OSCE i ODIHR saopćili da du izbori u Makedoniji bili ispod standarda

04/06/2008

Na nedjeljnim izborima u Makedoniji nisu ispunjeni međunarodni standardi, kako kaže posmatračka misija OSCE/ODIHR-a, koja dodaje da su nasiljem i zastrašivanjem potkopani napori na evropskim integracijama.

Marina Stojanovska za Southeast European Times iz Skoplja -- 04/06/08

"Provođenje slobodnih i pravičnih izbora predstavlja osnovni kriterij za proces integracije u EU," izjavio je evropski povjerenik za proširenje Olli Rehn. [Getty Images]

Izbori u Makedoniji u nedjelju (1. jun) nisu ispunili "ključne međunarodne standarde", kažu iz posmatračke misije OSCE/ODIHR-a. Iz nje se navode pokušaji remećenja izbora u oblastima kojima dominiraju etnički Albanci.

"Nasilje i pokušaji manipulacije kampanjom nažalost su bacili sjenku na inače dobro provedene izbore," izjavila je potpredsjednica parlamentarne skupštine OSCE-a Pia Christmas-Moller. "Nasilje ... u oblastima u kojima žive etnički Albanci predstavlja neprihvatljivo kršenje mira i demokratskih prava ljudi."

Iako su makedonski zvaničnici dobro proveli izbore, oni su zakone primjenjivali "selektivno" i "nisu spriječili nasilje", kaže misija u svom izvještaju.

"OSCE će pratiti da li vlasti ozbiljno rade na rješavanju prekršaja i da li poduzimaju korektivne mjere," izjavio je ambasador Robert Barry, šef misije OSCE/ODIHR-a. "Također ćemo posmatrati biračka mjesta gdje se glasanje provodi ponovno i donijet ćemo konačnu odluku zavisno od toga koliko kompletno vlasti budu istražile i eliminirale incidente."

Prema riječima Barryja, rašireno nepreduzimanje preventivnih mjera omogućilo je da se na izborni dan raspale incidenti.

Evropski povjerenik za proširenje Olli Rehn također je u ponedjeljak objavio oštro saopćenje. "Duboko žalim zbog nasilja kojim su izbori obilježeni. Evropska unija je snažno opredijeljena ka evropskim izgledima [Makedonije]. Naglašavam da provođenje slobodnih i pravičnih izbora predstavlja osnovni kriterij za proces evropskih integracija."

Javier Solana, šef sigurnosti EU, također je izrazio razočarenje. Glasnogovornica Cristina Gallach saopćila je da je on telefonski razgovarao s premijerom Nikolom Gruevskim. "On očekuje ponovno glasanje na biračkim mjestima [pod najvećim udarom], u cilju unaprjeđivanja imidža tih izbora," rekla je ona.

U ponedjeljak, američka ambasadorica za Makedoniju Gillian Milovanovic i specijalni predstavnik EU Erwan Fouere susreli su se s Gruevskim i razgovarali o izbornom nasilju.

Trebalo bi načiniti sve napore ne samo da se počinioci nađu, nego i da ih se sudski goni. Makedonija je pala na ovom ispitu demokratije, ali međunarodne institucije joj daju još jednu šansu [s planiranim ponovnim glasanjem], rekao je Fouere nakon tog sastanka.

"Ti izbori nisu bili tako dobri kao oni 2006," izjavila je Milovanovic. "Nažalost, ljudi su spriječeni da glasaju; međutim, premijerovo obećanje da će te probleme eliminirati ohrabruje i mi očekujemo bolje rezultate za dvije sedmice. Iznenađena sam da su ljudi reagirali indiferentno na te incidente, kao da se oni dešavaju nekom drugom, a ne njima."