Ηγέτες του Κοσσυφοπεδίου διακηρύσσουν ανεξάρτητο κράτος, βάσει του σχεδίου Αχτισάαρι

18/02/2008

Η απόφαση της Κυριακής πυροδότησε μαζικούς πανηγυρισμούς σε ολόκληρο το Κοσσυφοπέδιο, ωστόσο η αισιοδοξία αμβλύνθηκε από το ρεαλισμό, καθώς οι περισσότεροι αντιλαμβάνονται ότι αναμένονται προκλήσεις.

Του Αρτάν Μουσταφά για τους Southeast European Times στην Πρίστινα --18/02/08

Οι εορτασμοί έλαβαν χώρα στην Πρίστινα αργά την Κυριακή (17 Φεβρουαρίου), μετά τη διακήρυξη. [Λάουρα Χασάνι]

Το Κοσσυφοπέδιο αποτέλεσε σκηνή μαζικών πανηγυρισμών την Κυριακή (17 Φεβρουαρίου), καθώς οι νομοθέτες επικύρωσαν μονομερή διακήρυξη ανεξαρτησίας από τη Σερβία. Η κίνηση έλαβε χώρα έπειτα από σχεδόν διετή διαδικασία διεθνώς επιτηρούμενων διαπραγματεύσεων, οι οποίες απέτυχαν να επιφέρουν συμφωνία, εν μέσω συνεχούς αδιεξόδου στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Χιλιάδες πολίτες βγήκαν στους δρόμους, κυματίζοντας Αλβανικές σημαίες αλλά και των Δυτικών εθνών που θεωρούνται ότι στήριξαν την προσπάθεια για ανεξαρτησία. Οι Αλβανοί αφίχθησαν αεροπορικώς από διάφορες χώρες του κόσμου για να συμμετάσχουν στους πανηγυρισμούς, οι οποίοι συνεχίστηκαν μέχρι τις 11μμ την Κυριακή, με καύση πυροτεχνημάτων. Περισσότεροι από 1.000 αλλοδαποί δημοσιογράφοι μετέβησαν στη χώρα για την εκδήλωση, η οποία καλύφθηκε ζωντανά από κορυφαίους ραδιοτηλεοπτικούς σταθμούς σε παγκόσμιο επίπεδο.

Με τη διακήρυξη, οι ηγέτες του Κοσσυφοπεδίου ελπίζουν να κλείσουν το τελευταίο σημαντικό κεφάλαιο που προκύπτει από τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας. Εδώ και δεκαετίες, η Αλβανική πλειονότητα της επαρχίας φιλοδοξεί ανεξαρτησία. Οι φιλοδοξίες αυτές αντιμετωπίστηκαν σκληρά από τον τέως Σέρβο ηγέτη Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς, με αποτέλεσμα εθνικές συγκρούσεις και την παρεπόμενη παρέμβαση του ΝΑΤΟ.

Το έγγραφο που εγκρίθηκε την Κυριακή βασίζεται σε σχέδιο που προτάθηκε από τον πρώην Πρόεδρο της Φινλανδίας Μάρτι Αχτισάαρι, τον οποίο και διόρισε ο ΟΗΕ για να επιθεωρεί τη διαδικασία διαπραγματεύσεων για διευθέτηση του ζητήματος του Κοσσυφοπεδίου. Το σχέδιο Αχτισάαρι προβλέπει ένα πολυεθνικό Κοσσυφοπέδιο με έξι συστατικές κοινότητες -- Αλβανούς, Σέρβους, Ρομά, Τούρκους, Βόσνιους και Αιγυπτίους.

Οι βουλευτές ενέκριναν επίσης εθνική σημαία η οποία περιλαμβάνει το μπλε χρώμα της ΕΕ, καθώς επίσης χάρτη του Κοσσυφοπεδίου με έξι αστέρια, τα οποία αντιπροσωπεύουν τις κοινότητες που συνθέτουν το κράτος.

