Novi predsjedavajući EU, Kipar, zanosi se pred finansijskim ambisom

16/07/2012

Ignoriran od strane Turske, obraćajući se za pomoć i EU i Rusiji, Kipar se bori da nađe izlaz.

Andy Dabilis za Southeast European Times iz Atine -- 16/07/12

photo

Kiparski predsjednik Demetris Christofias prisustvuje svečanom obilježavanju početka šestomjesečnog kiparskog predsjedavanja Evropskom unijom u jednom amfiteatru u blizini Limasola. [Reuters]

Uz banke u zemlji pod opsadom, odbijanje Turske da ga prizna i s predsjednikom nezadovoljnim što nije uspio ponovno ujediniti ostrvo, šestomjesečni mandat Kipra na čelu predsjedavanja EU mogao bi se pretvoriti u zastoj u nadama Turske za EU i ostaviti to ostrvo još podjeljenijim.

Dok je Kipar 1. jula otpočinjao svoj već nejak mandat, predsjednik kiparskih Grka Demetris Christofias, komunista obrazovan u Moskvi, obraćao se Rusiji za pomoć u rješavanju njegovih ekonomskih problema: uz traženje kredita od 5 milijardi eura, on istovremeno želi da EU potpomogne banke u zemlji injekcijom od čak 10 milijardi eura.

Kiparske banke pogođene su držanjem grčkih obveznica, jer je prethodna grčka vlada nametnula velike gubitke privatnim investitorima u cilju otpisivanja svog vlastitog zastrašujućeg duga i pokušaja da obnovi svoju ekonomiju.

Predsjedavanje EU je u velikoj mjeri simbolično, a čak je i dodatno razvodnjeno otkako je 2009. uspostavljen predsjednik Evropskog vijeća, a istovremeno je već postojao i predsjednik Evropske komisije. Tokom kiparskog mandata, Christofias bi mogao biti rastrzan domaćim problemima, pošto je već uvelike odustao od traženja rješenja za problem ostrva podijeljenog od invazije od strane Turske 1974, koja zauzima sjevernu trećinu teritorije.

Turska isto tako ne dozvoljava ulazak kiparskih brodova i aviona u svoje luke i aerodrome, što je iritirajući faktor koji koči njene nade za članstvo u EU.

Sa samo 800.000 ljudi, Kipar će biti u ulozi da podupire politike za 27-člani blok od 500 miliona ljudi. U Njemačkoj, jedna poslovna grupa povezana s konzervativnom partijom kancelarke Angele Merkel saopćila je da je neprihvatljivo da jedna zemlja koja traži finansijsko spašavanje treba predvoditi EU, stavivši dodatni pritisak na Christofiasa. Pošto je i pitanje ponovnog ujedinjena još uvijek neriješeno, to Christofiasu i Kipru izgleda ne ostavlja puno toga za činiti.

"Predsjedavanje (EU) ne bi se trebalo koristiti kao mogućnost ni za jednu stranu", izjavio je za SETimes Ahmet Sozen, direktor Kiparskog centra za politiku i direktor za međunarodne odnose pri Istočnomediteranskom univerzitetu u Famagusti, koju je 1974. okupirala Turska.

photo

Kiparski Turci obučeni kao duhovi na protestima pred zgradom Evropskog vijeća 27. juna u Briselu, ljutiti što nisu zastupljeni u kiparskom predsjedavanju EU. [Reuters]

"Vlada kiparskih Grka nema namjeru da požuruje nikakvo rješenje za Kipar, tako da ona neće povlačiti nikakve dramatične poteze," izjavio je Sozen. "Turska se osigurala da neće uzeti predsjedavajuću zemlju kao sagovornika i neće s njima razgovarati, te neće koristiti tih šest mjeseci za pokušaj rješavanja kiparskog problema. Postoji mogućnost da bi ono što je već do sad postignuto u mirovnim pregovorima o Kipru moglo degenerirati."

Postoji i mogućnost da Turskoj neće smetati što sjedi na marginama, zauzeta dešavanjima u susjednoj Siriji.

"Turska neće učiniti ništa od onoga u vezi čega je Kipar vrlo nervozan u smislu iznenađenja. Turska ima mnogo veći problem za rješavati," izjavio je za SETimes Hugh Pope, direktor projekata za Tursku i Kipar za Međunarodnu kriznu grupu, koji živi i radi u Istanbulu.

On kaže kako ne očekuje da će se išta desiti do izbora u februaru 2013. na kojima će biti pronađen nasljednik Christofiasa. "Glavna uloga je za Tursku u tome da kiparske Grke uvjere da Turska nema nikakve loše namjere," izjavio je Pope.

