Bolonjski proces naišao na prepreke u Crnoj Gori
07/10/2009
Nedovoljan broj osoblja i dalje je ogroman problem u provedbi panevropskog Bolonjskog procesa u Crnoj Gori.
Marina Roganović za Southeast European Times iz Podgorice -- 07/10/09
 Profesor političkih nauka pri Univerzitetu Crne Gore Milan Popović. [Arhiva] |
Pokušaji Crne Gore da izvrši reformu svog obrazovnog sistema integracijom panevropskog Bolonjskog procesa opterećeni su problemima, kaže jedan od najglasnijih građana te zemlje.
"Glavni principi Bolonjskog procesa su odlični, ali ako se primjenjuju pod postojećim uslovima, oni će rezultirati samo Frankenštajnom," izjavio je profesor političkih nauka pri Univerzitetu Crne Gore Milan Popović za Southeast European Times.
Prema internet stgranici Evropske komisije, "tri prioriteta Bolonjskog procesa su: uvođenje trocikličnog sistema (diplomac/magistar/doktor), osiguranje kvaliteta i priznavanje kvalifikacija i perioda studija."
"Bolonja se mora primjenjivati u realnim uslovima. Mi nemamo dovoljno osoblja ni dovoljno prostora," kaže Popović.
"Normalno je da jedan profesor ima 30 studenata [po predavanju]. Taj broj se može popeti i na 50, a ja mogu raditi i sa 100 studenata. Međutim, vrlo je teško jednom profesoru sa 300 studenata. To je zločin nad obrazovanjem," izjavio je Popović.
Dragan Koprivica, profesor pri Filozofskom fakultetu u Nikšiću, slaže se da je vrlo teško profesoru "ostvariti kontakt sa 300 ili 500 studenata i svima im posvetiti mnogo pažnje".
"Studentima je postalo lakše," kaže Koprivica. "Postoje predmeti koji su slušaju samo jedan semestar umjesto dvoa ili čak četiri semestra. Studenti imaju i testove tokom semestra, iako to profesoru može biti skoro nemoguće."
Crna Gora članica je Bolonjskog procesa od 2003.
Prije nego što je u Crnoj Gori uvedena Bolonja, studenti su imali samo jedan ispit po predmetu, jednom godišnje, obično završni usmeni. Tokom školske godine nije bilo drugih testova. Bolonja je to promijenila; sad neki studenti čak ne moraju ni ići na završni ispit.
"Mislim da je to dobro; ako student vrijedno radi i prikupi dovoljno poena tokom semestra, on može proći iz tog predmeta bez polaganja završnog ispita," kaže Koprivica.
Popović se slaže da bi student trebao biti u mogućnosti da sakuplja poene tokom semestra, ali vjeruje da je na nekim fakultetima završni usmeni ispit obavezan. "Studenti na fakultetu političkih nauka morat će na svom budućem poslu govoriti. Pogrešno je ne učiti ih kako se govori i ne ocjenjivati ih putem usmenih ispita," kaže on.
Nedavni diplomac na programu za međunarodne odnose pri Univerzitetu Crne Gore, Milena Mišković, slaže se s tim. "Sviđa mi se zamisao Bolonje. Ona nam je dala šansu da radimo za svoju ocjenu tokom cijele godine. Bolonja je rezultirala povećanom stopom diplomiranja".
Nemanja Đurašković, trenutno student ekonomije pri Univerzitetu Crne Gore, nije potpuno suglasan. "[Bolonja] traži puno rada; moram učiti svaki dan, pa mi oduzima dosta vremena. Međutim, to može biti i dobro, jer nikad ne zaostajem u studiranju."
Pošaljite e-poštu prijatelju
Verzija za štampanje 
Reportaža
Tekući napori političkih stranaka i nevladinih organizacija doprinose u poticanju mirne transformacije.
Vaši komentari na članke SETimesa su dobrodošli.
Nadamo se da ćete ovaj forum koristiti za interakciju s drugim čitaocima širom jugoistočne Evrope. Da bismo ovo iskustvo održali zanimljivim, molimo Vas da slijedite pravila iznesena u politici za davanje komentara. Samim upisivanjem svojih komentara vi pristajete na ta pravila. SETimes.com podstiče diskusiju o svim temama, uključujući i one osjetljive, ali istaknuti komentari predstavljaju isključivo stavove onih koji su ih upisali. Ne mora značiti da se SETimes.com slaže ili da odobrava ideje, stavove i mišljenja izražene u tim komentarima. SETimes.com pozdravlja konstruktivnu diskusiju, ali ne podržava upotrebu materijala koji se preslikavaju iz drugih izvora, linkova bez pratećeg teksta i jednorednih slogana. Ovo je forum koji vode moderatori. Može se desiti da komentari za koje se bude smatralo da su zlonamjerni, uvredljivi ili oni s prostim sadržajem ne budu objavljeni.
Politika za davanje komentara na SETimesu