Bivši rumunski premijer formira novu vladu

12/12/2008

Predsjednik Traian Basescu odredio je u srijedu bivšeg premijera Theodora Stolojana za formiranje nove koalicione vlade PDL-PSD.

Paul Ciocoiu za Southeast European Times iz Bukurešta – 12/12/08

Novoimenovani rumunski premijer Theodor Stolojan (lijevo) na pres-konferenciji u palači Cotroceni u srijedu (10. decembra). [Getty Images]

Predsjednička odluka o imenovanju Theodora Stolojana za šefa nove vlade u srijedu (10. decembra) nije predstavljala veliko iznenađenje. Taj iskusni političar prethodno je bio premijer Rumunije, a prije toga ministar finansija u burnim godinama nakon pada Ceausescuovog režima.

Pošto se Rumunija suočava s utjecajem globalne finansijske krize dok ulazi u presudni period reformi, predsjednik je izabrao nekog ko je poznat po svojoj ulozi u potpunoj obnovi ekonomije u zemlji.

"Treba nam sposoban premijer," rekao je Basescu, dodavši da njegov kandidat shvaća pozadinu finansijskog otopljavanja svijeta i ima potrebni autoritet za vođenje zemlje u teškim vremenima.

On je ohladio komentare o tome da će vlada biti kratkog vijeka. Premijer će biti na funkciji četiri godine, rekao je Basescu.

Stolojan i njegov kabinet imat će dva "krajnje hitna" zadatka -- rješavanje ekonomske situacije, uz istovremeno ponovno pokretanje reformi u vitalnim oblastima, poput zdravstva i obrazovanja.

On je rekao kako se nada da će nova vlada položiti zakletvu do 22. decembra.

Dvostranačka koalicija sad će otpočeti teške pregovore za ministarske portfelje. Prvi lom u naizgled čvrstom temelju desio se kad se dvije stranke nisu mogle složiti o tome da li da u vladajuću koaliciju prime stranku etničkih Mađara UDMR. Socijaldemokratska partija (PSD) protivi se pridruživanju koaliciji UDMR-a i kaže da o toj temi nema pregovora.

Bivši zvaničnici poznati po svojoj ulozi u borbi protiv korupcije mogli bi se ponovno vratiti. Među njima su Vasile Blaga, ministar unutrašnjih poslova u periodu 2004-2007, te Monica Macovei, ministrica pravde u istom periodu.

Očekuje se da će lider PSD-a Mircea Geoana biti novi predsjednik Senata i potpredsjednik Vrhovnog vijeća za odbranu zemlje (CSAT).

U okviru programa Stolojanove kampanje naglasak je bio na davanju rokova za otplatu hipotekarnih kredita ugroženim porodicama, spornoj povišici nastavničkih plaća od 50%, ubrzavanju reforme javne uprave i decentralizacije, ponovnom pokretanju procesa privatizacije i provedbi carinskih olakšica za reinvestiranje dobiti.

Stolojan, potpredsjednik Liberalno-demokratske partije (PDL), povukao se iz predsjedničke utrke prije četiri godine da bi napravio mjesta za Basescua, koji je na kraju osvojio tu funkciju. Ekonomista po struci, on je imao visoku poziciju u Svjetskoj banci u periodu 1992-1999, nakon isteka svog političkog mandata.