Mustafa Kutlay, analitičar za Kipar pri ankarskom trustu mozgova Organizacija za međunarodna strateška istraživanja, izjavio je da Turskoj ne smeta za sad biti na marginama, dok je EU preokupirana svojom ekonomskom krizom i ne očekuje nikakve promjene u postojećem stanju.

"Mogli bismo biti svjedoci određenom retoričkom natezanju između turskih zvaničnika i predstavnika kiparskih Grka, ali ja ipak vjerujem da se u biti neće promijeniti ništa," izjavio je on za SETimes.

Ipak, Kipar je i dalje na mnogo načina neodvojivo vezan za Grčku. Kiparski problem ostaje "osnovni prioritet vanjske politike" Grčke, izjavio je ministar vanjskih poslova Dimitris Avramopoulos po svom dolasku na dan kad je Kipar po principu rotacije preuzeo predsjedavanje EU. On je dodao da Turska mora zaustaviti, kako je on to nazvao, "prijetnje i agresivan stav" prema Kipru, ali da takva priča traje već godinama.

Andreas Theophanous, profesor političke ekonomije pri Univerzitetu u Nikoziji, podijeljenom glavnom gradu Kipra, izjavio je za SETimes da je on malo optimističniji.

photo

Izgledi za opći građanski rat u susjednoj Siriji izgleda da predstavljaju urgentniji problem za Tursku, kaže jedan analitičar. [Reuters]

"Uprkos poteškoćama, predsjedavanje Kipra bit će uspješno, jer vlada shvaća dnevni red," izjavio je on. "Kipar neće padati u zamku turskih provokacija."

Povezani članci

Loading

Ipak, Kiprani imaju određenu podvojenost, zbog preuzimanja čelništva nad EU u vrijeme kad je njihova zemlja -- poput Grčke -- skoro potpuno bez novca.

Benedicta Marzinotto, saradnica na istraživanjima za briselski trust mozgova Bruegel, koji je objavio dokument u kom se EU poziva da po strani ostavi sukob na Kipru dok kiparski Grci vrše mandat predsjedavajuće zemlje, izjavila je za SETimes da se mora ostvariti jedna delikatna ravnoteža. Ona kaže da bi se Kipar trebao držati pitanja vezanih za EU, poput rasta i otvaranja radnih mjesta. "Mudro je za jednu malu (osjetljivu) zemlju da izbjegava na dnevni red stavljati teška politička pitanja, nego se treba usmjeriti na ideje koje već imaju podlogu širokog konsenzusa," izjavila je ona.

Stavros Karkaletsis, kiparski analitičar koji je na čelu atinskog Helenskog centra za evropsku i međunarodnu analitiku, izjavio je da Christofias predstavlja prepreku na putu. "On svima govori da je (ekonomska) kriza na Kipru rezultat grčke krize, ali to nije istina," izjavio je on za SETimes. "EU mora biti snažnija s Turcima i neprihvatljivo je da jedna kandidatkinja za EU neće da prizna šestomjesečno predsjedavanje Evropskom unijom. Ponašanje Ankare nije samo protivno Kipru, nego cijeloj EU."

Svoj prilog za ovaj izvještaj dao je dopisnik Menekse Tokyay iz Istanbula.

Ovaj sadržaj je naručen za SETimes.com.
Loading
Glasanje
 
 

Vaši komentari na članke SETimesa su dobrodošli.

Nadamo se da ćete ovaj forum koristiti za interakciju s drugim čitaocima širom jugoistočne Evrope. Da bismo ovo iskustvo održali zanimljivim, molimo Vas da slijedite pravila iznesena u politici za davanje komentara. Samim upisivanjem svojih komentara vi pristajete na ta pravila. SETimes.com podstiče diskusiju o svim temama, uključujući i one osjetljive, ali istaknuti komentari predstavljaju isključivo stavove onih koji su ih upisali. Ne mora značiti da se SETimes.com slaže ili da odobrava ideje, stavove i mišljenja izražene u tim komentarima. SETimes.com pozdravlja konstruktivnu diskusiju, ali ne podržava upotrebu materijala koji se preslikavaju iz drugih izvora, linkova bez pratećeg teksta i jednorednih slogana. Ovo je forum koji vode moderatori. Može se desiti da komentari za koje se bude smatralo da su zlonamjerni, uvredljivi ili oni s prostim sadržajem ne budu objavljeni.

Politika za davanje komentara na SETimesu

Reportaža

Srbija i SAD jačaju vojnu saradnjuSrbija i SAD jačaju vojnu saradnju

Vojne reforme u Srbiji dobivaju podršku kroz saradnju sa SAD-om u sektoru odbrane.

Najpopularniji

Loading
Loading
Loading

Anketa

BIH vlasti kopiraju model iz Hrvatske u cilju identifikacije i procesuiranja poreskih neplatiša. Da li bi takav jedan napor bio od koristi i u vašoj zemlji?

Da
Ne
Ne znam