EULEX treba otpočeti s radom 9. decembra

04/12/2008

Ministri vanjskih poslova zemalja NATO-a su na ovosedmičnom sastanku saopćili da raspoređivanje misije EU po cijelom Kosovu predstavlja osnovni prioritet, a jedan zvaničnik misije naveo je 9. decembar kao datum otpočinjanja njenog raspoređivanja.

Blerta Foniqi-Kabashi za Southeast European Times iz Prištine – 04/12/08

Očekuje se da će misija EULEX preuzeti mnoge nadležnosti UNMIK-a. [Getty Images]

Ministri vanjskih poslova zemalja NATO-a su na ovosedmičnom sastanku izjavili da je vrlo važno da se misija EU na Kosovu uskoro uspostavi i krene s radom.

"Promptno raspoređivanje Misije za vladavinu prava Evropske unije (EULEX) na cijelom Kosovu predstavlja hitan prioritet," izjavili su ministri u saopćenju izdatom u srijedu (3. decembar) na kraju dvodnevnog sastanka. "Mi toplo podstičemo kosovske vlasti i Srbiju na punu saradnju sa svim relevantnim akterima tokom i nakon perioda prijenosa nadležnosti."

Ministri su također obećali da će na Kosovu ostati "snažno" prisustvo KFOR-a u cilju pružanja pomoći u osiguravanju stabilnosti i primjeni novih sigurnosnih aranžmana, među kojima je i prijelaz sa Kosovskog zaštitnog korpusa na Kosovske snage sigurnosti.

"KFOR će po potrebi sarađivati i pomagati UN-u, EU i drugim međunarodnim akterima u cilju podrške u razvijanju stabilnog, demokratskog, multietničkog i mirnog Kosova," piše u tom saopćenju.

EULEX je najavio 9. decembar kao datum početka svog rada, dodavši kako planira otpočeti s provedbom svog mandata u svim dijelovima Kosova -- uključujući i dijelove pod dominacijom Srba na sjeveru -- što je prije moguće.

"Deveti decembar je datum kad će policija EULEX-a doći na Kosovo i pridružiti se svojim kolegama iz policije Kosova ... dan kad će tužioci preuzeti svoje dužnosti na sudovima na cijelom Kosovu. EULEX će pokrenuti svoju misiju na terenu 9. decembra," izjavio je za B92 direktor za komunikacije misije Victor Reuter.

Misija bi se mogla susresti s nasilnim protivljenjem lokalnog stanovništva. Kosovski Albanci održali su ranije u toku sedmice veliki skup u Prištini u cilju protestiranja protiv EULEX-a, dok su predstavnici kosovskih Srba pozvali misiju da ostane podalje od sjevera. U srijedu uvečer, grupe lokalnih Srba -- navodno ljutite zbog misije -- vandalizirale su nekoliko automobila u Mitrovici, a jedna srednjoškolka-kosovska Albanka kaže da su je Srbi napali.

Lideri i u Beogradu i u Prištini naznačili su svoju podršku EULEX-u. "Mi moramo usko sarađivati, i ni na koji način ne bismo trebali tolerirati psovke, optužbe i bacanje kamenja na naše partnere," izjavio je u srijedu premijer Kosova Hashim Thaci.

On je međutim dodao da će se građani i institucije Kosova suprotstaviti svakom odbijanju EULEX-a da se već prvog dana rasporedi na cijeloj teritoriji zemlje. U tom slučaju, "misija gubi svoj smisao", rekao je Thaci ranije u toku sedmice.

On je priznao da će za EULEX sjever biti odbojna teritorija. "Ta situacija stvorena je tamošnjim uslovima i prihvatanjem paralelnih struktura," rekao je on. Međutim, potvrdio je on, "Daljnje postojanje takvih uslova ne može se tolerirati."

Gradonačelnik Mitrovice Bajram Rexhepi izjavio je u utorak da je njegova administracija spremna na saradnju "pod uslovom da EULEX poštuje principe određene za raspoređivanje".

Međutim, EULEX tek treba uspostaviti fizičko prisustvo u sjevernoj Mitrovici. Za razliku od ostatka Kosova, ured misije tamo još uvijek nije uspostavljen.