Τα ταξίδια χωρίς βίζα εξακολουθούν να αποτελούν όνειρο για τους πολίτες της Σερβίας-Μαυροβουνίου

22/03/2006

Παρά την πρόοδο που έχει σημειωθεί στο δρόμο προς ένταξη στην ΕΕ, εξακολουθεί να είναι αδιευκρίνιστος ο χρόνος απόκτησης μετριασμένου καθεστώτος βίζα από τη Σερβία-Μαυροβούνιο για να ταξιδεύει σε χώρες της ζώνης Σένγκεν.

Της Γιελένα Τουσούπ για τους Southeast European Times στο Βελιγράδι – 22/03/06

Οι πολίτες της Σερβίας-Μαυροβουνίου χρειάζονται βίζα για να ταξιδέψουν στις περισσότερες χώρες του κόσμου. [AFP]

Αν και η Σερβία-Μαυροβούνιο έχει ξεκινήσει συνομιλίες με την ΕΕ για Συμφωνία Σταθεροποίησης και Σύνδεσης (SAA), δεν είναι ακόμα σαφές πότε θα αποκτήσουν οι πολίτες της χώρας το δικαίωμα να ταξιδεύουν στις χώρες της ζώνης Σένγκεν χωρίς βίζα. Οι πολιτικοί αναφέρουν ότι κάνουν ότι μπορούν, ωστόσο ελάχιστοι είναι αυτοί που τολμούν να εικοτολογήσουν σχετικά με το χρονικό πλαίσιο.

Ο Μίλαν Παρίβοντιτς, υπουργός Εξωτερικών Οικονομικών Σχέσεων της Σερβίας, ελπίζει ότι μπορεί να συμβεί το 2007. Ωστόσο, ο υπουργός Εξωτερικών Γκόραν Σβιλάνοβιτς είναι λιγότερο αισιόδοξος. "Πιστεύω ότι η Σερβία-Μαυροβούνιο θα αποσυρθεί από το καθεστώς βίζα μόλις υπογράψει SAA με την ΕΕ. Αυτό δεν πρόκειται να συμβεί", ανέφερε.

Υπάρχουν τέσσερις όροι που πρέπει να εκπληρώσει η Σερβία-Μαυροβούνιο για να αιτηθεί ένταξη στη "λευκή βίβλο Σένγκεν": Αποδοτικός συνοριακός έλεγχος, σταθερή πολιτική και οικονομική κατάσταση, συνεργασία με την ΕΕ, καλές σχέσεις με τις γείτονες χώρες και εξάλειψη του καθεστώτος βίζα για τις χώρες της ΕΕ. Ο τελευταίος όρος είναι ο μόνος που έχει εκπληρωθεί πλήρως από τη Σερβία-Μαυροβούνιο, καθώς έχει καταργήσει τις βίζα για 40 χώρες, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών.

Σε άλλους τομείς, οι δυο συστατικές δημοκρατίες έχουν επιτύχει διαφορετικά επίπεδα προόδου. Για παράδειγμα, η αστυνομία στο Μαυροβούνιο έχει αναλάβει το συνοριακό έλεγχο από το στρατό, ενώ στη Σερβία η διαδικασία βρίσκεται σχεδόν σε εξέλιξη.

Καθώς η "διπλή" προσέγγιση της ΕΕ δεν ισχύει για ζητήματα που σχετίζονται με τα σύνορα και τη βίζα, η ύπαρξη καλύτερης επικοινωνίας μεταξύ των δημοκρατιών είναι εξαιρετικά σημαντική, αναφέρει η Βλάντα Λιουμποΐεβιτς, του υπουργείου Εξωτερικών. Ωστόσο μια τέτοια συνεργασία έχει αποδειχθεί δύσκολη. Θα πρέπει να θεσπιστούν σχετικοί νόμοι από το ομοσπονδιακό κοινοβούλιο, ωστόσο το σώμα συνεδριάζει σπάνια, και όταν το κάνει, οι εργασίες τους είναι εξαιρετικά νωθρές και πολιτικά υποκινούμενες.

Για την ώρα, οι πολίτες της Σερβίας-Μαυροβουνίου μπορούν να ταξιδέψουν χωρίς βίζα σε Αλβανία, Βοσνία και Ερζεγοβίνη, Κροατία και πΓΔΜ. Εκτός της περιοχής, ο κατάλογος χωρών στις οποίες μπορούν να ταξιδέψουν χωρίς βίζα δεν είναι μεγάλος -- περιλαμβάνει Κούβα, Ρωσία, Τυνησία και μερικές ακόμα.

Κάποιοι αναφέρουν ότι το μεγαλύτερο πρόβλημα για τις βίζα είναι ο μεγάλος αριθμός πολιτών της Σερβίας-Μαυροβουνίου -- συμπεριλαμβανομένων πολλών από το Κοσσυφοπέδιο -- που βρίσκονται παράνομα στην ΕΕ ή επιθυμούν ασυλία. Σύμφωνα με τον Μπερνάρντ Χόιερ της Γερμανικής Πρεσβείας στο Βελιγράδι, μόνο στη Γερμανία υπάρχουν 100.000 άτομα από τη Σερβία-Μαυροβούνιο οι οποίοι δεν έχουν άδεια παραμονής, και κάθε ένας κοστίζει στη Γερμανία κάπου 600 ευρώ το μήνα.

Εν τω μεταξύ, το 68 τοις εκατό των φοιτητών της Σερβίας δεν έχει ταξιδέψει ποτέ εκτός Σερβίας. Αυτό ενδέχεται να αλλάξει το επόμενο έτος, καθώς η Επιτροπή για τα Βαλκάνια πρότεινε στις Βρυξέλλες να εφαρμόσουν το ΕΞΥΠΝΟ καθεστώς βίζα, το οποίο θα καταστήσει πιο εύκολα τα ταξίδια για μερικές ομάδες πολιτών. Μαθητές, καλλιτέχνες, αθλητές και μέλη της επιχειρηματικής κοινότητας της Σερβίας-Μαυροβουνίου θα μπορούν, εάν εφαρμοστεί το πρόγραμμα, να αποκτούν βίζες Σένγκεν πιο εύκολα και ταχύτερα.