EK: Makedonija spremna za pregovore o pristupanju

15/10/2009

Naglasivši da zemlje zapadnog Balkana i Turska imaju još mnogo toga uraditi, Evropska komisija je u srijedu saopćila da je Makedonija ostvarila "uvjerljiv napredak" i da je spremna otpočeti pregovore o pristupanju s Briselom.

(European Voice, VOA - 15/10/09; Evropska komisija, AFP, AP, Reuters, DPA, Bloomberg, FT, BBC, Guardian, Euobserver, Euronews, AKI, Beta, B92, MIA, ANA-MPA - 14/10/09)

Evropski povjerenik za proširenje Olli Rehn u srijedu (14. oktobar) govori tokom pres-konferencije o izvještajima o napretku. [Getty Images]

Četiri godine nakon prijema Hrvatske i Turske za zvanične kandidate za EU, Evropska komisija (EK) je Makedoniji u srijedu (14. oktobar) saopćila da je ona spremna otpočeti pregovore o pristupanju s Briselom.

"Zemlja je ostvarila uvjerljiv napredak i u značajnoj mjeri obradila ključne reformske prioritete," izjavio je evropski povjerenik za proširenje Olli Rehn, predstavivši godišnje izvještaje EK o napretku ka pristupanju zemalja kandidata i potencijalnih kandidata.

Na osnovu tog zaključka, komisija je preporučila da blok 27 zemalja otvori pregovore o pristupanju sa Skopljem. Lideri država članica EU donijet će odluku o tom pitanju tokom njihovog samita u decembru.

Međutim, dugogodišnji spor oko imena između Grčke i Makedonije ostaje glavna prepreka kandidaturi Skoplja za EU. Tvrdeći da naziv njene sjeverne susjede implicira potencijalna teritorijalna potraživanja u smislu njene vlastite pokrajine Makedonije, Grčka je zaprijetila da će blokirati članstvo dok se ne postigne rješenje.

Rehn je izrazio nadu da će preporuka EK poslužiti "kao vrlo jako ohrabrenje u svrhu rješavanja spora oko imena i time ukloniti to sa dnevnog reda, i ja vjerujem da i vlada u Skoplju shvata ovu poruku".

Makedonija još uvijek čeka datum za započinjanje svojih pregovora o pristupanju, ali pregovori Hrvatske u tom smislu se bliže završnoj fazi, gdje ima još za otvoriti samo sedam od ukupno 35 pregovaračkih poglavlja, saopćio je Brisel. Međutim, on je i Zagreb pozvao na nastavak provedbe reformi potrebnih za EU, posebno u oblastima pravosudne i reforme javne uprave, borbe protiv korupcije, manjinskih prava i povratka izbjeglica.

"Ako Hrvatska ispuni sve preostale ciljeve na vrijeme, pregovori o pristupanju mogli bi se zaključiti naredne godine," saopćeno je iz EK.

Turska, koja je započela svoje pregovore o članstvu zajedno s Hrvatskom još 2005. godine, zaostaje u tom procesu, jer je do sad otvorena samo jedna trećina njenih pregovaračkih poglavlja.

Pohvalivši Ankaru zbog njenih napora na normalizaciji odnosa s Armenijom, kao i za njenu nedavno objavljenu inicijativu usmjerenu na rješavanje kurdskog pitanja, EK je Tursku kritizirala za neostvarivanje napretka ka normalizaciji odnosa s Kiprom.

"Mi pozivamo lidere dviju zajednica na Kipru da što je prije moguće privedu uspješnom kraju pregovore o rješenju, a Tursku da konkretno doprinese takvom sveobuhvatnom rješenju kiparskog pitanja," izjavio je Rehn u srijedu.

Potencijalni kandidatki za EU Albanija, Bosna i Hercegovina (BiH), Kosovo, Crna Gora i Srbija ostvaruju nejednak napredak i imaju još dosta toga da urade da bi ispunile zahtjeve EU, kaže se iz komisije.

"Vladavina prava, posebno borba protiv korupcije i organiziranog kriminala, ostaje glavni izazov koji zemlje potencijalni kandidati moraju rješavati u ranoj fazi," izjavio je Rehn. "[Trebat će] mnogo reformskog rada na rješavanju tog problema, a komisija će i dalje koristiti sve instrumente iz procesa proširenja da bi im pomogla u tom naporu."

Izvršno tijelo EU izrazilo je posebnu zabrinutost kontinuiranom nacionalističkom retorikom u BiH i pogoršanom političkom situacijom u zemlji, koja "hitno treba ubrzati ključne reforme".