Ο ΟΑΣΕ Προτρέπει Δικαστήρια της Β-Ε να Ενισχύσουν τις Ικανότητές τους για Δίκες Εγκλημάτων Πολέμου

31/03/2005

Αν και τα δικαστήρια και οι εισαγγελείς στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη έχουν καταβάλει ευσυνείδητες προσπάθειες για να οδηγήσουν τους κατηγορουμένους για εγκλήματα πολέμου στη δικαιοσύνη, εξακολουθούν να υπάρχουν αρκετά εμπόδια για την αποτελεσματική εγχώρια δίωξη των υποθέσεων, σύμφωνα με νέα έκθεση του ΟΑΣΕ.

Από τη Σβέτλα Ντιμίτροβα για την Southeast European Times -- 31/03/05

Το δικαστήριο εγκλημάτων πολέμου στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη ξεκίνησε τις εργασίες του στις 9 Μαρτίου. Οι αρχές πρέπει να εξασφαλίσουν δίκαιη και αποτελεσματική διαχείριση, σύμφωνα με έκθεση του ΟΑΣΕ. [AFP]

Η Βοσνία και Ερζεγοβίνη (Β-Ε) έχει σημειώσει κάποια πρόοδο στη δίωξη υποθέσεων εγκλημάτων πολέμου που προκύπτουν από τη σύγκρουση του 1992-1995, αναφέρει νέα έκθεση του ΟΑΣΕ. Όμως οι αρχές και τα ιδρύματα θα πρέπει να προσπαθήσουν περισσότερο για να εξασφαλίσουν δίκαιη και αποτελεσματική διαχείριση της δικαιοσύνης, σύμφωνα με τον οργανισμό.

"Αυτή η έκθεση επισημαίνει τον τρόπο που κάποια δικαστήρια και εισαγγελείς έχουν καταβάλει ευσυνείδητες προσπάθειες για να οδηγήσουν όσους ευθύνονται για εγκλήματα πολέμου στη δικαιοσύνη", ανέφερε ο επικεφαλής της αποστολής του ΟΑΣΕ στην Β-Ε, Ντάγκλας Ντέιβιντσον, στις 23 Μαρτίου, κατά την παρουσίαση του εγγράφου. "Ωστόσο, με τις υπάρχουσες ανεπάρκειες, εξακολουθεί να υπάρχει ανάγκη για ενίσχυση της ικανότητας. Αυτό είναι καίριο για την επιβολή του νόμου".

Οι αρχές της Β-Ε υπέβαλαν κατηγορίες εναντίον 5.789 υπόπτων για εγκλήματα πολέμου στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για την Πρώην Γιουγκοσλαβία (ICTY) από το 1996, σύμφωνα με την έκθεση. Το δικαστήριο της Χάγης ενέκρινε τις 846 υποθέσεις, βασίζοντας την απόφασή του στην ύπαρξη επαρκών αποδεικτικών στοιχείων.

Στις υποθέσεις που εγκρίθηκαν, οι 41 έχουν φτάσει σε τελεσίδικη και δεσμευτική απόφαση, με 30 από τους 50 κατηγορουμένους να έχουν καταδικαστεί σε ποινές φυλάκισης από έξι μήνες μέχρι 20 χρόνια. Δεκαεπτά άλλες υποθέσεις, στις οποίες εμπλέκονται 39 κατηγορούμενοι, έχει ληφθεί απόφαση πρωτοδίκως και αυτή τη στιγμή βρίσκονται σε διαδικασία έφεσης ή επανεκδίκασης. Άλλες 54 μεμονωμένες ή ομαδικές υποθέσεις εναντίον 94 κατηγορουμένων έχουν φτάσει σε στάδιο εκδίκασης και τουλάχιστον άλλες 44 υποθέσεις εναντίον 73 κατηγορουμένων διερευνούνται ενεργά ή βρίσκονται σε προδικαστική φάση.

Η έκθεση 74 σελίδων του ΟΑΣΕ δημοσιεύθηκε δυο εβδομάδες μετά την επίσημη λειτουργία του κρατικού δικαστηρίου εγκλημάτων πολέμου της Β-Ε. Η ποινική δίωξη των υπόλοιπων εκατοντάδων μικρότερων υποθέσεων θα εμπίπτει στην αρμοδιότητα των δικαστηρίων υπό τη δικαιοδοσία των δυο οντοτήτων των χωρών -- της Ομοσπονδίας της Β-Ε και της Δημοκρατίας Σέρπσκα -- και του περιφερειακού δικαστηρίου Μπράτσκο.

Αν και τα εγχώρια δικαστήρια της Β-Ε έχουν επιδείξει την ικανότητά τους να διαχειρίζονται υποθέσεις εγκλημάτων πολέμου, η πολιτική αδιαφορία προκατειλημμένων ή ανένταχτων αρχών εξακολουθεί να αποτελεί εμπόδιο στην αποτελεσματική δίωξη εγκλημάτων πολέμου, σύμφωνα με συμπεράσματα του ΟΑΣΕ. Μεταξύ άλλων προβλημάτων είναι ο φόβος δικαστών και εισαγγελέων για την προσωπική τους ασφάλεια, δυσκολίες στον εντοπισμό και την ασφάλεια της συμμετοχής μαρτύρων και κατηγορουμένων και ανεπαρκείς δεσμεύσεις, δομές και διαδικασίες για διασυνοριακή συνεργασία στην Β-Ε και στην περιοχή. Η έκθεση αναφέρει ότι οι μεγάλου εύρους πηγές, οι εκκρεμείς υποθέσεις, το ανεπαρκώς εκπαιδευμένο προσωπικό και οι ριζοσπαστικά τροποποιημένοι ποινικοί κώδικες αποτελούν προκλήσεις για τα δικαστήρια.

Σύμφωνα με τον ΟΑΣΕ, η ίδρυση του κρατικού δικαστηρίου εγκλημάτων πολέμου ενδέχεται να έχει θετικό αντίκτυπο στο έργο των δικαστηρίων της οντότητας. Εν τω μεταξύ, προτείνει στις αρχές τις Β-Ε και της διεθνούς κοινότητας να αντιμετωπίσουν τα προβλήματα που προκύπτουν και να εδραιώσουν την ικανότητα για δίωξη εγκλημάτων πολέμου.

"Η τελική επιτυχία της διαδικασίας δίωξης εγκλημάτων πολέμου δεν θα εξαρτηθεί μόνο από την αποτελεσματικότητα του νέου δικαστηρίου εγκλημάτων πολέμου, αλλά και από την ικανότητα των καντονιακών και περιφερειακών δικαστηρίων να εκπληρώσουν το ρόλο τους στη διαχείριση της πλειονότητας των υποθέσεων εγκλημάτων πολέμου", αναφέρει η έκθεση.