"Διακηρύσσουμε ένα Δημοκρατικό, κοσμικό και πολυεθνικό Κοσσυφοπέδιο, καθοδηγούμενο από τις αρχές της αποφυγής διακρίσεων και της ίσης προστασίας στο πλαίσιο του νόμου. Πρέπει να προστατεύσουμε και να προάγουμε τα δικαιώματα όλων των κοινοτήτων στο Κοσσυφοπέδιο και να δημιουργήσουμε τις συνθήκες που απαιτούνται για την αποτελεσματική συμμετοχή τους σε πολιτικές διαδικασίες και διαδικασίες λήψης αποφάσεων", αναφέρει η διακήρυξη.

Ο Πρωθυπουργός Χασίμ Θάτσι δήλωσε ότι οι ελπίδες δεν ήταν ποτέ τόσο μεγάλες στο Κοσσυφοπέδιο. "Δεσμευόμαστε ότι η εφαρμογή της πρότασης Αχτισάαρι θα αποτελέσει εθνική προτεραιότητά μας", δήλωσε στο κοινοβούλιο.

Ο Πρόεδρος Φατμίρ Σεϊντίου δήλωσε ότι η ανεξαρτησία σηματοδότησε το τέλος της διάλυσης της πρώην Γιουγκοσλαβίας, διαδικασία η οποία πυροδότησε παρατεταμένες συγκρούσεις στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη, στην Κροατία, καθώς και στο Κοσσυφοπέδιο. "Ήλθε πλέον η ώρα να εργαστούμε για ένα περιβάλλον συμφιλίωσης και συγχώρεσης", δήλωσε.

"Για πρώτη φορά στην ιστορία μας, έχουμε χρονικό πλαίσιο το οποίο μας επιτρέπει να οικοδομήσουμε ελεύθερα και χωρίς το φόβο στυγνών εξαναγκασμών από τη γειτονική χώρα μας [τη Σερβία]", δήλωσε ο διακεκριμένος Κοσοβάρος δημοσιογράφος Βετόν Σουρόι.

Ωστόσο, η αισιοδοξία αμβλύνεται από το ρεαλισμό, καθώς οι περισσότεροι Κοσοβάροι αντιλαμβάνονται ότι επίκεινται μεγάλες προκλήσεις. Η οικονομία βρίσκεται σε αποδιοργάνωση και το νέο κράτος δεν απολαμβάνει τη νομιμότητα που θα μπορούσε να του παρέχει μια συμφωνία με το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. Η Ρωσία έχει ήδη αποδοκιμάσει την κίνηση της Πρίστινα, ενώ ακόμα και η ΕΕ βρίσκεται σε διχασμό, με αρκετά μέλη να υποδηλώνουν είτε ότι θα καθυστερήσουν την αναγνώριση είτε ότι θα την απορρίψουν.

Ο πρώην απεσταλμένος των ΗΠΑ στα Βαλκάνια, Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ, δήλωσε ότι οι ηγέτες πρέπει να εργαστούν για να αποτρέψουν τυχόν καθήλωση της κατάστασης. "Εξαρτάται από τη Σερβία να αποδεχθεί την πραγματικότητα του νέου κράτους. Ωστόσο οι Αλβανοί και η κυβέρνηση στην Πρίστινα πρέπει να εξασφαλίσουν ότι οι Σέρβοι δεν τυγχάνουν κακομεταχείρισης, πως προστατεύονται τα ιστορικά και θρησκευτικά μνημεία τους και ότι ζουν ειρηνικά με τους Αλβανούς γείτονές τους", δήλωσε.

Το Σάββατο, η ΕΕ ενέκρινε να σταλεί στο Κοσσυφοπέδιο αποστολή 1.800 μελών, για να βοηθήσει με το δικαστικό σύστημα και την αστυνομία. Θα επανδρώσει επίσης πολιτική υπηρεσία η οποία θα επιφορτιστεί την επιθεώρηση της εφαρμογής του σχεδίου Αχτισάαρι.

Σύμφωνα με τον πολιτικό αναλυτή Άρμπεν Ξαφέρι, η Ευρώπη μπορεί να βοηθήσει ώστε να αποτελέσει το Κοσσυφοπέδιο ένα σύγχρονο κράτος. "Εάν το κατανοήσουμε αυτό και συνεργαστούμε δεξιοτεχνικά, το Κοσσυφοπέδιο δύναται να αποτελέσει επιτυχημένο μοντέλο στο μέλλον", δήλωσε.