Η εκστρατεία "Σχολείο για Όλα τα Παιδιά Ρομά" βρίσκεται σε εξέλιξη στην πΓΔΜ

18/10/2006

Τα εμπόδια που αποτρέπουν τους Ρομά να αποκτήσουν μόρφωση είναι πολλά, συμπεριλαμβανομένης της έλλειψης απαραίτητων εγγράφων και την αδυναμία τους να αποδείξουν την ιθαγένειά τους.

Του Ζόραν Νικολόβσκι για τους Southeast European Times στα Σκόπια – 18/10/06

Νεαροί ζητιάνοι Ρομά καπνίζουν σε πλατεία στην πόλη των Σκοπίων. Σύμφωνα με έρευνα του ΠΑΗΕ οι Ρομά εξακολουθούν να είναι μεταξύ των φτωχότερων πληθυσμών των Βαλκανίων, καθώς το 44% των νοικοκυριών Ρομά ζει σε συνθήκες φτώχιας ενώ το 15% σε ακραίες συνθήκες φτώχιας. [Getty Images]

ΜΚΟ Ρομά στην πΓΔΜ διενεργούν εκστρατεία με σκοπό την αύξηση του αριθμού παιδιών Ρομά που παρακολουθούν το σχολείο. Η εκστρατεία, η οποία έχει τη στήριξη της UNICEF, εφαρμόζεται σε πόλεις με μεγάλο πληθυσμό Ρομά, όπως Σκόπια, Κουμανόβο, Πρίλεπ και Στιπ. Το σλόγκαν είναι "Σχολείο για Όλα τα Παιδιά Ρομά".

Τα παιδιά Ρομά αντιμετωπίζουν πλήθος εμποδίων στην εκπαίδευσή τους. Αυτό το έτος, περίπου 2.000 παιδιά τα οποία έπρεπε να παρακολουθήσουν την πρώτη δημοτικού από την 1η Σεπτεμβρίου, δεν τα κατάφεραν λόγω έλλειψης απαραίτητων εγγράφων ή επειδή οι γονείς τους δεν έχουν τα απαιτούμενα χρήματα, σύμφωνα με το Εθνικό Κέντρο Ρομά.

Σε πολλές περιπτώσεις, δεν μπορεί να εξακριβωθεί εάν τα παιδιά και οι γονείς τους είναι πολίτες της πΓΔΜ και δικαιούνται δωρεάν παιδία. Οι διευθυντές των σχολείων αναφέρουν ότι τα χέρια τους είναι δεμένα, καθώς χωρίς το αποδεικτικό υπηκοότητας θα παραβιάσουν το νόμο.

Ένα άλλο πρόβλημα είναι ότι τα παιδιά Ρομά συχνά εγκαταλείπουν το σχολείο νωρίς. Μερικές φορές επειδή οι γονείς τους δεν έχουν τα χρήματα να τους αγοράσουν βιβλία και άλλα σχολικά είδη. Σε άλλες περιπτώσεις, αιτία είναι η παράδοση των Ρομά να παντρεύονται σε ηλικία 12 ή 13 ετών. Αν και το 72% των παιδιών Ρομά παρακολουθεί το δημοτικό σχολείο, ο αριθμός αυτός πέφτει στο 31% μετά την ηλικία των 15 ετών.

Παρόμοια είναι η κατάσταση που επικρατεί στη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Σε ολόκληρη την περιοχή, η εγγραφή Ρομά στο δημοτικό σχολείο είναι 20% με 30% χαμηλότερη σε σύγκριση με των μη Ρομά παιδιών, ενώ τα ποσοστά διακοπής του σχολείου είναι τουλάχιστον διπλάσια.

Σύμφωνα με έρευνα που διενεργήθηκε το 2000 από τη UNICEF και την Παγκόσμια Τράπεζα, μεταξύ των Ρομά, τα αγόρια τείνουν να έχουν καλύτερη μόρφωση σε σύγκριση με τα κορίτσια. Σύμφωνα με την έρευνα, μόνο το 21% των κοριτσιών έχει τελειώσει το σχολείο, σε σύγκριση με το 44% των αγοριών.

Το πρόβλημα αυτό δεν ισχύει μόνο στα Βαλκάνια. Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε τον Αύγουστο από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Επιθεώρησης για τον Ρατσισμό και την Ξενοφοβία, το οποίο εδρεύει στη Βιέννη, τα παιδιά Ρομά δεν έχουν ίσες ευκαιρίες μόρφωσης στις χώρες-μέλη της ΕΕ. Στην Ευρώπη κατοικούν περί τα 12 με 15 εκατομμύρια Ρομά, ενώ 7 με 9 εκατομμύρια αυτών βρίσκονται σε χώρες-μέλη της ΕΕ, ανέφερε η μελέτη. Έτσι, αποτελούν τη μεγαλύτερη εθνική μειονότητα της ηπείρου.

Εν τω μεταξύ, σύμφωνα με νέα έκθεση του ΠΑΗΕ, οι Ρομά εξακολουθούν να βρίσκονται μεταξύ των φτωχότερων πληθυσμών των Βαλκανίων, καθώς το 44% των νοικοκυριών Ρομά ζει σε συνθήκες φτώχιας. Από αυτό το ποσοστό, το 15% ζει σε ακραίες συνθήκες φτώχιας.

Σύμφωνα με το ΠΑΗΕ, οι Ρομά στην πΓΔΜ αντιμετωπίζουν το υψηλότερο ποσοστό ανεργίας (70%), ενώ το 22% δεν έχει δικαίωμα ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης λόγω έλλειψης εγγράφων.