Το ICJ εξετάζει υπόθεση γενοκτονίας που κατέθεσε η Β-Ε εναντίον της Σερβίας-Μαυροβουνίου

11/05/2006

Το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης εξέτασε την Τρίτη την υπόθεση γενοκτονίας που κατέθεσε η Βοσνία και Ερζεγοβίνη εναντίον της Σερβίας-Μαυροβουνίου.

Του Νταβόρ Κονικούσιτς για τους Southeast European Times στο Βελιγράδι -- 11/05/06

Η δίκη γενοκτονίας διεξήχθη στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. [Getty Images]

Το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης (ICJ) εξετάζει τη "δυσκολότερη υπόθεση" που έχει αναλάβει ποτέ, όπως αναφέρουν ειδικοί. Η υπόθεση γενοκτονίας που κατέθεσε η Βοσνία και Ερζεγοβίνη (Β-Ε) εναντίον της Σερβίας-Μαυροβουνίου αποτελεί την πρώτη φορά που κατηγορείται μια ολόκληρη χώρα για γενοκτονία.

Οι 16 δικαστές του ICJ άρχισαν να εξετάζουν την υπόθεση την Τρίτη (9 Μαΐου). Θα πρέπει πρώτα να καθορίσουν εάν έχουν τη δικαιοδοσία να προβούν σε ετυμηγορία για την υπόθεση. Εάν το ICJ αποφασίσει να συνεχίσει, θα χρειαστούν μήνες μέχρι να υπάρξει ετυμηγορία.

Η Β-Ε επιθυμεί αποζημίωση για την απώλεια ζωών και περιουσιών κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης του 1992-1995, όταν, σύμφωνα με εκτιμήσεις, έχασαν τη ζωή τους περίπου 200.000 άνθρωποι και καταστράφηκαν ολόκληρες Μουσουλμανικές πόλεις και χωριά. Αν και δεν έχει ανακοινωθεί συγκεκριμένο ποσό, η Σερβία ενδέχεται να υποχρεωθεί να καταβάλει δισεκατομμύρια δολάρια εάν κριθεί ένοχη.

Οι δικηγόροι της Σερβίας-Μαυροβουνίου υποστηρίζουν ότι οι κατηγορίες έχουν μεγαλοποιηθεί. Επίσης αρνούνται τη δικαιοδοσία του δικαστηρίου, αναφέροντας ότι το ΝΑΤΟ είχε διακόψει την ιδιότητα μέλους της τότε Γιουγκοσλαβίας, προτού κατατεθεί η υπόθεση το 1993.

"Η αμφισβήτηση της δικαιοδοσίας του δικαστηρίου προκύπτει από το γεγονός ότι το έτος 2000 γίναμε μέλη του ΟΗΕ, και υπογράψαμε τη Συνθήκη Γενοκτονίας το 2001. Οι συνέπειες του γεγονότος αυτού είναι διττές: καθώς πριν από αυτή την ημερομηνία δεν αποτελούσαμε μέλη του ΟΗΕ, και επομένως δεν μπορούμε να δικαστούμε από αυτό το δικαστήριο, καθώς το συγκεκριμένο δικαστήριο καταπιάνεται μόνο με μέλη του ΟΗΕ, με ελάχιστες εξαιρέσεις οι οποίες δεν ισχύουν εδώ", δήλωσε ο Βλαντιμίρ Ντιέριτς, μέλος της νομικής ομάδας της Σερβίας-Μαυροβουνίου.

Ένα από τα βασικά επιχειρήματα της ομάδας της Σερβίας-Μαυροβουνίου είναι η απόφαση του ICJ το Δεκέμβρη του 2004 να απορρίψει μήνυση που κατέθεσε η Σερβία-Μαυροβούνιο εναντίον του ΝΑΤΟ. Το δικαστήριο ανέφερε πως όταν υποβλήθηκε η μήνυση, το 1999, η πρώην Γιουγκοσλαβία δεν ήτα μέλος του ΝΑΤΟ.

Η Β-Ε αναφέρει ότι η Σερβία είχε ισχυριστεί ότι αποτελεί νόμιμο διάδοχο της διαλυμένης Γιουγκοσλαβικής ομοσπονδίας, και δεν μπορεί να είναι επιλεκτική σε ότι έχει να κάνει με τη νομιμότητά της.

Κατά τη διάρκεια της αντιπαράθεσης επιχειρημάτων και αντικρούσεων στη δίκη, η Σερβία δεν αρνήθηκε ότι η Β-Ε αποτέλεσε θύμα αγριοτήτων, ωστόσο ανέφερε ότι η χώρα δεν είναι υπεύθυνη για πράξεις που διεπράχθησαν πριν τη δημοκρατική επανάσταση του 2000.

"Δεν επιδιώξαμε ποτέ να υπερασπιστούμε το άθλιο καθεστώς του Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς, στο οποίο εναντιώνονται όλοι οι εκπρόσωποι των ακροαματικών διαδικασιών του δικαστηρίου σας", δήλωσε ο επικεφαλής εκπρόσωπος της Σερβίας, Ράντοσλαβ Στοϊάνοβιτς, στους δικαστές.

Ωστόσο, η Β-Ε εξακολουθεί να υποστηρίζει ότι η δολοφονία, η τρομοκρατία και η εκδίωξη Μουσουλμάνων, σχεδιάστηκε, διοργανώθηκε και χρηματοδοτήθηκε στο Βελιγράδι, και πως το πρότυπο συμπεριφοράς που καθιερώθηκε ισοδυναμεί με γενοκτονία.

"Είναι η συσσώρευση μεμονωμένων εγκλημάτων -- η φρικτή επανάληψη άνομων πράξεων -- η οποία δημιουργεί τελικά και σαφέστατα, ως μεγάλο έγκλημα γενοκτονίας", δήλωσε ο Αμερικανός δικηγόρος Τόμας Φρανκ, νομικός σύμβουλος της Β-Ε.

Κατά της Σερβίας-Μαυροβουνίου έχει υποβληθεί μήνυση γενοκτονίας και από την Κροατία, η οποία, ωστόσο, δεν έχει ακόμα εκδικαστεί.