SETimes.comPlanlanan ABD füze kalkanına NATO'dan destek geldi
20/04/2007
Avrupa'nın bir füze tehdidiyle karşı karşıya olduğu konusunda anlaşan NATO üye ülkeleri, ABD'nin uzun menzilli füzelere karşı bir kalkan inşa etme planını Perşembe günü kabul ettiler. Ancak Rusya hala şüpheli.
(Reuters, FT, UPI, NATO - 20/04/07; AP, AFP, DPA, VOA, International Herald Tribune, EUobserver - 19/04/07)
NATO üye ülkeleri 19 Nisan Perşembe günü, Avrupa'ya ABD füze savunma sistemi kurulması yönündeki bir plana destek vererek, blokta yer alan 26 ülkenin topraklarının potansiyel füze tehditlerinden korunması gerektiğine karar verdiler.
NATO Genel Sekreteri Jaap de Hoop Scheffer İttifakın Brüksel'deki genel merkezinde yapılan üst düzey istişareler sonrasında yaptığı açıklamada, "Genel görüş, güvenliğin bölünmezliği ilkesinin geçerli olması yönündedir." diyerek şöyle devam etti: "ABD'nin kuracağı herhangi bir sistemin NATO füze savunma sistemini tamamlayıcı nitelikte olması yönünde ortak bir arzu mevcuttur."
Bu yılın başlarında ABD, İran ve Kuzey Kore gibi "haydut devletlerden" gelecek potansiyel füze saldırılarını önleyebilmek için 2012 yıılına kadar Polonya'ya on adet savaş başlıksız füzesavar ve Çek Cumhuriyeti'ne bir radar sistemi kurma planlarını açıkladı.
ABD Füze Savunma Dairesi başkanı Perşembe günkü toplantı öncesinde yaptığı açıklamada, projenin ülkeleri Avrupa veya Kuzey Amerika'yı tehdit edebilecek uzun menzilli füzeler geliştirmekten caymasına yardım edebileceğini söyledi.
Korgeneral Henry A. Obering Çarşamba günü Polonya'da basın mensuplarına verdiği demeçte, "İran, Suriye ve diğerleri gibi ülkeler, bu silahlara karşı bir savunma bulunmadığından bunları çok değerli olarak görüyorlar." diyerek şöyle devam etti: "Ancak şu anda bu silahlara karşı bir savunmaya sahp olduğumuz bir noktada bulunuyoruz."
Obering, ABD Savunma Bakanlığı'nın Politikadan Sorumlu Müsteşarı Eric Edelman ve ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı John Rood, Müttefiklere planlanan füze kalkanı hakkında bilgi vermek üzere Perşembe günü Brüksel'deydiler.
Kalkan erleştirildiğinde, tümü de NATO üyesi olan Bulgaristan, Yunanistan, Romanya ve Türkiye dışında bütün Avrupa'yı kaplayacak. Blokta yer alan hiçbir ülkenin savunmasız kalmaması gerektiğini vurgulayan katılımcılar, "bölünmez güvenlik" çağrısında bulundular.
Bu bağlamda İttifak yetkilileri, bütün üye ülkeler korunacak şekilde ABD sistemine bir başka kalkan -NATO'nun 2015 yılına kadar kurmak istediği, kısa menzilli füzelere karşı- "eklenip" eklenmeyeceğini de tartıştılar.
"Ortak tehdit algısı mevcuttur." diyen de Hoop Scheffer şunları söyledi: "Müttefikler, balistik füzelerden gelen bir tehdidin var olduğu konusunda hemfikirler."
ABD'li uzmanlar, İran'ın ülkelerini veya Avrupa'yı vurabilecek kabiliyette füzelere 2015 yılına kadar sahip olacağına inanıyorlar.
Planlanan ABD füze kalkanı, İttifak karargahında Perşembe günü düzenlenen NATO-Rusya Konseyi toplantısındaki tartışmanın da odak noktasını oluşturdu.
Washington, erken uyarı füze verilerinin paylaşımı ve ortak araştırma ve tatbikatlar yapma da dahil olmak üzere Rusya ile daha fazla işbirliği teklifinde bulundu.
Rusya Perşembe günü olası yanıtı hakkında karışık sinyaller gönderdi. Başbakan Yardımcısı Sergey Lavrov "olası bir işbirliğine temel" göremediğini söylerken, Rusya'nın NATO Büyükelçisi Moskova'nın ABD'nin teklifini henüz reddetmediğini söyledi.