Američki izvještaj: Balkan i dalje značajan tranzitni put za narkotike

03/03/2010

Zbog svoje strateške lokacije između centara za proizvodnju narkotika u jugoistočnoj Aziji i potrošača u zapadnoj Evropi, Balkan je i dalje ključni pravac za krijučarenje droge, zaključuje se u novom izvještaju američkog Stejt departmenta.

(Sofijska novinska agencija, Radio Srbija - 02/03/10; Američki Stejt department, MIA - 01/03/10)

Prema tom izvještaju, Rumunija, Srbija i Turska su najveće tranzitne zemlje za narkotike. [Arhiva]

Balkan i dalje predstavlja bitan pravac u kretanju droge iz centara za proizvodnju i preradu u jugoistočnoj Aziji do tržišta u zapadnoj Evropi, kaže se u 27. godišnjem Izvještaju o strategiji za međunarodnu kontrolu narkotika, koji je američki Stejt department objavio u ponedjeljak (1. mart).

U prvom dijelu te studije od preko 900 stranica razmatraju se napori 130 zemalja i jurisdikcija tokom 2009. u smislu borbe s problemima narkotika u tim zemljama i u smislu ispunjavanja međunarodnih obaveza.

U drugom dijelu izvještaja naglašavaju se najznačajniji koraci koje je prošle godine poduzelo 60 zemalja -- kategoriziranih kao "glavne zemlje pranja novca" -- u cilju unaprjeđivanja svojih režima borbe protiv pranja novca i finansiranja terorizma. Među zemljama na tom spisku su Kipar, Grčka i Turska.

U tom izvještaju se Rumunija, Srbija i Turska opisuju kao glavne tranzitne zemlje duž historijskog balkanskog puta kretanja droge iz zemalja-proizvođača narkotika na istoku do potrošača u Evropi.

Rumunija leži duž sjevernobalkanskog pravca za opijum, bazu morfija i heroin koji idu iz Afganistana za Evropu. Smatra se da je skoro 80% droge koja ulazi u zemlju namijenjeno zapadnoj Evropi.

"Vjeruje se da se heroin, ekstazi i druge droge u velikim količinama drže u Rumuniji i čekaju na dalju međunarodnu isporuku," zapaža se u tom izvještaju. Ta zemlja služi i kao tranzitna tačka za kretanje sintetičke droge i hemikalija za proizvodnju droge ka Turskoj i dalje do Afganistana. Postoje indikacije da je Rumunija možda počela igrati sve veću ulogu kao tačka za međunarodnu isporuku kokaina iz Južne Amerike za zapadnu Evropu, kaže se u tom izvještaju.

Uprkos izazovima s kojima se zemlja suočava kao rezultat globalne finansijske i ekonomske krize, "rumunske vlasti i dalje usko sarađuju s američkim i kolegama iz regiona u cilju ostvarivanja uspješnih i djelotvornih međunarodnih operacija zapljene," kaže se u tom dokumentu.

Kao i u Rumuniji, samo mali dio droge koja se prokrijumčari u Srbiju ostaje u toj zemlji za lokalnu potrošnju. Iako se heroin opisuje kao najprisutniji narkotik koji se prenosi iz centralne Azije duž balkanskog pravca, kaže se da grupe organiziranog kriminala u Srbiji sve više krijumčare kokain iz Južne Amerike direktno u zapadnu Evropu.

Pored toga što predstavlja bitnu tranzitnu tačku na pravcu opijata koji se iz jugozapadne Azije kreću za Evropu, Turska također "služi kao polazno mjesto velikim krijumčarima narkotika i posrednicima" kaže se u tom izvještaju. U njemu se također ističe da se "određena prerada opijuma i baze morfija iz Afganistana odvija u blizini tursko-iranske granice," te da su mnogi od glavnih krijumčara u Turskoj etnički Kurdi ili Iranci.

"Velike organizacije za krijumčarenje narkotika i veliki krijumčari čije je sjedište u Turskoj često su umješani i u proizvodnju i u transport heroina", kažu autori. "Nekolicina njih umiješano je i u proizvodnju i/ili krijumčarenje sintetičkih droga".

Grčka, koja također leži na tradicionalnom balkanskom pravcu, nazvana je "ulaznom" zemljom u tranzitu ilegalnih narkotika i krijumčarenja. Autori izvještaja naglašavaju da je zbog svog geografskoj položaja Grčka omiljena zemlja za međunarodnu isporuku droga na putu za zapadnu Evropu.

Od ostalih zemalja na tom pravcu, Albanija, Bosna i Hercegovina, Bugarska, Hrvatska, Kosovo i Crna Gora opisani su kao tranzitne tačke, a Makedonija je opisana kao "niti veliki proizvođač niti veća regionalna tranzitna tačka za droge".

Pored toga što je tranzitna zemlja, Bugarska je i proizvođač droga, posebno stimulansa na bazi amfetamina, kaže se u tom izvještaju i Albanija navodi kao proizvođač kanabisa namijenjenog za tržišta u Evropi.