Kineski "Put svile" na Balkanu

26/03/2012

Kina se probija na Balkanu u trenutku ekonomske krize u Evropi

Linda Karadaku za Southeast European Times iz Prištine -- 26/03/12

photo

Kina širi svoj utjecaj u Evropi i na Balkanu. [Reuters]

Kina je stekla uporište na Balkanu 1970-tih, kad je napravila savez s vladom Albanije, na čijem je čelu tad bio prvi sekretar Partije rada Albanije Enver Hoxha. Nakon što je Hoxha raskinuo odnose s Kinom, Peking je razvio ekonomske i političke odnose s bivšom Jugoslavijom i Rumunijom.

Sad ekonomska i vojna sila, Kina je još uvijek zainteresirana za jugoistočnu Evropu. Međutim, njena strategija se sad premješta na širenje utjecaja putem povećanog trgovinskog obima i embrionskih političkih saveza, uz gajenje tješnjih odnosa s vladama i privrednim subjektima širom regiona i izučavanje kineskog jezika u školama na Balkanu.

Kina predstavlja pozitivan faktor na jednom pesimističnom tržištu. Uprkos određenom usporenju, druga po veličini ekonomija svijeta za 2012. projicira rast BDP-a od 7,5%, čime izgleda kao div u odnosu na evropska tržišta. Njeni pipci dosežu daleko.

Kina ima udjela u elektranama u Srbiji, u jednom automobilskom poginu u Bugarskoj, privrednim subjektima u Bukureštu, rudnicima u Albaniji, a razgovara i s Turskom u vezi unaprjeđivanja trgovinskih odnosa. Prema jednoj studiji iz 2011, Kina ostvaruje 2,6 milijardi eura od privrednih subjekata u Rumuniji, 1,1 milijardi eura u Hrvatskoj i 630 miliona eura u Bugarskoj.

Portal "Central Europe Watch" okarakterizirao je kinesku ekspanziju na Balkan kao "izradu" "dugoročnih planova za moderni Put svile" širom euroazijskog kopna. Na njemu se kaže da se Peking "usmjerio na iskorištavanje neeksploatiranih privrednih potencijala Balkanskog poluostrva vršenjem strateških investicija u Grčkoj i izradom dugoročnih planova za moderni Put svile širom euroazijskog kopna."

photo

Potpredsjednik Kine Xi Jinping (sredina) na sastanku s turskim ministrom ekonomije Zaferom Caglayanom i zamjenikom premijera Alijem Babacanom. [Reuters]

Zvaničnici su u Albaniji bili domaćini zabave "Noć u Pekingu" nedavno održane u Tirani za Liua Qija, člana polit-biroa Centralnog komiteta Komunističke partije Kine (KPK) i sekretara Općinskog komiteta KPK za Peking.

Tokom posjete 18. marta, albanski premijer Sali Berisha je na sastanku s Liuom razgovarao o saradnji u oblasti lučke infrastrukture, energetike, rudnika i turizma. Berisha je izrazio spremnost "na podršku stvaranju slobodne zone za kineska ulaganja, koja mogu koristiti ovu povoljnu poziciju [u Albaniji] za daljnji prodor na evropska tržišta."

Kineski zvaničnik potvrdio je da će Albaniju, u kojoj se u školama odnedavno počeo učiti kineski kao strani jezik, u maju posjetiti grupa od 100 kompanija.

"Neophodno je da u našem obrazovnom sistemu, u određenim procentima, bude nastava kineskog jezika kao drugog [stranog] jezika," izjavio je Berisha 15. februara, tokom rasprave o novom zakonu o osnovnom i srednjem obrazovanju sa svojim kabinetom.

Glasnogovornica Trgovinske i privredne komore Tirane Edlira Prenga izjavila je za SETimes da se Kina vidi kao ozbiljan i dugoročan partner za albanske poduzetnike, "koji u ovom slučaju nailaze i na podršku od vlade."

Prenga je potvrdila da komora vodi intenzivne sastanke s potencijalnim investitorima iz Kine zainteresiranim za sektore poput elektronike, mašinske proizvodnje, energetike i proizvodnje automobila.

"Trgovinska i privredna komora Tirane sa svojim članicama radi na održavanju privrednog foruma na jesen u Kini," kaže Prenga.

Sve veći interes Kine vezan je za ekonomsku krizu u nekoliko država. "Poduzetnici traže nove mogućnosti u potrazi za bezbjednim i dugoročnim tržištima," izjavila je Prenga za SETimes.

