SETimes.comΠερισσότερες μεταρρυθμίσεις στον εκλογικό κώδικα και το σύνταγμα της πΓΔΜ
06/10/2008
Τα πολιτικά κόμματα στην πΓΔΜ συζητούν ξανά αλλαγές στον εκλογικό κώδικα. Τα πιο επίμαχα είναι προτάσεις για εξασφάλιση της ποσόστωσης των βουλευτών για εθνικές μειονότητες και τα εκλογικά δικαιώματα της διασποράς.
Της Μαρίνα Στογιανόβσκα για τους Southeast European Times στα Σκόπια -- 06/10/08
Τα τέσσερα βασικά πολιτικά κόμματα της πΓΔΜ -- VMRO-DPMNE, SDSM, DUI και DPA -- πέτυχαν συναίνεση για κάποιες αλλαγές στον εκλογικό κώδικα, τις οποίες συζήτησαν στις 25 Σεπτεμβρίου.
Τα κόμματα συμφώνησαν ότι οι πηγές χρηματοδότησης των προεκλογικών εκστρατειών δεν θα πρέπει να παραμένουν άγνωστες και πως τα κόμματα θα πρέπει να καταθέτουν τις οικονομικές δηλώσεις τους εντός 15 ημερών στην Κρατική Εκλογική Επιτροπή. Μεταξύ των προτεινόμενων αλλαγών είναι η εξασφάλιση δέκα εδρών σε μικρότερες εθνικές κοινότητες, καθώς επίσης η εκχώρηση εκλογικού δικαιώματος στη διασπορά για τρεις πρόσθετες έδρες στο κοινοβούλιο. Η θέσπιση και των δυο ιδεών θα αυξήσει τον αριθμό βουλευτών από 120 σε 133.
Ο ΟΑΣΕ/ODIHR αναφέρει ότι, λόγω του αυξημένου αριθμού παρατυπιών στις τελευταίες κοινοβουλευτικές εκλογές, οι παραβάτες του εκλογικού νόμου θα πρέπει να καταβάλουν υψηλότερο πρόστιμο, από 3.000 μέχρι 5.000 ευρώ.
Τα κόμματα διαφώνησαν για τις κοινοβουλευτικές ποσοστώσεις των μικρότερων κοινοτήτων και τα εκλογικά δικαιώματα για τη διασπορά. Τα δυο μεγαλύτερα Αλβανικά κόμματα, DUI και DPA, αντιτάσσονται στα εκλογικά δικαιώματα της διασποράς, υποστηρίζοντας ότι θα αμβλύνουν την αρχή Μπαντέντερ, η οποία προστατεύει τις εθνικές μειονότητες. Ορίζει ότι για να αποτελέσουν νόμο κάποια νομοσχέδια, απαιτείται έγκριση όχι μόνο από την πλειοψηφία των βουλευτών αλλά επίσης από την πλειοψηφία των βουλευτών της μειονότητας.
Το SDSM αναφέρθηκε στην απουσία διαφυλάξεων για την αποτροπή διπλής ψήφου από μετανάστες, μια στο εξωτερικό και μια στην πΓΔΜ.
Τα κόμματα έχουν επίσης διαφορετικές απόψεις για την τροποποίηση των κανονισμών για τις προεδρικές εκλογές. Για παράδειγμα, το DUI πιστεύει ότι το κοινοβούλιο πρέπει να εκλέγει τον πρόεδρο, να ελαχιστοποιεί τις παρατυπίες και να δεσμεύει χρήματα για τις εκλογές. Το VMRO-DPMNE υπερψήφισε την κατάργηση προϋπόθεσης σύμφωνα με την οποία ένας υποψήφιος πρέπει να συγκεντρώσει το 50% στον επαναληπτικό γύρο για να εκλεγεί πρόεδρος, με το SDSΜ να επαναλαμβάνει παλιά πρότασή του για μείωση του ποσοστού σε 30%.
"Η τροποποίηση αυτή αποσκοπεί σε διακοπή της μεθόδου παραγεμίσματος των καλπών και παρατυπίες που έχουν αμαυρώσει σχεδόν όλες τις κοινοβουλευτικές εκλογές μέχρι σήμερα", δήλωσε ο Πρωθυπουργός Νικόλα Γκρουέφσκι.
Το DPA αντιτάσσεται στην κατάργηση της προϋπόθεσης 50% για τους επαναληπτικούς γύρους, αναφέροντας ότι θα υποσκάψει το ηθικό των Αλβανών ψηφοφόρων, πρόβλεψη με την οποία συμφωνούν πολλοί ειδικοί.
"Η κατάργηση της προϋπόθεσης του 50% μειώνει τις πιθανότητες συναίνεσης μεταξύ των κομμάτων της εθνικότητας της πΓΔΜ και της Αλβανικής, αυξάνοντας τα ερωτήματα για τη νομιμότητα του προέδρου", αναφέρει ο Γιετζόν Σασιβάρι, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Νοτιοανατολικής Ευρώπης, στο Τέτοβο.