Rumunija ide ka predsjedničkim izborima

19/11/2009

Uz mali broj rasprava, kampanja je slijedila postkomunistički obrazac osobnih napada.

Paul Ciocoiu za Southeast European Times iz Bukurešta -- 19/11/09

Dva glavna natjecatelja u utrci su aktuelni predsjednik Traian Basescu i socijaldemokrata Mircea Geoana. [Gabriel Petrescu/SETimes]

Očekuje se da će oko 18 miliona Rumuna izaći na birališta u nedjelju (22. novembra) i birati novog predsjednika zemlje na petogodišnji mandat. Dvanaest kandidata pridružilo se toj utrci, čiji bi drugi krug trebao biti održan 6. decembra.

Izbori su bitniji nego ikad, jer je Rumunija već mjesec dana upletena u tešku političku krizu, koja je pogoršala recesiju u zemlji.

Rumuni će glasati i za sporni referendum o jednodomnom parlamentu koji je raspisao Basescu, u potezu koji njegovi oponenti iz dubine osporavaju. Prije dvije sedmice, nekolicina nevladinih organizacija zatražila je od ombudsmena da intervenira i podijeli ta dva izborna događanja, tvrdeći da se referendumom nepravično podižu šanse Basescua za pobjedu.

U nedavnom izvještaju OSCE-a, koji će poslati 25 posmatrača da prate izbore širom zemlje, upozorava se da kampanjom dominira referendumsko pitanje.

Glavni natjecatelji u toj utrci -- aktuelni predsjednik Traian Basescu, socijaldemokrata Mircea Geoana, liberal Crin Antonescu i bukureštanski gradonačelnik Sorin Oprescu -- nisu pokazali puno kreativnosti u vođenju svojih kampanja, držeći se klasičnih skupova i slabih pokušaja da pridobiju korisnike interneta.

Njih četvorica nisu došli na prvu televizijsku debatu, koja se trebala održati u srijedu. Basescu i Antonescu lično su se suočili u debati čiji je domaćin 14. novembra bio univerzitet u gradu Cluj-Napoca.

Anketa koju je naručio i u srijedu objavio dnevnik Evenimentul Zilei pokazuje da će se u drugom krugu vjerovatno natjecati Basescu (33%) i Geona (30%), a da liberal Antonescu (18%) zaostaje. U drugom krugu pobijedit će socijaldemokratski lider, porazivši Basescua sa 51-49, kaže se u toj anketi, koju je obavio Centar za urbanu i regionalnu sociologiju (CURS).

U relativno stabilno izborno tijelo u gradovima, Basescu je usmjerio pažnju na ruralne oblasti. Geoana išao na konsolidaciju svojih glasača, ali i na pridobivanje dodatnih u historijskim oblastima poput Transilvanije, gdje aktuelni predsjednik ima bolji uspjeh.

"Ja ću glasati, jer predsjednik je meni najvidljiviji na političkoj sceni. I glasat ću jer želim da se Rumunija vrati na uzlazni ekonomski kurs. Međutim, ne vjerujem u efikasnost referenduma, jer je takav kompleksan proces potreban da bi se konačno dobio jednodomni parlament, i sumnjam da će se to okončati nakon završetka izbora," izjavio je 24-godišnji student političkih nauka iz Bukurešta Razvan Mihalascu.

Oni u ostatku zemlje su manji entuzijasti. "Miješam političke emisije tokom kampanje s izvještajima o stanju. Pored toga, znam njihov sadržaj napamet, jer se ono nije mnogo promijenilo od zadnjih izbora -- obećanja i obećanja," kaže Maria Mihalache, 38-godišnja krojačica u gradu Vaslui.

"Da nije referenduma, ja bih izašla na birališta u nedjelju," dodaje ona.