I Srbija kreće naprijed u približavanju svojih odnosa s Kinom, jer dvije zemlje imaju jedan sličan politički stav -- Kina nije priznala nezavisnost Kosova.

photo

"Great Wall Motors" postao je prva firma kineske auto-industrije koja je počela sa sklapanjem automobila u EU kad je ove godine otvorila pogon u Bugarskoj. [Reuters]

Srbijanski ministar obrazovanja Žarko Obradović i kineski ambasador u Srbiji Zhang Wanxue potpisali su 14. marta memorandum o saradnji za uvođenje nastave kineskog jezika za 2.462 učenika osnovnih i srednjih škola u Srbiji.

"Cilj ovog projekta je da se učenici iz Srbije susretnu s kineskom tradicijom i kulturom. Učiti kineski je važno i iz ekonomskih razloga," izjavio je Obradović za beogradske medije, izvještava B92.

Nastava kineskog jezika krenula je u 31 osnovnoj i srednjoj školi u Srbiji. Prema riječima Zhanga, 14 nastavnika iz Kine održavaju časove učenicima u Srbiji. Oni su volonteri odabrani da obavljaju nastavu dva puta sedmično.

Nastavnica Mengsuan Guo izjavila je za kinesku novinsku agenciju Xinhua da se učenici putem tih časova susreću ne samo s kineskim jezikom, nego i s kineskom tradicijom i kulturom. Ona kaže da je njen prvi čas pohađalo 260 od ukupno 300 učenika u školi.

Povezani članci

Loading

"Oni su bili željni da uče, pa mi je bilo lakše predavati nego što sam očekivala," kaže Guo za agenciju Xinhua.

Iako se Kina i dalje protivi nezavisnosti Kosova, kineska privreda na Kosovu cvjeta. Tamo posluju 454 kineska privredna subjekta, prema podacima kosovskog Ministarstva trgovine i industrije.

Arta Istrefi, politička savjetnica ministrice trgovine i industrije Mimoze Kusari-Lila, kaže da, iako Kosovo nema trgovinski sporazum s Kinom, "[Ta zemlja trenutno obavlja] 9% općeg izvoza [na Kosovo]."

"Tokom 2011, izvoz je dostigao cifru veću od 28 miliona eura, uz povećanje od 90,8% u odnosu na 2010. Uvoz iz Kine dostigao je iznos od preko 169 miliona eura, uz povećanje od 25,8% u odnosu na 2010," kaže Istrefijeva za SETimes.

Ovaj sadržaj je naručen za SETimes.com.
Loading
Glasanje
 
 

Vaši komentari na članke SETimesa su dobrodošli.

Nadamo se da ćete ovaj forum koristiti za interakciju s drugim čitaocima širom jugoistočne Evrope. Da bismo ovo iskustvo održali zanimljivim, molimo Vas da slijedite pravila iznesena u politici za davanje komentara. Samim upisivanjem svojih komentara vi pristajete na ta pravila. SETimes.com podstiče diskusiju o svim temama, uključujući i one osjetljive, ali istaknuti komentari predstavljaju isključivo stavove onih koji su ih upisali. Ne mora značiti da se SETimes.com slaže ili da odobrava ideje, stavove i mišljenja izražene u tim komentarima. SETimes.com pozdravlja konstruktivnu diskusiju, ali ne podržava upotrebu materijala koji se preslikavaju iz drugih izvora, linkova bez pratećeg teksta i jednorednih slogana. Ovo je forum koji vode moderatori. Može se desiti da komentari za koje se bude smatralo da su zlonamjerni, uvredljivi ili oni s prostim sadržajem ne budu objavljeni.

Politika za davanje komentara na SETimesu

Reportaža

EU mijenja svoj ekonomski pristup BalkanuEU mijenja svoj ekonomski pristup Balkanu

Unija postavlja nove kriterije zemljama kandidatkinjama i potencijalnim kandidatkinjama za članstvo.

Najpopularniji

Loading
Loading
Loading

Anketa

Američki brod i posada vrše posljednje pripreme za neutralizaciju najopasnijeg dijela arsenala hemijskog oružja iz Sirije. Šta mislite koliko je ta operacija važna za zaštitu civilnog stanovništva od hemijskog naoružanja?

Vrlo važna
Nije previše važna
Nije uopšte važna
Ne znam