Britanski premijer Cameron obećao da će se "boriti" za kandidaturu Turske za EU

28/07/2010

Britanski premijer David Cameron kaže da je "ljutit" zbog sporog tempa pregovora Turske o članstvu u EU.

(The Guardian - 28/07/10; AFP, Reuters, FT, RFE/RL, BBC, Telegraph, Euobserver, Hurriyet, Downing Street br.10 - 27/07/10)

Britanski premijer David Cameron (desno) i njegov turski kolega Recep Tayyip Erdogan na sastanku u Ankari. [Getty Images]

Potvrđujući snažnu podršku Londona kandidaturi Turske za EU, britanski premijer David Cameron kritizirao je u utorak (27. jul) protivnike aspiracija te pretežno muslimanske zemlje za pridruživanje bloku kao punopravne članice.

Tokom posjete Ankari po prvi put nakon preuzimanja dužnosti u maju, Cameron je povukao paralelu s pokušajima Francuske iz 1960-tih da blokira stupanje njegove zemlje u Evropsku ekonomsku zajednicu, prethodnicu današnje EU.

"Mi znamo kako je to biti isključen iz kluba," izjavio je Cameron. "Ali znamo i to da se te stvari mogu promijeniti."

On je rekao da imaju tri kategorije protivnika kandidaturi Turske za članstvo: protekcionisti, koji se boje njene ekonomske moći; polarizirani, koji žele da ona napravi izbor između Istoka i Zapada; te oni s predrasudama, koji namjerno pogrešno shvataju islam.

"Ja ću uvijek tvrditi da vrijednosti pravog islama nisu nespojive s vrijednostima Evrope, da Evropa nije definirana vjerom, nego vrijednostima," izjavio je Cameron.

Turska je otpočela pregovore o članstvu s EU u oktobru 2005. Međutim, taj proces ide sporo, jer je zemlja uspjela otvoriti pregovore samo o 13 od ukupno 35 poglavlja koje zemlje kandidati moraju obaviti. To je u velikoj mjeri zbog sporog reformskog procesa u Turskoj i zbog njenog odbijanja da otvori svoje luke i aerodrome za saobraćaj s Kipra, članice EU, kao rezultat čega je još uvijek zamrznuto osam pregovaračkih poglavlja.

Još jedan faktor koji doprinosi tempu pregovora je insistiranje Francuske i Njemačke na tome da se Ankari ne bi trebalo ponuditi punopravno članstvo u bloku nakon što ona završi s pregovorima, nego neka vrsta "privilegiranog partnerstva".

Pozivajući Tursku da i dalje "agresivno" provodi reforme potrebne za EU, Cameron je izrazio "ljutnju" zbog poteza kojima se opstruira njen napredak u pristupanju.

"Kad pomislim šta je Turska učinila da odbranu Evrope kao saveznik NATO-a, te šta Turska danas radi u Afganistanu, uz naše evropske saveznike, mene ljuti to što vaš napredak ka članstvu u EU može biti ometan kao što i biva," izjavio je on. "Moj stav je jasan: ja smatram da je pogrešno reći kako Turska može čuvati kamp, ali da joj nije dozvoljeno sjediti u šatoru."

Britanski lider također je obećao aktivno promovirati i "boriti" se za kandidaturu Turske za članstvo u EU, rekavši kako on želi da dvije zemlje "popločaju put od Ankare do Brisela".

Cameron je u utorak potpisao dokument o strateškom partnerstvu usmjeren na produbljivanje trgovinskih i odbrambenih veza s turskim premijerom Recepom Tayyipom Erdoganom, ustvrdivši da EU može samo imati političke i ekonomske koristi od članstva Turske.

Očekuje se da će Turska, koja ima više mladih nego bilo koja od 27 država članica EU, u narednih šest godina uhvatiti korak s najbrojnijom nacijom bloka, Njemačkom. Ona također treba do 2050. postati druga po veličini ekonomija u Evropi.

"Evropska unija bez Turske nije jača nego slabija, nije sigurnija nego je manje sigurna, nije bogatija nego je siromašnija," naglasio je Cameron.