και πολιτικής του Βελιγραδίου", δήλωσε ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης Ραμ Μανάι.

Σύμφωνα με τον Μανάι, η UNMIK δεν μπορεί να προβεί σε διευθετήσεις με "μια γειτονική χώρα" σχετικά με τη λειτουργικότητα του Κοσσυφοπεδίου, το οποίο διακήρυξε ανεξαρτησία από το Βελιγράδι στις 17 Φεβρουαρίου.

Η πρόταση έχει επίσης προκαλέσει σχίσμα μεταξύ των Σέρβων του Κοσσυφοπεδίου. Όσοι βρίσκονται στο βόρειο Κοσσυφοπέδιο είναι γενικά υπέρ του εγγράφου, ενώ όσοι διαμένουν νότια του ποταμού Ιμπάρ -- και περιβάλλονται από Αλβανικές κοινότητες -- αμφισβητούν κατά πόσο μπορεί να εφαρμοστεί στα θυλάκιά τους.

Ο αρχηγός του Σερβικού Κινήματος Αντίστασης, Μομτσίλο Τραΐκοβιτς, από το κεντρικό Κοσσυφοπέδιο, ανέφερε ότι το σχέδιο θα είναι δύσκολο να εφαρμοστεί, εκτός και υπάρξει η συγκατάθεση των Αλβανών.

Ο Γκόραν Μπογκντάνοβιτς, στέλεχος του Δημοκρατικού Κόμματος του Προέδρου της Σερβίας Μπόρις Τάντιτς, από το Κοσσυφοπέδιο, ανέφερε ότι ήταν "πολύ κακό" που οι Σέρβοι του Κοσσυφοπεδίου ενημερώθηκαν για το σχέδιο μέσω των ΜΜΕ.

"Είναι λιγάκι πρόβλημα να βλέπεις προσπάθειες επίλυσης της μοίρας των Σέρβων του Κοσσυφοπεδίου χωρίς να έχουν ερωτηθεί όσοι διαμένουν στο Κοσσυφοπέδιο, όσων διαμένουν τα παιδιά και οι οικογένειες στην περιοχή", δήλωσε ο Μπογκντάνοβιτς.

Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών της Σερβίας Γκόραν Σβιλάνοβιτς, ο οποίος είναι συχνά επικριτικός σχετικά με τη στρατηγική της Σερβικής κυβέρνησης για το Κοσσυφοπέδιο, τώρα στηρίζει το σχέδιο. "Αποτελεί ενδιαφέρουσα πρόταση, η οποία καταπιάνεται πραγματικά με το ζήτημα της διχοτόμησης, όχι εδαφικά αλλά εξατομικευμένα", δήλωσε.