SETimes.comΗ ανεργία που πλήττει τη νεολαία αποτελεί σοβαρή ανησυχία στη Νοτιοανατολική Ευρώπη
17/07/2007
Τα τρέχοντα επίπεδα ανεργίας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη ενδέχεται να αποτελέσουν κοινωνικό πρόβλημα στην περιοχή, καθώς πλήθος νέων δεν πηγαίνει σχολείο και δεν εργάζεται.
Του Γκεόργκι Μίτεφ-Σάντεκ για τους Southeast European Times στο Βελιγράδι -- 17/07/07
Σε ένα ραγδαία μεταβαλλόμενο οικονομικό περιβάλλον στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, πλήθος αποφοίτων πανεπιστημίου είναι άνεργοι. Σε συνέδριο της Παγκόσμιας τράπεζας -- με τίτλο "Οι Νέοι στην Ανατολική Ευρώπη και την Κεντρική Ασία: Από την Πολιτική στη Δράση" -- το οποίο έλαβε χώρα στη Ρώμη το Μάη, πολλοί ανέφεραν ότι η τάση της ανεργίας δύναται να επιβραδύνει την οικονομική ανάπτυξη και να οδηγήσει σε αύξηση της φτώχιας και της εγκληματικότητας στην περιοχή.
Μέχρι το 2005, τα νέα κράτη μέλη της ΕΕ είχαν όλα ανακτήσει τα επίπεδα ΑΕΠ που είχαν μετά τη δεκαετία του 1990. Ωστόσο, οι χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης είχαν πιο αργή ανάκαμψη. Η Κροατία, η Σερβία, το Μαυροβούνιο, η Βοσνία & Ερζεγοβίνη (Β-Ε) και η πΓΔΜ πλήχθηκαν από εσωτερικές αναταραχές, λόγω της Βαλκανικής σύγκρουσης.
Σήμερα, το ποσοστό απασχόλησης της Σλοβενίας υπερβαίνει το μέσο όρο της ΕΕ των 15, 65,2%, ωστόσο η πΓΔΜ βρίσκεται λίγο πιο πάνω από το 30%. Η Κροατία εξακολουθεί να βρίσκεται 10% κάτω από το μέσο όρο της ΕΕ των 15. Το πρόβλημα της ανεργίας στην περιοχή θεωρείται σοβαρό, καθώς η πλειονότητα των ανέργων έχει ηλικία κάτω των 30 ετών.
Στις περισσότερες χώρες της περιοχής, υπάρχει λόγος ανησυχίας. Σε Αλβανία και Τουρκία, οι περισσότεροι νέοι ηλικίας 18-24 ετών δεν έχουν ολοκληρώσει τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση.
Τα εκπαιδευτικά συστήματα στη Νοτιοανατολική Ευρώπη δέχονται πιέσεις, εγχώριες και διεθνείς, για να διδάξουν τα προσόντα που απαιτούνται από την αγορά εργασίας, ωστόσο αυτή τη στιγμή δεν είναι σε θέση να διαχειριστούν τις ανάγκες της νεολαίας στην περιοχή.
"Είναι απαράδεκτο αυτό που μας προσφέρει η κυβέρνηση μετά από έξι χρόνια σπουδών, σκληρή εργασία και αυτοπεριορισμό. Πήρα το πτυχίο μου ως ηλεκτρολόγος μηχανικός με υψηλό βαθμό και σε χρόνο ρεκόρ, αλλά ποιες είναι οι προοπτικές μου σήμερα στη Σερβία;" αναφέρει ο Μίλος Πάβλοβιτς, 24 ετών, από το Βελιγράδι. "Όλοι ελπίζαμε ότι με τον καιρό τα πράγματα θα βελτιώνονταν στη Σερβία, αλλά είναι προφανές ότι δεν αλλάζει τίποτα."
Η επαγγελματική και τεχνική εκπαίδευση στην περιοχή δεν μπορεί ούτε και αυτή να επιτύχει μετάβαση της νεολαίας από το σχολείο στην εργασία. Το 90% περίπου των αποφοίτων επαγγελματικών σχολών το 2003 ήταν άνεργοι από ένα μέχρι πέντε χρόνια μετά την αποφοίτησή τους, σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα και τη UNICEF. Στη Β-Ε, οι απόφοιτοι τεχνικών σχολών έχουν πολύ λιγότερες ελπίδες να βρουν εργασία σε σύγκριση με τους αποφοίτους της γενικής δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
Χωρίς εργασιακές προοπτικές, οι νέοι αναγκάζονται να βρουν άλλους τρόπους για να αποκτήσουν εισόδημα. Συχνά στρέφονται στη μαύρη αγορά ή σε εγκληματικές ενέργειες. Στη Σερβία, οι νεότερες γενιές έχουν δυο φορές περισσότερες πιθανότητες να συμμετάσχουν σε δοσοληψίες μαύρης αγοράς σε σύγκριση με μεγαλύτερους ενήλικες.
Επίσης, πλήθος νέων εγκαταλείπουν τις πατρίδες τους για να λάβουν καλύτερη εκπαίδευση, να βρουν εργασίες με επαρκή μισθό και να ξεκινήσουν μια καριέρα. Η "φυγή εγκεφάλων" στην περιοχή έχει αρχίσει να αποτελεί σοβαρό πρόβλημα, εξίσου σημαντικό με την ανεργία. Στο Κοσσυφοπέδιο, ο μισός πληθυσμός νέων προσπαθεί να μετοικίσει στη Δυτική Ευρώπη, τις Ηνωμένες Πολιτείες ή τον Καναδά, ελπίζοντας να βρει μια καλή δουλειά.
Μελέτες της Παγκόσμιας Τράπεζας αναφέρουν ότι το πρόβλημα με την ανεργία των νέων δύναται να επιλυθεί δημιουργώντας περισσότερες θέσεις εργασίας, κίνηση η οποία απαιτεί καλύτερο επενδυτικό κλίμα. Τα βασικά προβλήματα στις επενδύσεις και, συνεπώς, στη δημιουργία θέσεων εργασίας είναι οι υπερβολικοί κανονισμοί της αγοράς, τα διοικητικά εμπόδια και οι υψηλοί φόροι, αναφέρει η Τράπεζα.
Εάν συνεχιστούν τα υψηλά ποσοστά ανεργίας, θα επηρεάσουν την κοινωνική και οικονομική δυναμική με πεισματικούς τρόπους, οι οποίοι δύναται να παρεμποδίσουν την προσπάθεια της περιοχής να επιδοθεί σε βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη.